Giải pháp “vàng” cho bệnh
nhân đột quỵ não
Cục máu đông gây tắc nghẽn mạch máu não.
Nguy cơ tử vong ở những người đột quỵ do tắc động mạch não có thể lên
tới 90% nếu không được điều trị kịp thời. Một số trường hợp có thể qua khỏi cơn
nguy kịch nhưng lại phải gánh chịu di chứng nặng nề. Điều đáng lưu tâm là hiện
nay, tắc động mạch não không chỉ thường thấy ở người cao tuổi mà xu hướng trẻ
hóa bệnh đang ngày một gia tăng. Một phương pháp điều trị mới đang được ứng
dụng tại Khoa Cấp cứu Bệnh viện Bạch Mai trở thành hy vọng cho người bệnh và
mang đến một cách nhìn mới cho các thầy thuốc trước căn bệnh này.
Chạy đua với thời gian
Không bị tăng huyết áp, không đái tháo đường, chỉ mới ở tuổi 48 nên ông
Trần Văn B. (Cẩm Giàng - Hưng Yên) khá tự tin với sức khỏe của mình. Đột
nhiên ông B có dấu hiệu liệt nửa người bên phải và không nói được.
Ngay lập tức bệnh nhân được gia đình nhanh chóng đưa đến Khoa Cấp cứu
Bệnh viện Bạch Mai sau 55 phút khởi phát bệnh. Các bác sĩ cho biết, khi vào
khoa, tình trạng của bệnh nhân rất nguy kịch, bệnh nhân hôn mê, không nói được,
liệt hoàn toàn nửa người bên phải.
Ngay lập tức, ông B. được khám và tiến hành làm các xét nghiệm máu,
chụp CT sọ não. Đây là trường hợp nhồi máu não do tắc động mạch não giữa giờ
thứ nhất. Đúng vào thời điểm này, Khoa Cấp cứu bắt đầu ứng dụng phương pháp
mới nhất điều trị tắc mạch máu não bằng thuốc tiêu sợi huyết. May mắn hơn nữa
là bệnh nhân đã đến viện kịp thời, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn lựa chọn để dùng
thuốc tiêu sợi huyết theo quy trình điều trị chuẩn. Sau hai tuần điều trị, ông B.
thoát khỏi bàn tay tử thần và dần hồi phục hoàn toàn, trở lại cuộc sống bình
thường.
ThS. Mai Duy Tôn, người trực tiếp học hỏi và ứng dụng phương pháp điều
trị mới này cho biết, có rất nhiều nguy cơ dẫn đến tắc mạch máu não. Đó là tuổi
cao, tăng huyết áp, bệnh lý tim mạch (đặc biệt rung nhĩ), hút thuốc lá, nghiện
rượu, béo phì, đái tháo đường, hẹp động mạch cảnh...
Để có cơ may được điều trị hiệu quả, người bệnh cần nhận biết sớm các
dấu hiệu của bệnh như: Đột ngột yếu hoặc tê bì mặt, tay hoặc chân, đặc biệt hay
xảy ra ở một bên của cơ thể; Đột ngột rối loạn ý thức; Có bất thường về lời nói
hoặc hiểu lời nói; Chóng mặt hoặc mất thăng bằng; Đau đầu dữ dội xảy ra đột ngột
mà không rõ căn nguyên.
Đột phá trong điều trị tai biến mạch máu não
Theo các chuyên gia hồi sức cấp cứu và tim mạch, hiện nay trên thế giới
cũng như Việt Nam, tai biến mạch máu não là nguyên nhân gây tàn phế và tử vong
thứ 2 sau các bệnh lý tim mạch. Bệnh nhân không chỉ là người cao tuổi mà ngày
một trẻ hóa. Bản chất của nhồi máu não là do giảm đột ngột lượng máu đến não,
có thể do tắc nghẽn hoàn toàn hoặc gần hoàn toàn mạch máu do cục máu đông,
làm cho tế bào não không được tưới máu, không được nuôi dưỡng, làm giảm
ôxy... Quá trình này nếu kéo dài sẽ làm tổn thương tế bào não, thậm chí làm chết
tế bào và gây ra các hậu quả mà biểu hiện bằng các dấu hiệu khi ta quan sát, tiếp
xúc với người bệnh như đột ngột liệt một bên tay, chân, nói ngọng, nói khó, không
nói được, không thể nhận biết được bản thân và người xung quanh.
Theo ThS. Mai Duy Tôn, cùng với các biện pháp cấp cứu, điều trị bệnh triệt
để nhất hiện nay là dùng thuốc tiêu sợi huyết sớm trong vòng 3 giờ đầu kể từ khi
có triệu chứng đầu tiên, nếu bệnh nhân đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn chỉ định và
không có các chống chỉ định.
Đây là một phương pháp điều trị mới đang được áp dụng tại một số bệnh
viện ở phía Nam, còn tại miền Bắc, phương pháp này cũng đang được áp dụng
điều trị tại Khoa Cấp cứu Bệnh viện Bạch Mai. Bệnh nhân khi có chỉ định dùng
thuốc sẽ được truyền trong vòng 1 giờ, trong thời gian dùng thuốc và sau dùng
thuốc, bệnh nhân sẽ được chăm sóc và theo dõi sát tại các đơn vị hồi sức.
Theo kết quả công bố của rất nhiều nước trên thế giới cho thấy, những bệnh
nhân được dùng thuốc làm tan cục máu đông này đã mang lại kết quả rất tốt và an
toàn cho bệnh nhân.