ĐẠI HỌC QUỐC GIA
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
LÊ THỊ HUỆ
ĐỀ TÀI GIA ĐÌNH TRONG TRUYỆN NGẮN
TRẦN THÙY MAI, Y BAN VÀ NGUYỄN THỊ THU HUỆ
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Văn học Việt Nam
HÀ NỘI – 2014
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
LÊ THỊ HUỆ
ĐỀ TÀI GIA ĐÌNH TRONG TRUYỆN NGẮN
TRẦN THÙY MAI, Y BAN VÀ NGUYỄN THỊ THU HUỆ
Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Văn học Việt Nam
Mã số: 60 22 01 21
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học:
PGS - TS Lƣu Khánh Thơ
HÀ NỘI – 2014
LỜI CẢM ƠN
Tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn chân và sâu sắc nhất của mình tới PGS – TS
Lƣu Khánh Thơ, ngƣời đã tận tình giúp đỡ, hƣớng dẫn tôi hoàn thành luận
văn trong suốt thời gian vừa qua.
Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo Khoa Văn học Trƣờng Đại
học Khoa học xã hội và nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội đã tạo điều kiện
thuận lợi cho tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu.
Xin cảm ơn gia đình, bạn bè đã động viên giúp đỡ tôi hoàn thành luận
văn này.
Hà Nội, tháng 8 năm 2014
Tác giả luận văn
Lê Thị Huệ
MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU .............................................................................................. 1
1. Lý do chọn đề tài ......................................................................................... 1
2. Lịch sử vấn đề .............................................................................................. 3
2.1. Nghiên cứu về đề tài gia đình ............................................................... 3
2.2. Nghiên cứu về truyện ngắn của ba tác giả ........................................... 4
2.2.1. Trần Thùy Mai ................................................................................ 4
2.2.2. Y Ban ................................................................................................ 5
2.2.3. Nguyễn Thị Thu Huệ ...................................................................... 6
3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu .............................................................. 7
3.1. Đối tượng: Các truyện ngắn của ba tác giả ......................................... 7
3.2. Phạm vi nghiên cứu ............................................................................... 7
4. Phƣơng pháp nghiên cứu ............................................................................ 7
5. Cấu trúc của luận văn ................................................................................. 7
PHẦN NỘI DUNG .......................................................................................... 9
CHƢƠNG 1: TRUYỆN NGẮN BA TÁC GIẢ (TRẦN THÙY MAI, Y
BAN VÀ NGUYỄN THỊ THU HUỆ) TRONG DÒNG CHẢY TRUYỆN
NGẮN THỜI KỲ ĐỔI MỚI VÀ SỰ THỂ HIỆN ĐỀ TÀI GIA ĐÌNH
TRONG VĂN HỌC VIỆT NAM ĐƢƠNG ĐẠI .......................................... 9
1.1. Truyện ngắn ba tác giả trong dòng chảy truyện ngắn thời kỳ
Đổi mới ......................................................................................................... 9
1.1.1. Diện mạo truyện ngắn thời kỳ Đổi mới .......................................... 9
1.1.2. Khái quát về ba tác giả Trần Thùy Mai, Y Ban và Nguyễn Thị
Thu Huệ .................................................................................................. 12
1.2. Sự thể hiện đề tài gia đình trong văn học Việt Nam đƣơng đại .... 20
1.2.1.Gia đình và mối quan hệ gia đình - xã hội ................................... 20
1.2.2. Đề tài gia đình trong văn học Việt Nam ....................................... 25
CHƢƠNG 2: GIA ĐÌNH HIỆN ĐẠI QUA CÁI NHÌN MANG MÀU SẮC
NỮ QUYỀN TRONG TRUYỆN NGẮN BA TÁC GIẢ ............................ 36
2.1. Vấn đề nữ quyền và ý thức nữ quyền trong sáng tác của Trần Thùy
Mai, Y Ban và Nguyễn Thị Thu Huệ ....................................................... 36
2.1.1. Vấn đề nữ quyền và văn học nữ quyền ........................................ 36
2.1.2. Ý thức nữ quyền trong quan niệm sáng tác của Trần Thùy Mai,
Y Ban và Nguyễn Thị Thu Huệ .............................................................. 41
2.2. Các cấp độ biểu hiện đề tài gia đình trong truyện ngắn của Trần
Thùy Mai, Y Ban và Nguyễn Thị Thu Huệ ............................................. 48
2.2.1. Nhân vật người phụ nữ trong truyện ngắn ba tác giả ................ 48
2.2.2. Nhân vật nam trong truyện ngắn ba tác giả ................................ 73
2.2.3. Nhân vật trẻ em trong truyện ngắn ba tác giả ............................. 78
Chƣơng 3: MỘT SỐ PHƢƠNG THỨC BIỂU HIỆN ................................ 85
3.1. Nghệ thuật miêu tả tâm lý .................................................................. 85
3.2. Ngôn ngữ .............................................................................................. 88
3.2.1. Ngôn ngữ đời sống ........................................................................ 88
3.2.2. Ngôn ngữ độc thoại ....................................................................... 91
3.2.3. Ngôn ngữ đối thoại ........................................................................ 96
3.3. Giọng điệu ............................................................................................ 99
3.3.1. Giọng trữ tình sâu lắng ............................................................... 100
3.3.2. Giọng xót xa, ngậm ngùi ............................................................. 104
3.3.3. Giọng mỉa mai, châm biếm ......................................................... 106
PHẦN KẾT LUẬN ...................................................................................... 109
TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................... 111
