Lồng ghép vấn đề nghèo đói và giới
vào các chương trình y tế
Tài liệu gốc cho các chuyên viên y tế
Hợp phần về Bạo lực
trên cơ sở giới
Western Pacific Region
www.wpro.who.int
Ảnh minh hoạ: trang 18, FAO/19697/G. Bizzarri; trang 1, FAO/19748/G. Bizzarri; trang 46, FAO/19769/G.
Bizzarri; trang 3, Tổ chức Lao động quốc tế (ILO)/Cassidy K.; trang bìa, các trang 10, 21, 42, WHO/WPRO.
Phân loại biên mục thư viện của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) trong dữ liệu các ấn phẩm
Lồng ghép vấn đề nghèo đói và giới vào các chương trình y tế: tài liệu gốc dành cho các chuyên viên y tế: hợp
phần về bạo lực trên cơ sở giới.
1. Nghèo đói. 2. Nhận dạng giới. 3. Giáo dục, Nghề nghiệp. 4. Các chương trình y tế quốc gia. 5. Bạo lực.
ISBN 978 92 9061 553 8 (NLM Phân loại: WA30 )
© Tổ chức Y tế Thế giới 2005
Giữ toàn bộ bản quyền.
Các lựa chọn địa danh, tổ chức, cá nhân hay tài liệu trong ấn phẩm này không hàm ý thể hiện bất kỳ quan điểm
nào của Tổ chức Y tế Thế giới về địa vị pháp lý của bất kỳ quốc gia, vùng lãnh thổ, thành phố hay chính quyền họ,
hoặc về việc phân định ranh giới của những quốc gia/vùng lãnh thổ đó. Những đường chấm trên bản đồ thể hiện
đường ranh giới tương đối có thể chưa được hoàn toàn nhất trí
Tên của một số công ty và tên sản phẩm của một số nhà sản xuất được nhắc đến trong ấn phẩm này không có nghĩa
rằng Tổ chức Y tế Thế giới công nhận chất lượng hoặc khuyên nên sử dụng những sản phẩm đó vì chúng tốt hơn
những sản phẩm khác cùng loại mà không được nhắc đến trong ấn phẩm này. Trừ trường hợp do lỗi hoặc bỏ sót,
tên của các sản phẩm độc quyền được phân biệt bằng chữ cái đầu viết hoa.
Tổ chức Y tế Thế giới không đảm bảo rằng các thông tin có trong ấn phẩm này là đầy đủ và chính xác, và sẽ không
chịu trách nhiệm về bất kỳ thiệt hại nào do việc sử dụng ấn phẩm này gây ra.
Có thể tìm ấn phẩm của Tổ chức y tế Thế giới từ Cơ quan xuất bản của Tổ chức Y tế Thế giới; World Health
Organisation, 20 Avenue Appia, 1211 Geneva 27, Switzerland (tel.: +41 22 791 3264; fax: +41 22 791 4857; e-
mail:bookorders@who.int). Đơn đề nghị in lại một phần hoặc toàn bộ, hoặc dịch các ấn phẩm của TCYTTG – để
bán hoặc để phân phát không nhằm mục đích thương mại – cần được gửi tới Phòng Phát hành của TCYTTG theo
địa chỉ trên (fax: +41 22 791 4806; e-mail:permissions@who.int). Đơn đề nghị in lại các ấn phẩm của Tổ chức Y
tế Thế giới khu vực Tây Thái Bình Dương cần được gửi cho Phòng Phát hành, Tổ chức Y tế Thế giới, Văn phòng
Tổ chức Y tế Thế giới khu vực Tây Thái Bình Dương, P.O. Box 2932, 1000, Manila, Philippines, Fax. No. (632)
521-1036, email: publications@wpro.who.int.
i
Lồng ghép vấn đề nghèo đói và giới vào các chương trình y tế Tài liệu gốc cho các chuyên viên y tế
Mục lục
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ......................................................................................................................................... iv
CÁC TỪ VIẾT TẮT .................................................................................................................................v
LỜI NÓI ĐẦU ........................................................................................................................................vi
GIớI THIệU ..................................................................................................................................2
1. Bạo lực trên cơ sở giới là gì? .........................................................................................................3
Khái niệm và định nghĩa .............................................................................................................................4
Bạo lực trên cơ sở giới ........................................................................................................................................4
Các dạng bạo lực trên cơ sở giới ...................................................................................................................... 4
Bạo lực trên cơ sở giới trong vòng đời ...................................................................................................6
Bạo lưc do chồng/bạn tình gây ra, hay bạo lực gia đình .......................................................................7
Mức độ của vấn đề ........................................................................................................................................9
2. Mối liên hệ giữa nghèo đói, giới và bạo lực giới là gì? ............................................................... 12
Các yếu tố dẫn đến bạo lực giới ...............................................................................................................12
Vai trò và chuẩn mực giới phổ biến trong xã hội .................................................................................... 12
Bánh xe quyền lực và kiểm soát ....................................................................................................................13
‘Mô hình sinh thái’ ...........................................................................................................................................14
Bạo lực giới và nghèo đói ............................................................................................................................14
Nghèo đói như một yếu tố dẫn đến bạo lực giới ......................................................................................14
Bạo lực giới như một nguyên nhân dẫn đến nghèo đói và khó khăn về kinh tế ............................... 14
Hậu quả của bạo lực giới ............................................................................................................................16
Hậu quả của bạo lực giới đối với sức khỏe ................................................................................................. 16
Hậu quả về thể chất ......................................................................................................................................... 17
Hậu quả đối với sức khỏe tinh thần .............................................................................................................17
Hậu quả đối với sức khỏe sinh sản ............................................................................................................... 17
Các hành vi sức khỏe tiêu cực ....................................................................................................................... 19
3. Vì sao cán bộ y tế cần phải giải quyết vấn đề nghèo đói và giới trong bạo lực giới? ....................................21
Hiệu suất .......................................................................................................................................................21
Công bằng .....................................................................................................................................................21
Nhân quyền ..................................................................................................................................................22
4. Cán bộ y tế có thể giải quyết vấn đề nghèo đói và giới trong bạo lực giới như thế nào? ........... 24
Vai trò của cơ sở y tế ...................................................................................................................................24
Hỏi về tình trạng ngược đãi ............................................................................................................................26
Phát hiện những phụ nữ có ‘nguy cơ cao’ ...................................................................................................30
Hỗ trợ những phụ nữ tiết lộ tình trạng bị bạo hành hoặc ngược đãi ...................................................30
Đánh giá nguy cơ trước mắt ..........................................................................................................................30
Lưu thông tin chi tiết........................................................................................................................................31
Lập kế hoạch bảo đảm an toàn .................................................................................................................... 31