TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
KHOA TÀI CHÍNH – NGÂN HÀNG
------------------***------------------
TIỂU LUẬN GIỮA KỲ
ĐỀ TÀI: TỰ DO HÓA LÃI SUẤT CỦA VIỆT NAM
TRONG QUÁ TRÌNH HỘI NHẬP
Hà nội, tháng 9 năm 2021
Sinh viên thực hiện:
Vũ Thu Trang – MSV: 2014310157
Nguyễn Phương Hiền – MSV: 2014310061
Bùi Thị Bình – MSV: 2014310025
Lê Thị Thanh Nga – MSV: 2014310098
Bùi Cao Phương Trinh – MSV: 2014310159
Phùng Quang Thành – MSV: 2014310129
Nguyễn Thị Quỳnh Hương – MSV: 2011310036
Đỗ Kiều Chinh – MSV: 2011310018
Lớp tín chỉ:
TCH303.2
Giáo viên hướng dẫn:
ThS. Mai Thị Hồng
Nhóm 14 - TCH303.2 Tiểu luận giữa kỳ
Trang 2
MỤC LỤC
PHẦN MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 4
PHÀN NỘI DUNG ................................................................................................... 5
Chương 1. Cơ sở lý thuyết chung về tự do hoá lãi suất ........................................ 5
1. Tìm hiểu chung về lãi suất .............................................................................. 5
1.1. Khái niệm. .................................................................................................. 5
1.2. Cơ chế xác định lãi suất ............................................................................ 5
1.2.1. Thị trường ........................................................................................... 5
1.2.2. Chính sách tiền tệ ............................................................................... 5
1.2.3. Vai trò của lãi suất trong nền kinh tế thị trường hiện nay ............ 7
2. Tự do hóa lãi suất ............................................................................................. 8
2.1. Khái niệm ................................................................................................... 8
2.2. Tính tất yếu của tự do hóa lãi suất .......................................................... 9
2.2.1. Xét diện vĩ mô của nền kinh tế.......................................................... 9
2.2.2. Xét diện vi mô của nền kinh tế.......................................................... 9
2.3. Điều kiện cơ bản để tự do hóa lãi suất .................................................... 9
2.4. Ưu, nhược điểm của tự do lãi suất ........................................................10
2.4.1. Ưu điểm .............................................................................................10
2.4.2. Nhược điểm .......................................................................................11
Chương 2. Thực trạng tự do hóa lãi suất ở Việt Nam ........................................13
1. Tiến trình thực hiện tự do hóa lãi suất ở Việt Nam: ..................................13
2. Những điều kiện thuận lợi để thực hiện tự do hóa lãi suất ở Việt Nam ...15
2.1. Về tình hình kinh tế vi mô ..........................................................................16
2.2. Về tình hình thị trường tài chính ..............................................................16
2.3. Về tình hình hoạt động của hệ thống ngân hàng thương mại và các thể
chế tài chính trung gian khác ............................................................................17
2.4. Năng lực tài chính và khả năng thanh toán .............................................17
3. Những khó khăn trong quá trình tự do hóa lãi suất ở Việt Nam: ............18
Nhóm 14 - TCH303.2 Tiểu luận giữa kỳ
Trang 3
4. Mục tiêu và bước đi tiếp theo của quá trình tự do hóa lãi suất ở Việt Nam
..............................................................................................................................20
4.1. Mục tiêu, quan điểm của quá trình tự do hóa lãi suất ở Việt Nam ........20
4.2. Bước đi tiếp theo của quá trình tự do hóa lãi suất ở Việt Nam. .............21
Chương 3. Giải pháp nhằm tiếp tục thực hiện tiến trình tự do hóa lãi suất ở
Việt Nam trong điều kiện hội nhập ......................................................................23
1. Điều kiện để tiếp tục thực hiện tiến trình tự do hóa lãi suất ở Việt Nam
hiện nay. ..............................................................................................................23
2. Các giải pháp để thực hiện tiến trình tự do hóa lãi suất ở Việt Nam hiện
nay........................................................................................................................24
2.1. Đối với Ngân hàng nhà nước......................................................................24
2.2. Đối với các Ngân hàng thương mại ...........................................................25
2.3. Một số giải pháp khác .................................................................................25
PHẦN KẾT LUẬN.................................................................................................25
Tài liệu tham khảo ..................................................................................................28
Nhóm 14 - TCH303.2 Tiểu luận giữa kỳ
Trang 4
PHẦN MỞ ĐẦU
Cùng với tiến trình mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam, tự do hóa tài
chính là điều tất yếu. Trong đó, việc tự do hóa lãi suất được xem là trung tâm của
quá trình tự do hóa tài chính. Lãi suất là yếu tố có vai trò rất quan trọng đối với nền
kinh tế.
