
CHỦ BIÊN
Gs.Ts. Phạm Văn Lình
Bs.CKII. Lại Văn Nông
BAN BIÊN SOẠN
Ths.ĐD. Dương Thành Nhân
Ths.ĐD. Nguyễn Thị Thanh Trúc
Ths.ĐD. Nguyễn Hồng Thủy
Ths.ĐD. Trần Thị Như Ngọc
BAN BIÊN TẬP
Ths.ĐD. Nguyễn Thị Thanh Trúc
Ths.ĐD. Trần Thị Như Ngọc
lOMoARcPSD|42620215
.

LỜI GIỚI THIỆU
Quyển giáo trình Điều dưỡng cơ sở được biên soạn theo chương trình giáo dục đại
học của Trường Đại học Y Dược Cần Thơ, dựa trên cơ sở chương trình khung của Bộ
giáo dục và đào tạo phê duyệt.
Cùng với lộ trình cập nhật chương trình đào tạo theo hệ thống tín chỉ cần có phương
pháp giảng dạy hiện đại, phương thức lượng giá thích hợp và hoàn thiện tài liệu giảng
dạy. Thực hiện mục tiêu đáp ứng nhu cầu có tài liệu học tập và nâng cao kiến thức về
điều dưỡng cơ bản cho sinh viên, bộ môn Điều dưỡng cơ bản đã tiến hành biên soạn
quyển giáo trình này để đáp ứng nhu cầu thực tế trong công tác đào tạo tại trường.
Tài liệu được các giảng viên nhiều kinh nghiệm và tâm huyết trong công tác giảng
dạy biên soạn theo phương pháp giảng dạy tích cực, nâng cao tính tự học của người học
và phù hợp với thực tiễn Việt Nam. Giáo trình trang bị cho sinh viên những kiến thức
về lịch sử cũng như sự phát triển của ngành điều dưỡng và một số kỹ thuật điều dưỡng
cơ bản làm nền tảng cho sinh viên khi tiếp cận với lâm sàng.
Giáo trình Điều dưỡng cơ sở đã được sự phản hồi và đóng góp ý kiến của quý đồng
nghiệp, các chuyên gia trong lĩnh vực điều dưỡng cơ bản, đồng thời quyển giáo trình
cũng đã được thông qua hội đồng nghiệm thu cấp khoa.
Do bước đầu biên soạn nên chắc chắn không tránh khỏi hạn chế và thiếu sót. Chúng
tôi rất mong nhận được ý kiến đóng góp của quý đồng nghiệp, các bạn sinh viên để tài
liệu ngày càng hoàn thiện.
Chúng tôi xin giới thiệu cùng các bạn đồng nghiệp và các em sinh viên quyển giáo
trình này như là một tài liệu học tập và tham khảo hữu ích. Và cũng chân thành cảm ơn
các giảng viên đã dành nhiều công sức để hoàn thành quyển giáo trình.
TRƯỞNG KHOA
PGS.TS. TRẦN ĐỖ HÙNG
lOMoARcPSD|42620215
.

LỜI NÓI ĐẦU
“Điều dưỡng cơ sở” là một học phần trong đào tạo. Học phần này được giảng
dạy cho sinh viên năm thứ hai sau khi đã được học các học phần cơ sở ngành.
Nội dung giáo trình là những kiến thức về điều dưỡng cơ bản, vừa kinh điển, vừa
cập nhật giúp người học có được nền tảng cơ sở để có thể vận dụng vào công tác chăm
sóc người bệnh trên lâm sàng. Điều dưỡng cơ sở sẽ giúp các bạn sinh viên có được những
kiến thức cơ bản về lịch sử, đặc điểm và sự phát triển của ngành Điều dưỡng, những kiến
thức cơ bản trong công tác chăm sóc người bệnh và một số kỹ thuật điều dưỡng cơ bản.
Bên cạnh đó, việc đọc trước giáo trình và hoàn thành các bài tập tự học, tìm hiểu thêm
các tài liệu tham khảo sẽ giúp các bạn nắm vững nội dung các bài học.
Với tất cả tâm huyết, chúng tôi hy vọng quyển giáo trình này sẽ đáp ứng được
những mong đợi của các bạn. Trong quá trình biên soạn, mặc dù đã cố gắng nhưng chắc
chắn không tránh khỏi thiếu sót, chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp
của quý bạn đọc và đồng nghiệp.
TRƯỞNG BỘ MÔN ĐIỀU DƯỠNG CƠ BẢN
THS. DƯƠNG THÀNH NHÂN
lOMoARcPSD|42620215
.

MỤC LỤC
Bài 1 Các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe con người ...................................................... 6
Bài 2 Nhu cầu cơ bản của con người ............................................................................ 12
Bài 3 An toàn người bệnh, phòng ngừa sự cố y khoa .................................................... 20
Bài 4 Tiếp nhận người bệnh đến khám bệnh nhập viện – chuyển viện – xuất viện .... 36
Bài 5 Dấu hiệu sinh tồn .................................................................................................. 44
Bài 6 Các tư thế nghỉ ngơi trị liệu thông thường ........................................................... 59
Bài 7 Theo dõi lượng dịch vào - ra cơ thể...................................................................... 68
Bài 8 Chăm sóc người bệnh khi đau .............................................................................. 75
Bài 9 Nhu cầu dinh dưỡng và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa ................ 91
Bài 10 Sử dụng và quản lý các thiết bị y tế .................................................................. 104
Bài 11 Vô khuẩn – tiệt khuẩn ....................................................................................... 119
Bài 12 Chăm sóc người bệnh rối loạn hệ tiêu hóa ....................................................... 129
Bài 13 Chăm sóc người bệnh rối loạn hệ tiết niệu ....................................................... 143
Bài 14 Chăm sóc người bệnh giai đoạn hấp hối và tử vong ........................................ 153
Đáp án trắc nghiệm ...................................................................................................... 159
Tài liệu tham khảo ........................................................................................................ 160
lOMoARcPSD|42620215
.


