TRƯỜNG TRUNG CẤP GIAO THÔNG VẬN TẢI NAM ĐỊNH
------------
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC: PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH TẾ
NGHỀ: KẾ TOÁN DOANH NHIỆP
TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP
( Lưu hành nội bộ)
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-TTCGTVT ngày tháng năm 2023
của Hiệu trưởng trường Trung cấp Giao thông vận tải Nam Định
Nam Định - 20232020
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình sử dụng nội bộ. Các nguồn thông tin
thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo
tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
i
LỜI GIỚI THIỆU
Giáo trình giảng dạy môn học Phân tích hoạt động kinh tế tài liệu được lưu hành
trong nội bộ trường Trường Trung cấp Giao thông vận tải Nam Định nhằm phục vụ cho
công tác giảng dạy của giáo viên tài liệu học tập chính thức cho học sinh trong
trường. Nội dung giáo trình trang bị các kiến thức bản về phân tích hoạt động kinh tế
áp dụng cho bậc Trung cấp Kế toán doanh nghiệp.
Tài liệu gồm 5 chương:
Chương 1: Một số vấn đề chung về phân tích hoạt động kinh tế
Chương 2: Phân tích tình hình sản xuất kinh doanh
Chương 3: Phân tích tình hình sử dụng các yếu tố sản xuất
Chương 4: Phân tích tình hình giá thành sản phẩm
Chương 5: Phân tích tình hình tiêu thụ và lợi nhuận
Trong quá trình biên soạn giáo trình, nhóm biên soạn đã cố gắng chọn lọc, cập nhật
điều chỉnh những nội dung thật cần thiết thực tế học sinh cần trang bị. Nội dung
các phần mục bám sát Chương trình môn học đào tạo theo tín chỉ để người đọc điều
kiện tiếp cận nội dung một cách thuận lợi nhất.
Trong quá trình biên soạn giáo trình môn học do điều kiện về thời gian yêu
cầu hoàn thiện môn học ngày càng cao, do vậy nội dung của giáo trình không tránh
khỏi những khiếm khuyết nhất định. Tập thể tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng
góp và xây dựng của bạn đọc để giáo trình được hoàn thiện hơn.
Nam Định,ngày tháng năm 2023
Tham gia biên soạn
1. Chủ biên: Lê Thị Nguyệt
2. Thành viên tham gia: Bùi Thị Hương
ii
MỤC LỤC
LỜI GIỚI THIỆU.........................................................................................................ii
MỤC LỤC......................................................................................................................1
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC...........................................................................................6
1. Nội dung tổng quát và phân bổ thời gian................................................................6
2. Nội dung chi tiết.........................................................................................................8
Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG KINH TẾ
.........................................................................................................................................8
1. Đối tượng, nhiệm vụ của phân tích hoạt động kinh tế................................................8
1.1. Khái niệm, ý nghĩa phân tích hoạt động kinh tế.................................................8
1.2. Đối tượng của phân tích hoạt động kinh tế......................................................8
1.3. Nhiệm vụ của phân tích hoạt động kinh tế...........................................................9
1.4. Chỉ tiêu, nhân tố trong phân tích hoạt động kinh tế.............................................9
1.4.1. Chỉ tiêu phân tích..........................................................................................9
1.4.2. Nhân tố phân tích..........................................................................................9
2. Phương pháp phân tích hoạt động kinh tế.................................................................10
2.1. Phương pháp chi tiết..........................................................................................10
2.2. Phương pháp so sánh.........................................................................................11
2.3. Phương pháp thay thế liên hoàn.........................................................................12
2.4. Phương pháp số chênh lệch................................................................................14
2.5. Phương pháp số cân đối.....................................................................................15
3. Tổ chức công tác phân tích hoạt động kinh tế...........................................................16
3.1. Tài liệu phân tích................................................................................................16
3.2. Các loại phân tích...............................................................................................17
3.2.1. Căn cứ theo phạm vi phân tích...................................................................17
3.2.2. Căn cứ vào chủ thể phân tích.....................................................................17
3.2.3. Căn cứ vào nội dung, chương trình phân tích.............................................17
3.2.4. Căn cứ vào thời điểm phân tích..................................................................17
3.3. Tổ chức lực lượng phân tích..............................................................................17
CÂU HỎI ÔN TẬP.....................................................................................................19
Chương 2: PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH SẢN XUẤT KINH DOANH.....................20
1. Ý nghĩa, nhiệm vụ của phân tích...............................................................................20
1.1. Ý nghĩa...............................................................................................................20
1.2. Nhiệm vụ chủ yếu của phân tích........................................................................20
2. Phân tích tình hình thực hiện các chỉ tiêu về khối lượng sản xuất............................20
2.1. Phân tích giá trị tổng sản lượng.........................................................................20
2.2. Đánh giá tốc độ tăng trưởng của sản xuất..........................................................22
3. Phân tích chỉ tiêu về khối lượng sản xuất mặt hàng chủ yếu....................................23
