BỘ CÔNG THƯƠNG
TRƯỜNG CAO ĐẲNG DU LỊCH VÀ CÔNG THƯƠNG
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: KỸ THUẬT MẠCH ĐIỆN TỬ
1 NGÀNH/NGHỀ: ĐIỆN TỬ CÔNG NGHIỆP
TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP
Ban hành kèm theo Quyết định số 832/QĐ-DLCT ngày 18/8/2022 của Hiệu trưởng
Trường Cao đẳng Du lịch và Công Thương)
NĂM 2022
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục
đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh
sẽ bị nghiêm cấm.
1
LỜI NÓI ĐẦU
Kỹ thuật mạch điện tử 1 là một Module chuyên ngành trong chương trình đào tạo
ngành điện tử công nghiệp. Module này đóng một vai trò hết sức quan trọng trong lĩnh
vực điện tử công nghiệp. Nội dung trong module cung cấp cho người học các kiến thức
cơ bản về mạch nguồn ổn áp một chiều, mạch khuếch đại tín hiệu nhỏ dùng BJT và
FET, tín hiệu hồi tiếp trong mạch khuếch đại, ghép tầng các mạch khuếch đại, mạch
khuếch đại công suất, mạch dao động điều hoà hình sin.
Trên cơ sở chương trình đào tạo và chuẩn đầu ra của ngành điện tử công nghiệp,
giảng viên phụ trách module chủ động tìm hiểu, nghiên cứu, lựa chọn và đề xuất nội
dung biên soạn sao cho phù hợp với đối tượng người học nhưng vẫn đáp ứng chuẩn
đầu ra và chương trình khung của ngành. Với đặc thù nội dung module gồm cả kiến
thức lý thuyết lẫn kỹ năng thực hành nên nguồn học liệu phục vụ cho việc giảng dạy,
học tập của module kỹ thuật mạch điện tử 1 cho chuyên ngành điện tử công nghiệp tại
nhà trường là chưa có. Hiện tại module kỹ thuật mạch điện tử 1 cũng có một số giáo
trình nhưng các giáo trình đấy được viết dưới dạng hàn lâm không phù hợp để giảng
dạy tích hợp cũng như đối tượng người học tại trường. Là giảng viên phụ trách giảng
dạy module kỹ thuật mạch điện tử 1 nhiều năm và đã có những kinh nghiệm nhất định
trong giảng dạy module này, hàng năm tác giả đều có sự cập nhật, chỉnh sửa, bổ sung
những kiến thức thực tiễn vào bài giảng, tuy nhiên do thời lượng module có hạn, việc
lựa chọn nội dung kiến thức và kỹ năng cho phù hợp, đảm bảo xu hướng phát triển thì
quả là một bài toán khó và cần có thời gian nghiên cứu. Chính vì vậy, tác giả lựa chọn
đề tài “Biên soạn giáo trình module kỹ thuật mạch điện tử 1 cho sinh viên ngành Điện
tử công nghiệp Trường Cao đẳng Du lịch và Công Thương” làm đề tài nghiên cứu khoa
học cấp Trường năm học 2021-2022, với mong muốn xây dựng giáo trình nội bộ với
nội dung phù hợp, đảm bảo khối lượng kiến thức, kỹ năng và giúp sinh viên ngành
Điện tử công nghiệp học tập tốt module này.
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu Nhà trường, các nhà chuyên môn và
bạn đọc đã giúp đỡ, động viên, tạo điều kiện cho tôi hoàn thành cuốn giáo trình này.
Hải Dương, ngày tháng năm 2022
Tham gia biên soạn
Chủ biên
Võ Tài Đại
2
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU........................................................................................................2
Bài 1: Mạch nguồn một chiều...............................................................................12
