T U Y N V À C H B I N K H O Á N G S N
4SỐ 4 - 2025
CÔNG NGHIỆP MỎ
Website: https://tapchi.hoimovietnam.vn
N
N
G
G
H
H
I
I
Ê
Ê
N
N
C
C
U
U
N
N
H
H
H
H
Ư
Ư
N
N
G
G
C
C
A
A
N
N
H
H
I
I
T
T
Đ
Đ
Đ
Đ
N
N
Đ
Đ
B
B
N
N
Q
Q
U
U
N
N
G
G
V
V
Ê
Ê
V
V
I
I
Ê
Ê
N
N
Trn Văn Đưc
Trường Đi hc M - Đa cht, 18 Ph Vn, Hà Ni, Vit Nam
THÔNG TIN BÀI BÁO
CHUYÊN MC: Công trình khoa hc
Ngày nhn bài: 21/5/2025
Ngày nhn bài sa: 19/6/2025
Ny chp nhn đăng: 22/6/2025
Tác gi liên h:
Email: tranvanduoc@humg.edu.vn
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
TÓM TT
Độ ht ca qung st nh ng ln ti quá trình luyn gang lò cao, đ ht qung quá mn s làm
cho tính thông k trong lò kém, vn hành lò khó khăn. Đ làm tăng kích c ht và nâng cao tính cht
luyn kim ca qung, bài o trình bày kết qu nghiên cu nh ng ca nhit đ nung đến cu trúc và
độ bn ca qung vê viên. Kết qu nghiên cu cho thy nhit đ nung tăng thì đ bn qung viên cũng
tăng. nhit đ nung là 1250oC, thi gian nung là 15 min, cho qung vê viên có thành phn khoáng vt
ch yếu Fe2O3, hàm lưng Fe3O4 ít, cu trúc viên qung đc xít và đ bn n đt 2330,6 N/vn.
T khóa: qung vê viên, nhit đ nung, qung st
@ Hi Khoa hc và ng ngh M Vit Nam
1. ĐT VN Đ
Vê vn to ht vt liu ri ht mn là mt quá
trình ph biến trong sn xut công nghip và đưc
s dng rng rãi trong lĩnh vc luyn kim, công
nghip hóa cht, xi măng, dưc phm sn xut
phân bón,…. Quá trình vê viên to ht có tm quan
trng đi vi ngành công nghip gang thép, do
trong quá tnh luyn gang bng lò cao thì hu hết
các phn ng luyn gang xy ra gia nguyên liu
khí than, quá trình này đòi hi lp nguyên liu
phi có đ thông khí nht đnh, nguyên liu phi
kích thưc ht đng đu, c hto khong 5 - 50
mm [7]. Qung st nguyên khai thưng không đáp
ng đưc hết các yêu cu v c ht cho lò cao.
Do đó đ đáp ng đưc yêu cu c ht cho lò cao,
tiến hành vê viên to ht trong ngành công nghip
luyn gang thép là cn thiết.
Trong quá tnh khai thác và tuyn khoáng, to
ra mt lưng ln qung tinh st mn, nên quá trình
thiêu kết và vê viên qung st mn đã tr thành mt
khâu quan trng trong y chuyn sn xut gang
thép. Ngoài vn đ vê viên to ht, còn đòi hi
qung st có tính luyn kim tt, do trong công
nghip luyn gang tp hin đi cn phi vn
chuyn qung st qua nhiu khâu đ nu luyn,
nên s va đp ca qung st là rt nhiu, do đó
yêu cu v đ bn ca qung ln. Do vy quá trình
vê viên to ht qung st không nhng yêu cu
làm tăng c ht mà còn phi đm bo đ bn ca
qung vê viên, vào khong 1800 N/viên [7].
Trong nhng năm gn đây đã có các công trình
trong ngoài c viết v viên qung st làm
nguyên liu cho lò cao [1÷6]. Tuy nhiên, nghiên
cu nh ng ca nhit đ đến đ bn và cu
trúc viên qung cn ít đưc đ cp. Do vy nghiên
cu nh ng ca nhit đ đến đ bn và cu
trúc viên qung chín s làm sáng t đưc quy lut
nh hưng ca nhit đ nung ti đ bn ca viên
qung.
