Chó Mèo và Chim Chóc Truyền
Nhiễm Bệnh
Phần 1
1. Bị Chó Mèo Cắn
Vài con số thống kê ở Mỹ
Số gia đình Mỹ có nuôi chó là 32 phần trăm, nuôi mèo là 27 phần
trăm. Chó mèo nuôi trong nhà nhiều như vậy, nên tự nhiên số người bị cắn
cũng không ít.
Cứ hai người, thì có một người đã từng bị chó hay mèo cắn ít ra là
một lần. Mỗi năm có gần 5 triệu người bị chó cắn, trong số đó có chừng nửa
triệu phải đi phòng mạch bác sĩ, và độ 300 ngàn người phải vào phòng cấp
cứu. Mười ngàn người cần nhập viện để chữa trị, kết quả là chừng 20 người
bị chết vì chó cắn.
Thế còn mèo thì sao? Mèo ít cắn người ta hơn, nhưng vết thương lại
hay nhiễm trùng hơn. Mỗi năm có khoảng 400 ngàn người bị mèo cắn và tỉ
số vết thương bị nhiễm trùng là từ 30 đến 80 phần trăm tùy theo thống kê
(vết thương chó cắn bị nhiễm trùng ước độ từ 5 đến 15 phần trăm).
Thường thường thì không phải bỗng dưng chó hay mèo tấn công
người ta. Nạn nhân thường là người gây ra cớ sự, dù là vô tình, thí dụ như
người chạy bộ thể dục ở lề đường (chó nó tưởng mình xông lại nó), người
làm thân vuốt ve con chó, con mèo của bạn.
Cũng có khi chính chủ nhân biến thành nạn nhân khi can hai con chó
cắn nhau.
Có tới 10 phần trăm nạn nhân là nhân viên làm về dịch vụ như người
phát thư, người kiểm đồng hồ điện nước. Có một ông chuyên về tâm lý loài
vật đặt câu hỏi tại sao người phát thư hay bị chó cắn. Rồi ông đồ chừng là
con chó thấy bạn bè bà con ai đến cửa đều được chủ mời vô nhà, chỉ có ông
phát thư là không bao giờ được mời vô, cho nên nó nghĩ cái ông này chắc
không phải là người lương thiện! Thực hư ra sao thì chỉ có con chó nó biết
mà thôi.
Phần lớn những vết thương do chó mèo cắn là vào mùa hè, nhất là
ngày cuối tuần từ 3 đến 5 giờ chiều. Trẻ con hay bị cắn hơn người lớn. Đàn
ông con trai hay bị chó cắn hơn, trái lại mèo lại hay cắn đàn bà con gái .Phần
lớn vết thương do mèo cắn là ở hai tay, còn chó thì một nửa trường hợp cắn
ở tay, những trường hợp còn lại là ở đầu, cổ và hai chân.
Thời nay, dân Mỹ hay nuôi loại chó to con, cho nên những vết cắn
cũng trầm trọng hơn. Người ta tính ra rằng, hàm một con chó lực lưỡng cắn
phập mạnh vào thì cái sức bằng 250 psi (pounds per square inch), có nghĩa
là một khoảng cỡ 2 đốt ngón tay phải chịu một sức nén là hơn một trăm kí
lô. Nói một cách khác, cái sức phập mạnh như vậy có thể đâm thủng phiến
kim loại mỏng. Những vụ chó cắn chết người, nạn nhân phần lớn là con nít
nhỏ, mà chó thì là những giống chó to con, như chó bẹc giê, mastiff, pit bull
terrier, cắn vào những mạch máu lớn ở đầu và cổ.
Nguyên tắc săn sóc vết thương
Phần lớn chó mèo cắn chỉ gây thương tích xoàng, nhưng cũng có
nhiều khi vết thương cần khâu lại hoặc là cần vô bệnh viện. Dù sao, thì khi
bị chó mèo cắn nên đi khám bác sĩ.
Trừ những trường hợp cấp cứu như bị chảy máu nhiều, còn ngoài ra
khi bị chó mèo cắn thì có mấy vấn đề chính: vết thương bị nhiễm trùng,
bệnh uốn ván và vấn đề bệnh chó dại.
Sau đây là những cái mà bác sĩ và y tá thường làm để săn sóc vết
thương. Ta cũng nên biết qua để phòng khi hữu sự ở chỗ xa xôi có thể có khi
cần dùng đến.
Đầu tiên là rửa sạch sẽ kỹ càng vết cắn bằng nước và xà bông.
Sau đó xối rửa cho kỹ bằng " nước biển", nghĩa là nước vô trùng.
Nếu có những mẩu da thịt nho nhỏ bị bầm vập trong vết thương thì
bác sĩ sẽ lấy đi cho vết thương dễ lành.
Giữ vết thương cho cao hơn tầm tim , thí dụ dùng khăn buộc đỡ để
bàn tay bị cắn áp lên vai, hoặc là khi nằm ngôøi gác chân có vết cắn cho cao
lên giúp cho vết thương mau lành hơn.
Bác sĩ sẽ cho thuốc bôi có trụ sinh, và néu cần thì cho uống trụ sinh
phòng ngừa khỏi nhiễm trùng vết thương, hoặc là vết thương sinh ra nhiễm
trùng máu rất nguy hiểm.
Nếu vết thương sinh mủ, thì có khi bác sĩ phải cho cấy mủ để tìm trụ
sinh thích hợp.
Vấn đề bệnh uốn ván (phong đòn gánh)
Khi bị vết cắn dù là chó, mèo (hay là người chăng nữa) thì bao giờ
cũng có nguy cơ bị uốn ván. Vì vậy nếu chưa chích ngừa uốn ván bao giờ,
thì ngoài việc chích thuốc chủng ngừa, đủ 3 lần, bác sĩ còn cho chích thêm
kháng thể chống uốn ván vì sợ chích ngừa không bảo vệ kịp thời. Nếu đã
chích ngừa trong vòng 10 năm trước thì thôi (nếu vết thương quá sâu, quá
nặng thì có khi người ta kể là 5 năm). Nếu lần chót chích ngừa đã quá 10
năm thì phải chích thêm một mũi, gọi là mũi thuốc "nhắc nhở" cho cơ thể
tạo kháng thể kịp thời.
Vi trùng sinh bệnh uốn ván là một loại vi trùng gọi là yếm khí (sợ
không khí) vì nó chỉ sinh sôi nẩy nở được ở những vết thương sâu không có
không khí lọt vào nhiều. Vì vậy mà khi vết cắn hở nhiều cần khâu lại, bác sĩ