Bài giảng Kinh tế quốc tế: Chương 11 - Tổng quan về đầu tư quốc tế

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hóa sâu rộng hiện nay, hoạt động đầu tư quốc tế đóng vai trò ngày càng then chốt, là một động lực không thể thiếu thúc đẩy sự phát triển và hội nhập của các nền kinh tế. Chương này cung cấp một cái nhìn tổng quan về bản chất, đặc trưng, cũng như những nguyên nhân và vai trò cơ bản của đầu tư quốc tế. Thông qua việc phân tích khái niệm di chuyển quốc tế các nguồn lực như vốn, lao động và công nghệ, chúng ta sẽ thấy được tầm quan trọng của dòng chảy tài sản này trong việc tạo ra lợi ích và giải quyết các vấn đề kinh tế giữa các quốc gia. Việc nắm vững các khía cạnh này là nền tảng để hiểu sâu hơn về những tác động đa chiều mà đầu tư quốc tế mang lại.

Sinh viên, giảng viên, nhà nghiên cứu trong lĩnh vực Kinh tế học, Kinh doanh quốc tế, Quan hệ quốc tế và các chuyên gia kinh tế quan tâm đến hoạt động đầu tư quốc tế.

Tài liệu này trình bày một cái nhìn toàn diện về đầu tư quốc tế, định nghĩa đây là hình thức di chuyển quốc tế các nguồn lực và tài sản như vốn, lao động, tài sản vật chất và công nghệ giữa các quốc gia nhằm thực hiện các dự án và tạo ra lợi ích cho các bên. Các nguyên nhân chính thúc đẩy đầu tư quốc tế bao gồm sự mất cân đối về yếu tố sản xuất giữa các vùng lãnh thổ, mối quan hệ giữa các bên tham gia, và nhu cầu giải quyết các nhiệm vụ đặc biệt. Đầu tư quốc tế được đặc trưng bởi ba yếu tố cốt lõi: vốn đầu tư, tính sinh lợi và tính rủi ro, cho thấy bản chất vốn có của hoạt động này. Vai trò của đầu tư quốc tế là vô cùng quan trọng, mang lại nhiều lợi ích cận biên như tăng tổng giá trị sản phẩm, khả năng phân phối và hiệu quả sử dụng nguồn lực. Nó cũng thúc đẩy phát triển hoạt động kinh tế quốc tế thông qua lợi thế về chi phí sản xuất, tăng cường quyền lực thị trường bằng cách hạn chế khả năng mở rộng thị trường của đối thủ, và thu hút doanh nghiệp nhờ các lợi thế về địa điểm, sở hữu và nội các hóa quá trình sản xuất. Hơn nữa, tài liệu phân tích kỹ lưỡng các tác động đa chiều của đầu tư quốc tế. Đối với nước đi đầu tư, các tác động tích cực bao gồm bành trướng sức mạnh kinh tế, tối ưu hóa nguồn lực, mở rộng thị trường và đổi mới sản phẩm, nhưng cũng có thể đối mặt với tác động tiêu cực như thách thức quản lý vốn, ảnh hưởng đến sự ổn định đồng tiền và cán cân thanh toán. Đối với nước nhận đầu tư, những lợi ích rõ rệt là bổ sung vốn, tiếp thu công nghệ, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, phát triển nguồn nhân lực và tăng thu ngân sách. Tuy nhiên, họ cũng phải đối mặt với các rủi ro như phụ thuộc kinh tế, tiếp nhận công nghệ lạc hậu, ô nhiễm môi trường, triệt tiêu khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp nội địa và các vấn đề xã hội liên quan đến lối sống. Việc hiểu rõ những khía cạnh này là thiết yếu để quản lý hiệu quả dòng vốn và tài sản quốc tế.