2. D LIU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CU
2.1. Mu nghiên cu
Mu nghiên cu đưc s dng cho tnghim
qung st hematit. Qung đu có c ht mn
78% cp ht -0,074 mm, chưa đáp ng đưc yêu
cu c ht làm nguyên liu cho lò cao. Do đó s
dng công ngh viên đ làm tăng c ht và
nâng cao tính cht luyn kim ca qung. Tuy
T U Y N V À C H B I N K H O Á N G S N
5
SỐ 4 - 2025
CÔNG NGHIỆP MỎ
Website: https://tapchi.hoimovietnam.vn
ƯƯĐĐ
ĐĐĐĐ
n Văn Đư
Trường Đ Đị
n đăng: 22/6/2025
Độ nh n gang lò cao, đ
n nh khó khăn. Đlàm tăng kích c
ế nh t đnung đế
độ ế t đnung tăng thì đ ng viên cũng
tăng. t đ
ế , hàm lư ng đc xít và đ n nén đ
t đ
1. Đ N Đ
ế p và đư
ng rãi trong lĩnh v
t, xi măng, dư
phân n,…. Quá trình viên t
ng đ
ế
khí than, quá trình này đòi h
i có đ t đ
kích thư t đng đ
t nguyên khai thưng không đáp
ng đư ế
Do đó đđáp ng đư
ế
ế
t lư
ế n đã tr
n đ t, còn đòi h
n đ
u khâu đ
va đ u, do đó
đ
làm tăng c i đ o đ
ng năm gn đây đã các công trình
trong và ngoài ế
÷
nh t đ đến đ
ng chín ít đưc đ
nh t đ đến đ
đư
nh hư t đ i đ
U VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C
u đư
ng đ
0,074 mm, chưa đáp ng đư
u cho cao. Do đó s
viên đlàm tăng c
nhiên, c ht ca mu qung st li chưa đáp ng
đưc yêu cu công ngh vê viên, do vy trưc khi
vê viên cn phi nghin ti đ mn nghin trên 85%
cp -0,074 mm [1], [7]. Thành phn hóa hc ca
mu qung trình bày trong Bng 1.
Bng 1. Tnh phn hóa hc mu qung st (%)
T.Fe SiO2 CaO MgO As Pb TiO2 Zn Cu Na2O K2O S P
60,18 2,12 2,63 0,34 0,324 1,709 0,209 1,80 0,01 0,174 0,068 1,48 0,046
2.2. Phương pháp nghiên cứu
Mu qung thí nghim đưa đi nghin bng máy
nghin bi thí nghim, sn phm sau nghin đưc
phi trn vi cht kết nh bentonit, sau đó đưc
tiến hành vê viên bng máy vê viên dng đĩa. Vn
qung sng có kích thưc t 8 - 16 mm cho vào lò
sy khô nhit đ là 150oC thi gian sy là 1 h,
viên qung sau khi đưc sy khô cho vào nung
trong lò giếng nhằm xác định nh ng ca nhit
độ nung đến đ bn và cu trúc qung vê viên. Sơ
đồ thí nghim tnh y trongnh 1, cu to lò
nung trình bày trong Hình 2, thông s k thut máy
viên trình bày trong Bng 2, chế độ nung trình
bày trong Bng 3.
Bng 2. Thông s k thut máy vê viên [1]
Đưng kính đĩa
mm
Độ cao tnh đĩa
mm
Tc đ quay
(vòng/min
Góc nghiêng
độ
1000 200 40 45
Hình 1. Sơ đ thí nghim nung vê viên qung st
T U Y N V À C H B I N K H O Á N G S N
6SỐ 4 - 2025
CÔNG NGHIỆP MỎ
Website: https://tapchi.hoimovietnam.vn
Bng 3. Chế độ nung vi điu kin nhit đ nung khác nhau
TT
Thi gian nâng
nhit (min)
Nhit đ nung
(
)
Thi gian nung
(min)
Thi gian làm
ngui (min)
1
2
3
4
5
6
7
45
1050
1100
1150
1200
1250
1300
1350
15 15
1 -
ng cao nhôm
2 - V
3 - Lp cách nhit c định
4 - Thanh gia nhit
5 -
Khu vc nung
6 - Cc nung
7 - Bông cách nhit
8 - Gch cao nhôm
9 -
Thanh đo nhit
Hình 2. Cu to lò giếng [1]
3. KT QU VÀ THO LUN
3.1. Ảnh ng ca thi gian nghiền đến cht
ng viên qung sng
Điu kin thí nghim:
- Thi gian nghin: 3 min
- Chi phí bentonit: 1%
- Góc nghiêng đĩa vê viên: 45o
Hình 3. Ảnh hưởng ca thi gian nghiền đến
độ mn nghin ca mu nghiên cu
Hình 4. Ảnh hưởng ca thi gian nghiền đến
cht lưng viên qung sng
Trên Hình 3 và Hình 4 có th thy: vi chi phí
bentonit là 1%, khi thi gian nghin tăng thì đ bn
nén và đ bn rơi ca viên qung sng cũng tăng.
T U Y N V À C H B I N K H O Á N G S N
7
SỐ 4 - 2025
CÔNG NGHIỆP MỎ
Website: https://tapchi.hoimovietnam.vn
ế độ i đi t đ
g
t đung
g
đ
9 - Thanh đo nhi
ế
Ảnh hưở ền đế
Đi
Góc nghiêng đĩa vê viên: 45
Ảnh hưở ền đế
độ
Ảnh hưở ền đế
t lư
n tăng thì đ
nén và đ n rơi c ng cũng tăng.