Việc xác định lãi suất hợp lý sẽ là đòn bẩy thúc đẩy sản xuất và lưu thông hàng hóa
phát triển và ngược lại. Mặt khác, lãi suất là công cụ thực thi chính sách tiền tệ của
Ngân hàng Nhà nước, ảnh hưởng tới cung – cầu về vốn và luân chuyển các nguồn
lực tài chính. Lãi suất cũng là một công cụ mà chính phủ có thể can thiệp nhằm thực
hiện áp chế tài chính. Ở Việt Nam, chính sách lãi suất đã góp phần bình ổn giá cả,
đẩy lùi và kiềm chế lạm phát, kích cầu, tăng trưởng thu nhập quốc dân.
Việc tự do hóa lãi suất với việc giảm sự can thiệp của nhà nước, để lãi suất vận động
theo các yếu tố thị trường là thực sự cần thiết đối với sự phát triển của một quốc gia.
Tự do hóa lãi suất giúp các dòng vốn trong xã hội được tự do lưu chuyển, không gặp
bất cứ sự ngăn cản hay tùy thuộc vào ý muốn của nhà đầu tư. Nhờ đó, dòng vốn
được lưu chuyển từ nơi có lợi nhuận thấp đến nơi có lợi nhuận cao, từ nơi nhiều rủi
ro tới nơi ít rủi ro hơn, từ đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo điều kiện ổn định kinh
tế vĩ mô, giúp các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế phát triển mạnh và có
hiệu quả.
Tự do hóa lãi suất là xu thế tất yếu của thị trường tiền tệ và Việt Nam đang thực hiện
đúng theo quy luật. Vậy chúng ta cần tiếp tục con đường này như thế nào? Với lý do
trên, chúng em chọn đề tài “Tự do hóa lãi suất của Việt Nam trong quá trình hội
nhập”. Do trình độ kinh nghiệm và kiến thức còn hạn chế nên không thể tránh khỏi
những sơ sót trong quá trình nghiên cứu; chúng em rất mong nhận được những sự
nhận xét, đánh giá của cô. Chúng em xin chân thành cảm ơn cô!
Nhóm 14 - TCH303.2 Tiểu luận giữa kỳ
Trang 5
PHẦN NỘI DUNG
Chương 1. Cơ sở lý thuyết chung về tự do hoá lãi suất
1. Tìm hiểu chung về lãi suất
1.1. Khái niệm.
Lãi suất là chi phí mà người đi vay phải trả cho việc sử dụng tiền mà họ vay từ
người cho vay trong một khoảng kỳ hạn nhất định
Ngoài ra khái niệm lãi suất còn được coi như là giá cả của tiền vốn.
Định lượng: Lãi suất (Interest Rate) là tỷ lệ phần trăm giữa số tiền lãi (lợi tức) thu
được/phải trả với số vốn cho vay phát ra trong một kỳ nhất định
Phân loại lãi suất:
Trong thực tế, dựa trên các cơ sở như nghiệp vụ ngân hàng, thời hạn tín dụng,
sự quản lý của nhà nước... mà chúng ta phân chia lãi suất thành nhiều loại khác
nhau như lãi suất huy động, lãi suất cho vay, lãi suất không kỳ hạn, lãi suất ngắn
hạn, lãi suất trung và dài hạn, lãi suất cố định, lãi suất thả nổi, lãi suất tái cấp vốn,
lãi suất liên ngân hàng, lãi suất tái chiết khấu ... Ngoài ra nếu phân biệt theo giá trị
thực của lãi suất thì có hai loại là lãi suất danh nghĩa và lãi suất thực tế.
1.2. Cơ chế xác định lãi suất
1.2.1. Thị trường
Thành phần thuộc nhóm cơ chế xác định lãi suất theo thị trường bao gồm:
Người cho vay: là những người dư thừa vốn, cho người nào đó vay tiền để
giúp trang trải các khoản chi tiêu cho tiêu dùng hay đầu tư.
Người đi vay: là cá nhân, doanh nghiệp, tổ chức nhận được tiền vay để tài
trợ cho tiêu dùng hoặc đầu tư.
Các ngân hàng thương mại và tổ chức tài chính trung gian: là những chủ thể
tham gia vào thị trường tài chính, hoạt động tín dụng, huy động vốn để thực
hiện chức năng dẫn vốn từ người có vốn tới người cần vốn nhằm mục đích
kinh doanh thu lợi nhuận.
Những thành phần này tham gia vào việc xác định lãi suất tuân theo quy luật
thị trường. Khi cầu về vốn được đáp ứng bằng cung về vốn ở mức toàn dụng vốn
thì hình thành lãi suất cân bằng. Những biến động của các biến số kinh tế vĩ mô sẽ
ảnh hưởng đến hành vi của các thành phần này, dẫn đến sự thay đổi cung cầu về
vốn và từ đó lãi suất cân bằng được điều chỉnh cho phù hợp.
1.2.2. Chính sách tiền tệ