3.1. Doanh nghiệp sản xuất ra những loại sản phẩm có giá trị sử dụng khác nhau. .23
3.2. Doanh nghiệp sản xuất ra những loại sản phẩm chủ yếu có quy cách sản xuất
khác nhau (chất lượng khác nhau)............................................................................24
4. Phân tích chất lượng sản phẩm..................................................................................25
4.1. Ý nghĩa...............................................................................................................25
4.2. Phân tích chất lượng sản phẩm theo thứ hạng...................................................25
4.3. Phân tích tình hình sai, hỏng của sản phẩm.......................................................28
CÂU HỎI ÔN TẬP.....................................................................................................29
Chương 3: PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH SỬ DỤNG CÁC YẾU TỐ SẢN XUẤT....30
1
1. Phân tích tình hình sử dụng lao động........................................................................30
1.1. Phân tích tình hình sử dụng số lượng lao động..................................................30
1.2. Phân tích tình hình tăng (giảm) năng suất lao động...........................................31
1.3. Phân tích tình hình sử dụng lao động về mặt thời gian......................................34
1.3.1. Phân tích tình hình sử dụng ngày công lao động........................................34
2. Phân tích tình hình trang bị và sử dụng TSCĐ..........................................................35
2.1. Phân tích tình hình trang bị TSCĐ.....................................................................35
2.1.1. Phân tích tình hình biến động TSCĐ..........................................................35
2.1.2. Phân tích tình hình trang bị chung về TSCĐ..............................................36
2.2. Phân tích tình hình sử dụng TSCĐ....................................................................36
2.2.1. Phân tích hiệu suất sử dụng TSCĐ.............................................................36
2.2.2. Phân tích tình hình sử dụng máy móc, thiết bị về mặt thời gian................37
3. Phân tích tình hình cung ứng và sử dụng vật tư........................................................38
3.1. Phân tích tình hình cung ứng vật tư...................................................................38
3.1.1. Phân tích tình hình đảm bảo cung ứng tổng khối lượng vật tư...................38
3.1.2. Phân tích chi tiết tình hình cung ứng vật tư................................................40
3.2. Phân tích tình hình sử dụng vật tư.....................................................................40
3.2.1. Phân tích tổng mức sử dụng vật tư.............................................................40
3.2.2. Phân tích mức tiêu hao vật tư trên một đơn vị sản phẩm..........................41
CÂU HỎI ÔN TẬP.....................................................................................................44
Chương 4: PHÂN TÍCH CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN XUẤT SẢN
PHẨM...........................................................................................................................45
1. Ý nghĩa và nhiệm vụ của phân tích...........................................................................45
1.1. Ý nghĩa...............................................................................................................45
1.2. Nhiệm vụ............................................................................................................45
2. Phân tích kế hoạch giá thành toàn bộ sản phẩm hàng hoá........................................46
2.1. Khái niệm...........................................................................................................46
2.2. Phương pháp phân tích.......................................................................................46
3. Phân tích nhiệm vụ hạ giá thành của sản phẩm so sánh được...................................47
3.1. Chỉ tiêu phân tích...............................................................................................47
3.2. Phương pháp phân tích.......................................................................................48
4. Phân tích một số khoản mục chủ yếu trong giá thành...............................................51
4.1. Phân tích chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.........................................................51
4.2. Phân tích chi phí nhân công trực tiếp.................................................................54
4.2.1. Phân tích quỹ tiền lương theo hình thức lương thời gian...........................54
4.2.2. Phân tích quỹ tiền lương theo hình thức lương sản phẩm..........................55
5. Phân tích chỉ tiêu chi phí trên 1.000 đồng sản lượng hàng hoá tiêu thụ....................57
5.1. Phân tích chung..................................................................................................57
5.2. Phân tích ảnh hưởng của các nhân tố đến chi phí trên 1.000 đồng sản lượng
hàng hoá tiêu thụ.......................................................................................................57
CÂU HỎI ÔN TẬP.....................................................................................................60
Chương 5: PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TIÊU THỤ VÀ LỢI NHUẬN...................61
1. Phân tích tình hình thực hiện kế hoạch tiêu thụ........................................................61
1.1. Ý nghĩa và nhiệm vụ..........................................................................................61
1.1.1. Ý nghĩa........................................................................................................61
1.1.2. Nhiệm vụ....................................................................................................61
1.2. Phân tích chung tình hình thực hiện kế hoạch tiêu thụ......................................62
1.2.1. Khái niệm....................................................................................................62
2