Để gim chi p nghin, chn thi gian nghin ti
ưu là 3 min, tương ng đ mn nghin vào khong
95,1% cp -0,074 mm, viên qung sng có đ bn
nén là 13,29 N/vn, đ bn rơi đt 3,9 ln/0,5 m,
đáp ng yêu cu cht lưng viên qung sng. Tiêu
chun viên qung sng trìnhy trong Bng 4 [7].
Bng 4. Tiêu chun viên qung sng [7]
Ch tiêu
Tiêu chun viên qung sng
Chi phí bentonit (%)
≤ 2
Độ bn rơi (ln/0,5 m)
≥ 3
Độ bn nén (N/viên)
≥ 10
Kích thưc (mm)
8 - 16
Sn phm viên qung sng có kích thưc t 8
16 mm cho vào lò sy khô nhit đ to 150oC
trong khong thi gian 1 h đ kh c, viên
qung sng sau khi sy khô đưc đưa vào lò giếng
để nung các điều kin nhit đ khác nhau nhm
xác định cu trúc và đ bn ca qung vê viên.
3.2. Ảnh hưởng ca nhit đ nung đến tnh
phn khoáng vt
Sn phm qung vê viên thu đưc sau khi
nung các nhit đ khác nhau đưc đem đi phân
tích. Kết qu phân tích trình bày trongnh 5.
Hình 5. Ảnh hưởng ca nhit đ nung
đến thành phn khoáng vt qung vê viên
Trên Hình 5 có th thy: nhit đ nung
1200oC, thu đưc qung vê viên có tnh phn
ch yếu là Fe2O3, Fe3O4 và CaSO4. Thành phn
Fe3O4 tn ti trong qung tương đi cao. Khi nung
nhit đ thp, tc đ oxi hóa din ra nhanh thi
k đầu nhưng to ra lp r-Fe2O3 trên b mt ht
qung, ngăn cn s tiếp xúc gia nguyên t oxi
nguyên t st m cho qtrình oxi hóa sau đó
chm dn.
nhit đ nung là 1250oC, thu đưc qung vê
viên có thành phn ch yếu là Fe2O3, CaSO4
CaSiO3,m lưng Fe3O4 gim rt. Khi nhit đ
nung tăng, t tính ca st thay đi hình thành
nhng viết nt nh làm tăng tiếp xúc ca nguyên
t oxy vi nguyên t st, làm cho tốc độ oxy hóa
ca Fe3O4 ng lên, dn đến hàm ng Fe3O4
trong qung vê viên gim.
Nhit đ nung 1350oC, thu đưc qung vê
viên có thành phn ch yếu là Fe2O3, Fe3O4,
CaSO4 và MgFe2O4. Khi nung nhit đ 1350oC
thành phn Fe3O4 trong qung vê viên tăng lên do
Fe2O3 b phân gii. Các ion st khuếch tán ra ngi
hình tnh cu trúc tinh th b khuyết mt
nguyên t st do vy các nguyên t Mg s chiếm
ch to tnh cu trúc tinh th manhetit n đnh.
3.3. Ảnh ng ca nhit đ nung đến cu trúc
viên qung chín
Cu trúc viên qung trình bày trong Hình 6.
Hình 6. Cu trúc khoáng vt qung vê viên
khi nung nhit đ 1050oC
Fe2O3 màu trng, dng ht; L khí - màu đen.
Khi nung viên qung sng nhit đ 1050oC,
b mt các ht ch b nóng chy mt phn, khiến
các ht qung bt đu kết dính thành di, làm cho
độ bn viên qung chín tăng lên. Tuy nhiên nung
nhit đ thp, các phn ng hóa lý din ra chm,
din tích tiếpc gia các ht qung nh, dính
kết vi nhau kém, các l khí lncó hình dng
bt quy tc, nên đ bn viên qung chín nhìn
chung thp.
T U Y N V À C H B I N K H O Á N G S N
8SỐ 4 - 2025
CÔNG NGHIỆP MỎ
Website: https://tapchi.hoimovietnam.vn
Hình 7. Cu trúc khoáng vt qung vê viên khi nung nhit đ 1200oC
Đất đá u nâu; Fe2O3 màu trng, dng ht; L khí màu đen
Hình 8. Cu trúc khoáng vt qung vê viên khi nung nhit đ 1200oC (h x)
Đất đá u nâu; Fe2O3 màu trng, dng ht; L khí màu đen
Nhit đ nung 1200oC, Fe2O3 kết tinh không
đều, ht hematit to nh khác nhau, đi đa s liên
kết vi nhau thành di ln tnh bày trongnh 7.
B phn hematit và x kết dính ln nhau, không
phân bit rõ ràng trình bày trongnh 8. L khí
trong qung vê viên không theo quy tc, phân b
không đu,c ht kết dích ri rc, dn đến đ bn
ca qung vn còn kém, ch đạt khong 1178,7
N/viên.
Hình 9. Cu trúc khoáng vt qung vê viên khi nung nhit đ 1250oC [1]
Đất đá Màu nâu; Fe2O3 màu trng, dng ht; l khí màu đen