CHƯƠNG 5
ĐẶC TÍNH ĐỘNG CƠ
5.1 Chế độ làm việc và các đặc tính của ĐCĐT
5.1.1 Chế độ làm việc của động cơ
-Chế độ làm việc:Thể hiện bằng tổ hợp các thông số làm việc như Ne(hay Me) và n.
-Chế độ làm việc ổn định :là khi các thông số làm việc không thay đổi trong thời gian khảo sát.
-Miền làm việc: là phạm vi n và Ne, trong
đó động cơ có thể xác lập chế độ làm
việc ổn định.
+ n = nmin đến nmax ứng với mỗi
giá trị Ne (hoặc Me) ;
1
Hình 5-1. Chế độ làm việc của ĐC trên các
phương tiện cơ giới
max
n
e
nmi n
N
n
n
0
Nemax
A
Ne
+ Ne= 0 đến Nmax tại mỗi n = const
trong miền làm việc,
5.1.2 Đặc tính của động cơ
5.1.2.1 Khái niệm:
Là quan hệ giữa các thông số làm việc của ĐC như Me, Ne,n, ge, Gnl…trong miền làm việc.
5.1.2.2 Phân loại đặc tính động cơ đốt trong
•Đặc tính điều chỉnh:quan hệ giữa các thông số làm việc theo các thông số điều chỉnh (l,
goc đánh lửa sớm hay góc phun sớm js), VD:ge=f(l)
2
•Đặc tính điều tốc:đặc tính tốc độ khi động cơ có trang bị điều tốc.
•Đặc tính không tải:đặc tính tốc độ khi động cơ chạy không tải
•Đặc tính tổng hợp:biểu diễn quan hệ đồng thời của nhiều biến số
•Đặc tính tải:quan hệ giữa các thông số lv theo Ne(hay pe) khi n = const,
VD:ge=f(Ne)
•Đặc tính chân vịt: là đặc tính tốc độ khi động cơ dẫn động chân vịt tàu thuỷ.
•Đặc tính tốc độ:quan hệ giữa các thông số làm việc theo n, VD:Ne=f(n).
5.1.3 Cơ sở phân tích đặc tính động cơ
Ta cần tìm các công thức biểu diễn pe, Me, Ne, ge,và Gnl…theo các biến số nào đó.
5.1.3.1 Theo lượng khí nạp mới nạp vào xylanh
3
Bắt đầu từ CT:
m
h
i
mie V
L
pp h=h=
ct
k
kh
hg
p
TM8314
V=
với: Li= gct QHhi(5-4)
(5-3)
trong đó gct là lượng nhiên liệu (khối lượng) cung cấp cho 1 chu trình.
v
1
h
M
M
h
=
Từ định nghĩa hệ số nạp ta có:
4
nl
1
µ
0
h
v
M
M
l
h
=
Bỏ qua trong thành phần của M1 (ĐC xăng), thì: M1= lM0 nên
từ phương trình trạng thái, ta có:
k
k
k
k
R
1
R
v
p
T
r
==
ct
kv
0
hg
R
M8314
Vrh
l
=
(5-5)
Thay (5-4) và (5-5) vào (5-3), được:
1
i
evm
pk
hhh
l
=
(5-6)
với k1là hằng số.
5
30
eh
e
p V in
N
t
=
2
i
evm
Nk n
hhh
l
=
2
30 30
i
vm
ee
e
kn
NN
Mnn
hhh
l
pp
w
== =
3ee
Mkp=
Công suất có ích:
(5-7)
Mômen:
(5-8)
với k3là hằng số. pevà Mechỉ khác nhau về tỷ lệ xích nên chỉ cần xác định 1
đại lượng là đủ.Qui ước sau đây chỉ xét Me.