Bài giảng Hệ thống thông minh: Phần 1 - Tổng quan về các hệ thống thông minh

Tài liệu này giới thiệu về hệ thống thông minh, bao gồm mục đích, yêu cầu, nội dung, phương pháp học và đánh giá, cùng với danh sách tài liệu tham khảo. Nội dung chính bao gồm tổng quan về hệ thống thông minh, phương pháp tiếp cận xây dựng hệ thống thông minh, lập kế hoạch và học.

Trang bị kiến thức cơ bản về hệ thống thông minh nhân tạo, giúp người học hiểu và xây dựng các hệ thống thông minh, nắm vững phương pháp lập kế hoạch.

Tài liệu trình bày tổng quan về hệ thống thông minh (Intelligent Systems - IS), định nghĩa IS là phương pháp luận giải quyết vấn đề phức tạp một cách nhất quán và đáng tin cậy. Trí tuệ trong IS bao gồm khả năng lĩnh hội, hiểu, rút kinh nghiệm, thu thập tri thức, và phản ứng nhanh nhạy.

Trí tuệ nhân tạo (AI) là nền tảng cốt yếu để xây dựng IS, với hai hướng chính: HAI (Humanistic Artificial Intelligence) tập trung vào tạo ra máy móc thực hiện các chức năng đòi hỏi trí tuệ con người, và RAI (Rationalistic Artificial Intelligence) tìm kiếm giải thích và ứng xử thông minh thông qua các quá trình tính toán. IS nghiêng về RAI hơn.

Trí tuệ tính toán (Computational Intelligence - CI) bao gồm Logic mờ (Fuzzy Logic - FG), Mạng nơ-ron (Neural Network - NN) và Tính toán tiến hóa (Evolutionary Computation - EC). CI xử lý dữ liệu số, có khả năng nhận biết mẫu không dùng tri thức AI, thể hiện tính thích nghi và tốc độ xấp xỉ con người.

Tính toán mềm (Soft Computing) hướng đến phân tích và thiết kế các hệ thống thông minh, dựa trên logic mờ, mạng nơ-ron nhân tạo và lập luận xác suất. Nguyên lý của tính toán mềm là khai thác sự lượng thứ đối với tính thiếu chính xác và không chắc chắn để đạt được tính kiểm soát được và giá giải quyết thấp.

Các hệ thống lai kết hợp hai hoặc nhiều công nghệ (logic mờ, mạng nơ-ron, thuật toán di truyền) để xây dựng các hệ thống thông minh. Các mô hình hệ thống lai bao gồm tổ hợp, tích hợp, hợp nhất và kết hợp.