1. Mạch nguồn ổn áp dùng transistor................................................................12
1.1. Mạch điện và tác dụng của linh kiện......................................................12 1.2.
Nguyên lý hoạt động ..............................................................................12 1.3. Lắp
ráp mạch nguồn một chiều tuyến tính dùng transistor....................13 2. Mạch
nguồn ổn áp bù...................................................................................15 2.1 Mạch
điện và tác dụng của linh kiện......................................................15 2.2 Nguyên lý
hoạt động ..............................................................................15 2.3 Lắp ráp, khảo
sát và sửa chữa mạch nguồn ổn áp bù.............................16 3. Mạch bảo vệ ngắn
mạch................................................................................18 3.1 Mạch điện và tác
dụng của linh kiện......................................................18 3.2 Nguyên lý hoạt động
..............................................................................18 3.3 Lắp ráp, khảo sát mạch
bảo vệ ngắn mạch.............................................18 Bài 2: Mạch khuếch đại tín hiệu
nhỏ dùng BJT ...................................................20 1. Khái quát chung
............................................................................................20 1.1. Khái niệm về tín
hiệu .............................................................................20 1.2. Các dạng tín
hiệu....................................................................................20 1.3. Sơ đồ tổng quát
của mạch khuếch đại....................................................21 1.4. Các tham số cơ bản
của mạch khuếch đại..............................................22 2. Mạch mắc theo kiểu cực
phát chung (EC)....................................................23 2.1. Mạch điện và tác dụng
linh kiện ............................................................23 2.2. Nguyên lý làm
việc................................................................................24 2.3. Các thông số cơ bản
...............................................................................25 2.4. Các đặc tính của mạch
EC......................................................................26 2.5. Lắp ráp, khảo sát mạch
khuếch đại EC..................................................26 3. Mạch mắc theo kiểu cực góp
chung (CC)....................................................29 3.1. Mạch điện và tác dụng linh
kiện ...........................................................29 3.2. Nguyên lý làm
việc................................................................................30 3.3. Các thông số cơ bản
...............................................................................31 3.4. Các đặc tính của mạch
CC ....................................................................31 Bài 3. Mạch khuếch đại tín hiệu
nhỏ dùng MOSFET ..........................................35
3
1. Giới thiệu.......................................................................................................35 2.
Mạch khuếch đại cực nguồn chung (SC)......................................................37 2.1.
Mạch điện và tác dụng linh kiện ............................................................37 2.2.
Nguyên lý hoạt động ..............................................................................38 2.3. Các
thông số cơ bản ...............................................................................38 2.3. Lắp ráp,
khảo sát và sửa chữa mạch khuếch đại cực nguồn chung........38 3. Mạch khuếch
đại cực máng chung (DC) ......................................................43 3.1. Mạch điện và
tác dụng linh kiện ............................................................43 3.2. Các thông số cơ
bản ...............................................................................43 3.3 Lắp ráp, khảo sát và
sửa chữa mạch khuếch đại cực máng chung.........44 4. Mạch khuếch đại cực cổng
chung (GC)........................................................47 4.1. Mạch điện và tác dụng linh
kiện ............................................................47 4.2. Các thông số cơ bản
...............................................................................48 4.3. Lắp ráp, khảo sát và sửa
chữa mạch khuếch đại cực cổng chung..........48 4.3.2. Trình tự thực
hiện................................................................................51 Bài 4: Hồi tiếp trong
mạch khuếch đại .................................................................57 1. Khái
niệm......................................................................................................57 2. Phân
loại mạch hồi tiếp.................................................................................58 3. Ảnh
hưởng của hồi tiếp đến các thông số của mạch khuếch đại ..................59 3.1. Ảnh
hưởng của hồi tiếp đến hệ số khuếch đại .......................................59 3.2. Ảnh
hưởng của hồi tiếp đến trở kháng vào ............................................60 3.3. Ảnh
hưởng của hồi tiếp âm đến trở kháng ra .........................................61 3.4 Giảm
méo tần số......................................................................................61 3.5. Giảm tạp
âm và méo phi tuyến...............................................................61 3.6. Ảnh hưởng
của hồi tiếp đến hệ số khuếch đại và dải tần.......................61 3.7. Ảnh hưởng của
hồi tiếp đến độ ổn định hệ số khuếch đại .....................62 4. Trở kháng vào và ra
của mạch khuếch đại có hồi tiếp..................................62 5. Khảo sát mạch hồi
tiếp trong mạch khuếch đại ............................................63 5.1 Hồi tiếp điện áp
.......................................................................................63 5.2 Hồi tiếp dòng điện
...................................................................................63 5.3 Hồi tiếp hỗn
hợp......................................................................................63 Bài 5: Ghép tầng
trong mạch khuếch đại..............................................................64 1. Khái quát
chung ............................................................................................64
4
1.1. Ý nghĩa của ghép tầng trong bộ khuếch đại...........................................64
1.2. Sơ đồ khối tổng quát...............................................................................64
1.3. Đặc điểm của bộ khuếch đại ghép tầng..................................................64