
BÀI GIẢNG
VẬT LÍ ĐẠI CƯƠNG
VIỆN ĐÀO TẠO MỞ VÀ CÔNG NGHỆ THÔNG TIN,
ĐẠI HỌC HUẾ
Giảng viên: TS. ĐỖ THANH TIẾN
1

3.1. Các định luật thực nghiệm của chất khí
3.1.1. Một số khái niệm cơ bản
CHƯƠNG 3 . NHIỆT HỌC VÀ
NHIỆT ĐỘNG LỰC HỌC
Áp suất là một đại lượng vật lý có giá trị bằng lực nén vuông góc lên
một đơn vị diện tích. Gọi F là lực nén lên diện tích S thì áp suất là:
F
pS
Nhiệt độ ???
Nhiệt độ là đại lượng vật lý đặc trưng cho mức độ chuyển động
hỗn loạn phân tử của các vật.
Nhiệt giai
- Nhiệt giai Celsius (nhiệt giai bách phân). Ký hiệu 0C.
- Nhiệt giai Fahrenheit. Ký hiệu 0F.
- Nhiệt giai Kelvin (nhiệt giai tuyệt đối). Ký hiệu là K.
Áp suất ???
4 5
1 9,807.10 ; 1 1,013.10 ; 1 133,322 at Pa atm Pa mmHg Pa
F
pS
4 5
1 9,807.10 ; 1 1,013.10 ; 1 133,322 at Pa atm Pa mmHg Pa

CHƯƠNG 3 . NHIỆT HỌC VÀ
NHIỆT ĐỘNG LỰC HỌC
3.1.2. Phương trình trạng thái khí lý tưởng
3.1.2.1. Khí lý tưởng
Khí lý tưởng là chất khí có đặc điểm sau:
+ Kích thước (hay đường kính) các phân tử vô
cùng nhỏ.
+ Các phân tử luôn chuyển động tịnh tiến hỗn
loạn, chúng va chạm với nhau và với thành bình
chứa một cách ngẫu nhiên.
+ Các phân tử không tương tác với nhau (trừ
lúc va chạm).
+ Va chạm của phân tử với nhau và với thành
bình là va chạm đàn hồi.

Merdeleev – Clapeyron đã tìm ra phương trình.
p.V=n.R.T
Đối với khối khí có khối lượng m, thể tích V thì số mol .
n=m/µ (µ là khối lượng phân tử)
Suy ra: p.V=(m/µ).R.T
Đối với khối khí xác định (m=const) thì: p.V/T=const hay
1 1 2 2
1 2
p .V p .V
T T
CHƯƠNG 3 . NHIỆT HỌC VÀ
NHIỆT ĐỘNG LỰC HỌC
3.1.2.2. Phương trình trạng thái khí lý tưởng
1 1 2 2
1 2
p .V p .V
T T

Khi T = const thì p.V = const hay:
3.1.3.2. Định luật Gay – Lussac (p= const)
Khi p=const thì V/T=const hay:
1 2
1 2
V V
T T
3.1.3.3. Định luật Charles (V = const )
Khi V = const thì p/T = const hay:
1 2
1 2
p p
T T
CHƯƠNG 3 . NHIỆT HỌC VÀ
NHIỆT ĐỘNG LỰC HỌC
3.1.3. Các định luật thực nghiệm của chất khí
3.1.3.1. Định luật Boyle – Mariotte (T = const)
p1.V1 = p2.V2
1 2
1 2
V V
T T
1 2
1 2
p p
T T

