Thực trạng tai nạn thương tích và một số yếu tố liên quan ở học sinh trung học cơ sở tỉnh Lào Cai năm 2024

Tai nạn thương tích (TNTT) ở trẻ em đang là một vấn đề y tế cộng đồng cấp bách, đặc biệt tại các tỉnh miền núi như Lào Cai, nơi tỉ lệ mắc tai nạn vẫn duy trì ở mức cao. Tình trạng này gây ra những hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe và kinh tế cho cá nhân, gia đình và xã hội. Mặc dù đã có nhiều nỗ lực phòng ngừa, thương tích ở lứa tuổi học sinh trung học cơ sở vẫn là một nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và tàn tật. Nghiên cứu này nhằm mục tiêu xác định tỷ lệ mắc tai nạn thương tích và phân tích các yếu tố liên quan ở học sinh trung học cơ sở tại bốn trường ở tỉnh Lào Cai vào năm 2024, từ đó cung cấp cơ sở dữ liệu quan trọng cho các biện pháp can thiệp hiệu quả.

Các nhà quản lý giáo dục, giáo viên, phụ huynh học sinh, và các nhà hoạch định chính sách y tế công cộng quan tâm đến an toàn trường học và phòng ngừa tai nạn thương tích ở trẻ em.

Nghiên cứu này được thực hiện nhằm mục tiêu xác định tỷ lệ mắc tai nạn thương tích (TNTT) và các yếu tố liên quan ở học sinh trung học cơ sở tại bốn trường ở tỉnh Lào Cai trong năm 2024. Với phương pháp nghiên cứu mô tả cắt ngang, nhóm tác giả đã phỏng vấn trực tiếp 800 học sinh từ các trường được chọn vào tháng 10 năm 2024. Kết quả cho thấy tỷ lệ học sinh bị tai nạn thương tích là 52,63%, một con số đáng kể phản ánh mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Cụ thể, tỷ lệ này ở vùng cao là 23,5% và vùng thấp là 29,13%. Phân loại theo địa điểm, tai nạn ở trường học chiếm tỷ lệ cao nhất (54,63%), tiếp theo là tai nạn tại nhà (26,6%) và tai nạn giao thông (18,76%). Đặc biệt, nghiên cứu đã chỉ ra mối liên quan có ý nghĩa thống kê (p<0,05) giữa tỷ lệ mắc tai nạn thương tích với kiến thức, thái độ và thực hành (KAP) của học sinh trong phòng ngừa thương tích, cũng như vai trò của sự nhắc nhở và tuyên truyền từ cha mẹ và giáo viên nhà trường. Những học sinh có KAP chưa tốt hoặc ít được hướng dẫn có nguy cơ mắc TNTT cao hơn đáng kể. Từ những phát hiện này, nghiên cứu kết luận rằng tỷ lệ tai nạn thương tích ở học sinh trung học cơ sở vẫn còn cao và liên quan chặt chẽ đến KAP của các em cùng với công tác giáo dục và tư vấn từ gia đình và nhà trường. Do đó, cần tăng cường phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội để cung cấp kiến thức, thực hành và kỹ năng phòng tránh TNTT một cách thường xuyên và liên tục. Điều này sẽ góp phần cải thiện đáng kể an toàn cho học sinh và giảm gánh nặng từ tai nạn thương tích trong cộng đồng.