Những lợi ích lớn nhất từ chế phẩm
sinh học
Chế phẩm sinh học (Prebiotics) làm việc theo ba quá trình: khống chế sinh học;
tạo ra sự sống; xử lý sinh học. Tác động tương hỗ của ba quá trình này mang
lại lợi ích rất lớn cho nghề nuôi tôm.
Phòng ngừa dịch bệnh
Quá trình khống chế sinh học là những dòng vi khuẩn có ích tác động đối kháng
lên dòng vi khuẩn gây bệnh. Những dòng vi khuẩn có lợi sẽ lấn át, kìm chế sự phát
triển của sinh vật có hại. Bên cạnh đó, quá trình tạo ra sự sống, các vi khuẩn có lợi
sẽ phát triển trong nước hoặc cơ thể tôm. Khi vi khuẩn có lợi phát triển với số
lượng lớn trong đường ruột sẽ giúp tôm tiêu hóa thức ăn hiệu quả hơn, lấn át hoặc
tiêu diệt vi khuẩn có hại cho đường ruột gây bệnh phân trắng, sưng ruột, ruột
vàng... hay vi khuẩn có lợi phát triển nhiều trong nước ao sẽ hạn chế các bệnh phát
sáng, đóng rong nhớt... Quá trình xử lý sinh học, vi khuẩn có ích sẽ phân hủy chất
hữu cơ, vô cơ có hại trong nước ao, như nitrite, nitrate... làm cho chất lượng nước
tốt hơn và giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh cho tôm.
Chế phẩm sinh học (CPSH) có tác dụng ngăn ngừa nguồn gây bệnh hơn là trị
bệnh. Tuy nhiên, sử dụng CPSH sẽ hạn chế được việc sử dụng kháng sinh, hóa
chất độc, tạo ra sản phẩm an toàn, có tính bền vững cao.
Sử dụng CPSH đúng cách giúp tôm khỏe mạnh, lớn nhanh, màu sắc đẹp - Ảnh:
Trần Út
Kích thích tôm phát triển
Thức ăn thường chiếm 50 - 60% chi phí nuôi tôm. Để tăng hiệu quả sử dụng thức
ăn, nhiều dòng vi khuẩn có ích được đưa vào cơ thể tôm, giúp tiêu hóa thức ăn,
hấp thụ dinh dưỡng, hạn chế độc tố, ức chế vi khuẩn có hại, bảo vệ sức khỏe tôm
nuôi.
CPSH được khuyến cáo sử dụng trong mọi giai đoạn của nghề nuôi tôm, từ sản
xuất con giống đến nuôi thương phẩm. Điều này giải thích tại sao những con giống
được sản xuất dựa trên nền tảng sử dụng CPSH có tỷ lệ sống và sức tăng trưởng
cao hơn những con giống bị ảnh hưởng bởi việc sử dụng kháng sinh hay chất hóa
học khác. Cũng như vậy, khi tôm còn nhỏ, sức đề kháng yếu, hệ sinh vật ít thì việc
bổ sung các “lợi khuẩn” cho tôm, nhất là cho đường ruột rất quan trọng. Các vi
khuẩn có ích còn tiết ra các enzym có khả năng phân tách các đa chất thành đơn
chất, giúp tôm dễ hấp thụ dinh dưỡng, chống rối loạn tiêu hóa.
Ngăn ngừa và giảm thiểu ô nhiễm, chất độc trong ao
CPSH trong nuôi tôm có vai trò quan trọng, phân hủy các chất hữu cơ và làm giảm
đáng kể lớp bùn nhớt, giảm mùi hôi của nước trong ao. Có thể sử dụng CPSH từ
giai đoạn cải tạo ao nuôi, trong suốt quá trình nuôi. Bên cạnh đó, CPSH có tính
tương thích cao, sử dụng hiệu quả đối với nhiều hình thức nuôi tôm khác nhau, từ
quảng canh đến thâm canh, siêu thâm canh, nuôi raceway (nước chảy)… Các vi
sinh vật có lợi trong CPSH không chỉ phân hủy sinh học các chất thải hữu cơ,
giảm khí độc mà còn giảm được vi khuẩn gây bệnh, xạ khuẩn bằng cách tiêu thụ
hết thức ăn của chúng. Đây là một lợi thế sinh học đặc biệt của CPSH, bởi thông
thường nếu sử dụng kháng sinh, hóa chất để tiêu diệt vi khuẩn có hại sẽ làm ảnh
hưởng đến cả hệ sinh vật có lợi trong ao tôm.
Hiệu quả của một CPSH được đánh giá theo số lượng vi khuẩn có ích trong 1 đơn
vị khối lượng, khả năng vi khuẩn sống lại, số lượng vi khuẩn sống lại và thời gian
vi khuẩn tái hoạt động khi được đưa vào ao nuôi tôm. Bên cạnh đó, để CPSH đạt
hiệu quả cao, cần lưu ý một số yếu tố: tình trạng chất lượng nước, thời điểm, liều
lượng… khi sử dụng.
>>Nghề nuôi tôm đang đối diện những vấn đề suy thoái môi trường, dịch bệnh, nên CPSH có tầm quan trọng ngày càng l
ớn. Tuy nhi
những CPSH chất lượng tốt, phải sử dụng chế phẩm giả, nhái thương hiệu, gây thiệt hại khôn lường.