
UBND TỈNH THANH HÓA
TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG NGHIỆP THANH HOÁ
------------
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: KINH TẾ QUỐC TẾ
NGÀNH, NGHỀ: KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-TCĐCN ngày….
tháng…..năm 2025 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghiệp Thanh Hóa
Thanh Hóa, năm 2025

TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham
khảo.
Đây là tài liệu phục vụ cho công tác giảng dạy của nghề Kế toán thuốc sở hữu
và biên soạn của trường Cao đẳng công nghiệp Thanh Hóa.
Nghiêm cấm mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích
kinh doanh thiếu lành mạnh.

1
LỜI NÓI ĐẦU
Giáo trình "Kinh tế quốc tế" này được biên soạn nhằm cung cấp cho các
bạn sinh viên khối ngành kinh tế những kiến thức cơ bản và cần thiết về kinh tế
quốc tế. Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, việc hiểu rõ về các hoạt động
kinh tế diễn ra giữa các quốc gia là vô cùng quan trọng.
Quan hệ kinh tế quốc tế là quan hệ kinh tế lẫn nhau của hai hay nhiều nước,
quan hệ kinh tế quốc tế nảy sinh, phát triển là tất yếu khách quan do sự khác
nhau về lợi thế kinh tế của các quốc gia và sự phát triển phân công lao động
quốc tế. Trong xu thế phát triển kinh tế thế giới hiện nay, sự phát triển kinh tế
quốc dân của mỗi quốc gia không thể tách rời và chịu sự tác động rất lớn của
kinh tế thế giới. Mở rộng và phát triển các mối quan hệ kinh tế quốc tế tạo điều
kiện cho các quốc gia khai thác lợi thế trong và ngoài nước, những ưu thế của
phân công lao động quốc tế, dần khắc phục những giới hạn và hạn chế của nền
kinh tế nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển. Song, mở rộng và phát triển các mối
quan hệ kinh tế quốc tế cũng đặt ra những thách thức rất to lớn đối với nền kinh
tế mỗi quốc gia, đòi hỏi cần có chính sách và biện pháp kinh tế hữu hiệu.
Khoa học kinh tế quốc tế nghiên cứu những vấn đề về phân phối và sử
dụng các nguồn lực giữa các quốc gia thông qua trao đổi quốc tế về hàng hoá,
dịch vụ, vốn, sức lao động.... trong nền kinh tế thế giới. Nghiên cứu kinh tế quốc
tế là cần thiết đối với cán bộ nghiên cứu và cán bộ kinh tế, tài chính.
Giáo trình này bao gồm 5 chương:
Chương 1: Những vấn đề chung về kinh tế quốc tế
Chương 2: Thương mại quốc tế
Chương 3: Đầu tư quốc tế
Chương 4: Giá cả hàng hoá quốc tế và tỷ giá hối đoái
Chương 5: Liên kết và hội nhập kinh tế quốc tế
Chúng tôi hy vọng rằng giáo trình này sẽ là một tài liệu tham khảo hữu
ích cho các bạn sinh viên trong quá trình học tập và nghiên cứu tại Trường Cao
đẳng Công nghiệp Thanh Hóa.
Thanh Hoá ngày…..tháng….năm 2025
Chủ biên
Lê Tiến Hiệp
Tham gia đóng góp
Phạm Mạnh Phi Long

2
MỤC LỤC
Trang
Lời nói đầu
1
Chương 1: Những vấn đề chung về kinh tế quốc tế
8
1
Đối tượng và nội dung môn học kinh tế quốc tế
8
1.1
Khái niệm và tính tất yếu khách quan quan hệ kinh tế quốc tế
8
1.2
Các hình thức kinh tế quốc tế
13
1.3
Đối tượng và nội dung nghiên cứu khoa học kinh tế quốc tế
14
2
Xu thế phát triển kinh tế thế giới
15
2.1
Khái niệm và đặc điểm phát triển kinh tế thế giới
15
2.2
Xu thế phát triển kinh tế tri thức
19
2.3
Xu thế toàn cầu hoá
23
2.4
Xu thế mở cửa kinh tế quốc gia
27
2.5
Sự tác động của xu thế phát triển kinh tế thế giới đến các nước và
Việt Nam
28
Câu hỏi chương 1
30
Chương 2: Thương mại quốc tế
32
1
Khái niệm và đặc điểm phát triển của thương mại quốc tế hiện nay
32
1.1
Khái niệm và vai trò của thương mại quốc tế
32
1.2
Đặc điểm phát triển thương mại quốc tế hiện nay
36
2
Các nguyên tắc cơ bản trong thương mại quốc tế
38
2.1
Nguyên tắc tương hỗ (Reciprocity)
38
2.2
Nguyên tắc tối huệ quốc (Most Favoured Nation - MFN)
39
2.3
Nguyên tắc đãi ngộ quốc gia (National Treatment - NT)
41
2.4
Nguyên tắc sự minh bạch các chính sách, luật pháp liên quan đến
42

3
hoạt động thương mại
3
Chính sách thương mại quốc tế
43
3.1
Hai chính sách thương mại quốc tế
43
3.2
Các công cụ chủ yếu của chính sách thương mại quốc tế
47
4
Những biện pháp mở rộng quan hệ thương mại quốc tế
52
4.1
Ký kết hiệp định thương mại
52
4.2
Xúc tiến thương mại
55
Câu hỏi chương 2
57
Chương 3 - Đầu tư quốc tế
58
1
Bản chất và nguyên nhân đầu tư quốc tế
58
1.1
Bản chất đầu tư quốc tế
60
1.2
Nguyên nhân đầu tư quốc tế
61
2
Các hình thức đầu tư quốc tế
61
2.1
Căn cứ vào tính chất sử dụng vốn
61
2.2
Căn cứ vào khu vực luồng vốn quốc tế chuyển đến nước nhận đầu
tư
64
3
Những đặc điểm cơ bản của đầu tư quốc tế hiện nay
67
3.1
Đầu tư quốc tế tăng nhanh, trở thành nhu cầu thiết yếu của các
quốc gia
67
3.2
Vốn đầu tư quốc tế trực tiếp (FDI) chủ yếu chảy vào các nước
công nghiệp phát triển
67
3.3
Có sự thay đổi sâu sắc về lĩnh vực đầu tư, chuyển từ đầu tư vào
các lĩnh vực truyền thống sang đầu tư vào lĩnh vực dịch và các
ngành có hàm lượng khoa học công nghệ cao
68
3.4
Có sự thay đổi lớn trong tương quan lực lượng giữa các chủ đầu tư
quốc tế, một số nước đang phát triển cũng trở thành chủ đầu tư
quốc tế
68

