
l· bÊt vi
Lêi më ®Çu : L· BÊt Vi, ngêi Béc D¬ng, lµ mét phÇn tö ®Çu c¬
chÝnh trÞ næi tiÕng cuèi thêi kú ChiÕn quèc cña Trung Quèc. Nh÷ng n¨m
®Çu, ho¹t ®éng chñ yÕu cña L· BÊt Vi lµ bu«n b¸n, «ng ®i c¸c ®Þa ph¬ng
®Ó bu«n chuyÕn, ®Ó mua rÎ b¸n ®¾t, ®Ó kiÕm lêi, trë thµnh mét nhµ bu«n
giµu cã nhÊt thêi ®ã. MÆc dï trong nhµ L· BÊt Vi ®· tÝch lòy ®îc hµng v¹n
l¹ng vµng, nhng «ng vÉn kh«ng tho¶ m·n víi hiÖn tr¹ng, tõng giê tõng phót
nghÜ c¸ch theo ®uæi quyÒn thÕ cao h¬n ®Ó thu ®îc cµng nhiÒu cña c¶i
h¬n. Do ®ã trong thêi gian bu«n b¸n ë Hµm §an, L· BÊt Vi ®· lµm th©n víi Tö
Së lµ con tin cña níc TÇn. Lóc ®ã Tö Së lµm con tin ë níc TriÖu. Anh l©m
vµo hoµn c¶nh rÊt ¸c liÖt, nªn rÊt bÊt b×nh. L· BÊt Vi ®· suy nghÜ rÊt kü
cµng, x¸c ®Þnh Tö Së lµ mét mãn hµng quÝ cã thÓ lîi dông ®îc. ThÕ lµ «ng
kh«ng tiÕc tiÒn cña, «ng ®· ®Õn gÆp Hoa D¬ng phu nh©n cña níc TÇn vµ
thuyÕt phôc bµ lµm cho Tö Së ®îc TÇn An Quèc qu©n nhËn lµm con trëng.
Sau khi Tö Së kÕ thõa TÇn Quèc v¬ng lªn ng«i, L· BÊt Vi ®· ®îc träng
dông. Tö Së ®· CËp cho L· BÊt Vi mét trang tr¹i 10 v¹n hé ë L¹c D¬ng tØnh
Hµ Nam. Ngoµi ra cßn bæ nhiÖm «ng lµm Thõa tíng níc TÇn. Nh vËy, L· BÊt
Vi tõ mét tªn l¸i bu«n tÇm thêng nh¶y mét bíc trë thµnh quyÒn thÇn næi
tiÕng cña níc TÇn, thÕ lùc cùc kú m¹nh mÏ. Tríc khi TÇn v¬ng Doanh ChÝnh
tù m×nh chÊp chÝnh, L· BÊt Vi ®· ®îc phong lµm Tíng quèc, xng hiÖu lµ “
Träng Phô” tøc lµ cha nu«i cña TÇn V¬ng. Thêi kú nµy L· BÊt Vi cµng cñng
cè ¶nh hëng quan träng ®èi víi nÒn chÝnh trÞ cña níc TÇn. L· BÊt Vi kh«ng
chØ lµ mét th¬ng nh©n, mét nhµ chÝnh trÞ, mµ ®èi víi sù ph¸t triÓn t tëng
häc thuËt cæ ®¹i cña Trung Quèc còng cã nh÷ng t¸c dông nhÊt ®Þnh. ¤ng
b¾t chíc nh÷ng ngêi nh TÝn L¨ng Qu©n, B×nh Nguyªn Qu©n, chiªu mé c¸c
m«n kh¸ch danh sÜ, tríc thuËt lËp thuyÕt, biªn so¹n thµnh bé s¸ch “ L· ThÞ
Xu©n Thu” (còng gäi lµ “ L· L·m ”). ViÖc nµy ®èi víi thêi kú ®ã râ rµng lµ cã
t¸c dông tiÕn bé. Song b¶n chÊt tham tµn cña con bu«n ®· quyÕt ®Þnh, L·
BÊt Vi kh«ng thÓ hiÕn th©n cho ho¹t ®éng c¶i c¸ch chÝnh trÞ cuèi thêi kú
ChiÕn quèc ®îc. ¤ng ®· cïng víi Lao ¸i, c©u kÕt víi Th¸i hËu TriÖu ThÞ, mÑ
®Î cña TÇn v¬ng Doanh ChÝnh, lµ ngêi hoang d©m v« ®é, kÕt qu¶ dÉn
®Õn nguy hiÓm cho tÝnh m¹ng. N¨m 237 tríc c«ng nguyªn, TÇn Thuû Hoµng
v« cïng phÉn né ®èi víi L· BÊt Vi, L· BÊt Vi sî mang téi nªn ®· tù tö.
***
L· BÊt Vi lµ mét nhµ bu«n lín ë vïng D¬ng Tr¹c. ¤ng ®i bu«n chuyÕn ë
rÊt nhiÒu ®Þa ph¬ng. ¤ng mua rÎ b¸n ®¾t, do ®ã mµ «ng phÊt lªn thµnh
giµu cã. Gia s¶n cña «ng cã tíi ngµn v¹n l¹ng vµng.
N¨m TÇn Chiªu V¬ng thø 40 (n¨m 267 tríc c«ng nguyªn), Th¸i tö qua
®êi. §Õn n¨m thø 42 (n¨m 265 tríc c«ng nguyªn) TÇn Chiªu V¬ng ®a ngêi
con thø hai cña An Quèc Qu©n lµ Doanh Trô lªn lµm Th¸i tö níc TÇn. An
Quèc Qu©n cã c¶ th¶y h¬n 20 ngêi con trai. Håi ®ã An Quèc Qu©n cã mét
mü phi rÊt ®îc Ngµi sïng ¸i nªn ®îc Ngµi ®a lªn lµm ChÝnh phu nh©n, ®îc
gäi lµ Hoa D¬ng phu nh©n. Hoa D¬ng phu nh©n kh«ng cã con trai. An Quèc