Ảnh hưởng của nguy cơ trầm cảm đến động lực học tập của học sinh: Nghiên cứu tại một trường trung học cơ sở tại Hà Nội

Sức khỏe tâm thần học đường, đặc biệt ở lứa tuổi trung học cơ sở (THCS), đang là mối quan tâm ngày càng lớn tại Việt Nam do áp lực học tập và những thay đổi tâm sinh lý mạnh mẽ trong giai đoạn đầu vị thành niên. Các vấn đề sức khỏe tâm thần, như nguy cơ trầm cảm, không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống mà còn cản trở nghiêm trọng khả năng học tập, sự phát triển xã hội và các kỹ năng thích ứng của học sinh. Nhóm học sinh lớp 6, trong giai đoạn chuyển tiếp quan trọng, dễ bị tổn thương nhưng thường bị bỏ sót trong các chương trình hỗ trợ. Do đó, nghiên cứu này nhằm đánh giá ảnh hưởng của nguy cơ trầm cảm đến động lực học tập của học sinh lớp 6 tại một trường THCS ở Hà Nội, cung cấp cơ sở khoa học cho các can thiệp tâm lý và giáo dục hiệu quả.

Các nhà tâm lý học giáo dục, cán bộ y tế học đường, giáo viên, nhà quản lý trường học cấp trung học cơ sở, các nhà hoạch định chính sách về giáo dục và sức khỏe tâm thần, và các nhà nghiên cứu quan tâm đến sức khỏe tâm thần vị thành niên.

Nghiên cứu này đã tiến hành đánh giá ảnh hưởng của nguy cơ trầm cảm đến động lực học tập ở học sinh lớp 6 tại một trường trung học cơ sở tại Hà Nội. Sử dụng thiết kế mô tả cắt ngang với phương pháp chọn mẫu toàn bộ trên 537 học sinh, dữ liệu được thu thập qua thang đo Short Mood and Feelings Questionnaire (SMFQ) để đánh giá nguy cơ trầm cảm và Academic Motivation Scale (AMS) để đo lường động lực học tập, bao gồm các thành phần động lực nội tại, ngoại tại, động lực tiêu cực và chỉ số tự quyết (SDI). Phân tích hồi quy Tobit được áp dụng để xác định mối liên hệ. Kết quả cho thấy học sinh có nguy cơ trầm cảm có mức động lực học tập thấp hơn đáng kể so với nhóm không có nguy cơ, đặc biệt là chỉ số tự quyết (SDI) (3,29 ± 4,92 so với 9,16 ± 3,00; p = 0,000). Điểm SMFQ cho thấy mối liên quan nghịch đáng kể với SDI (β = -0,42; p < 0,001), ngay cả khi đã kiểm soát các yếu tố nhân khẩu học và kết quả học tập. Đáng chú ý, học sinh có nguy cơ trầm cảm cũng có mức động lực học tập tiêu cực cao hơn đáng kể. Phát hiện này khẳng định rằng nguy cơ trầm cảm, kể cả ở mức độ nhẹ, có tác động tiêu cực đáng kể đến động lực học tập và khả năng tự chủ của học sinh. Nghiên cứu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quan tâm đến sức khỏe tâm thần học đường để duy trì động lực học tập và gợi ý cần có các chương trình can thiệp sớm và toàn diện trong môi trường học đường, đặc biệt tại các giai đoạn chuyển cấp nhạy cảm như lớp 6, nhằm hỗ trợ học sinh phát triển toàn diện.