Bản tin Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Số 12/2019 1
BỘ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
CỤC THÔNG TIN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ QUỐC GIA
Mục lục
TIN QUỐC TẾ TRONG THÁNG
1. NeurIPS 2019 - Hội nghị thượng đỉnh trí tuệ nhân tạo (AI)
2
2. Đài Loan tăng cường thiết lập đối tác quốc tế trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo
3
3. Trung Quốc thiết lập các nguyên tắc về nghiên cứu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo
4
4. Trung Quốc công bố thêm 26 biện pháp thu hút nhân tài Đài Loan
5
TIN TRONG NƯỚC TRONG THÁNG
5. APO hỗ trợ xây dựng Trung tâm xuất sắc về đổi mới sáng tạo thúc đẩy năng suất
tại Việt Nam
7
6. Cuộc thi Thử thách Đổi mới sáng tạo Qualcomm Việt Nam
8
7. Thành lập Trung tâm Ươm tạo doanh nghiệp đổi mới sáng tạo
9
8. Quỹ Đổi mới sáng tạo VinIF trao 160 suất học bổng thạc sĩ và tiến sĩ
10
9. Ngày Internet Việt Nam 2019: Đổi mới sáng tạo để chuyển đổi số
11
GƯƠNG ĐIỂN HÌNH TIÊN TIẾN VỀ KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ VÀ ĐỔI MỚI
10. Giáo sư người Việt giành giải quốc tế cho nhà toán học trẻ
13
11. Nhật Bản vinh danh nhà khoa học Việt
13
NGHIÊN CỨU, NHẬN ĐỊNH
12. Phân bố tài năng AI toàn cầu
15
13. Dự báo của IEA về điện gió trong tương lai
Tháng 12 năm 2019
Bản tin Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Số 12/2019 2
NeurIPS 2019 - Hội nghị thượng đỉnh
trí tuệ nhân tạo (AI)
NeurIPS 2019 (Neural Information
Processing Systems - Hội nghị quốc tế
hàng năm về hệ thống xử lý thông tin
mạng thần kinh nhân tạo) diễn ra từ 8-
14/12/2019 tại Vancouver thu hút hơn
10.000 người tham dự - chủ yếu là các nhà
nghiên cứu và doanh nghiệp.
Đây là hội nghị thượng đỉnh trí tuệ
nhân tạo (AI) lớn và có uy tín nhất trong
năm, quy tụ số lượng lớn các công trình
nghiên cứu đỉnh cao về AI, thống kê, học
máy. NeurIPS cũng là nơi hội tụ của các
chuyên gia hàng đầu về học thuật từ
Google, Apple, Facebook, Intel, Amazon,
IBM, Nvidia, Tesla, Uber, Alibaba,
Baidu… Viện Nghiên cứu Trí tuệ nhân
tạo VinAI Research (thuộc Tập đoàn
Vingroup) đã vinh dự có hai kết quả
nghiên cứu khoa học đầu tiên được công
bố tại Hội nghị lần này. Việt Nam là nước
thứ hai trong khu vực có công trình được
công bố tại Hội nghị.
Hội nghị năm nay có tổng cộng hơn
1.400 nghiên cứu được nhận, trong tổng
số hơn 6.700 nghiên cứu nộp. Google,
Google Brain và Google Deepmind là
công ty có số lượng nghiên cứu được nhận
nhiều nhất; đứng thứ hai là Đại học MIT
và sau đó là Đại học Stanford, Microsoft
Research... Để được công bố nghiên cứu
khoa học tại sự kiện này, ngoài ý tưởng
mới các nghiên cứu còn phải đáp ứng yêu
cầu áp dụng được trong thực tế. Hằng
năm, chỉ có 20% các nghiên cứu được gửi
"vượt qua" được những đánh giá khắt khe
từ ban giam khảo là hội đồng các nhà khoa
học hàng đầu thế giới.
Các nghiên cứu của VinAI được công
bố tại NeurIPS 2019 là những kết quả ban
đầu của dự án nghiên cứu về vấn đề tối ưu
hoá quyết định và lựa chọn hành động cho
hệ thống AI. Một trong những vấn đề
quan trọng trong AI hiện nay. Khi máy
tương tác với môi trường, đặc biệt là khi
những tương tác ảnh hưởng trực tiếp đến
dữ liệu của hệ thống trong tương lai, máy
sẽ cân nhắc giữa việc tối ưu hoá dựa vào
những thông tin máy đã học được với việc
khám phá những thông tin và khái niệm
TIN QUỐC TẾ TRONG THÁNG
Bản tin Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Số 12/2019 3
mới. Hai nghiên cứu được ứng dụng cho
các lĩnh vực khác nhau như robot thông
minh; hệ thống đưa ra gợi ý, đề xuất; tiếp
thị kỹ thuật số; mua hàng trực tuyến;
quảng cáo web; điều chỉnh siêu tham số
của các thuật toán học máy. Ngoài dự án
này, VinAI còn tập trung vào các dự án
khác liên quan đến nhận diện khuôn mặt,
thị giác máy tính, xử lý và hiểu ngôn ngữ
tự nhiên. Bên cạnh việc công bố các công
trình nghiên cứu khoa học, VinAI cũng có
gian trưng bày giúp mọi người có cái nhìn
toàn cảnh về môi trường nghiên cứu và
làm việc tại VinAI. Sự kiện là cơ hội để
VinAI hợp tác với những viện nghiên cứu,
các trường đại học công nghệ hàng đầu
thế giới nhằm tạo ra mạng lưới cùng trao
đổi, nghiên cứu, từng bước đưa AI thế
giới về gần hơn với Việt Nam.
Nguồn: https://sg.news.yahoo.com/;
https://nips.cc/Conferences/2019/Dates
Đài Loan tăng cường thiết lập quan
hệ đối tác quốc tế trong lĩnh vực trí tuệ
nhân tạo
Với việc dựa vào siêu máy tính mới
Taiwania 2, Đài Loan (Trung Quốc) hiện
đang nỗ lực mở rộng hợp tác quốc tế trong
lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm kích
thích hiện đại hóa công nghiệp. Taiwania
2 được xây dựng bởi Trung tâm tính toán
mạng Internet tốc độ cao thuộc Viện
Nghiên cứu Thực nghiệm Đài Loan hợp
tác với các tập đoàn công nghiệp lớn của
Đại Loan là AsusTek Computer, Quanta
Computer và Taiwan Mobile. Được cài
đặt tại Trung tâm Khoa học của miền
trung Đài Loan, tại Đài Trung, siêu máy
tính này đạt tốc độ tính toán cao nhất là 9
petaflop, nhanh thứ 20 trên thế giới, theo
bảng xếp hạng hai năm một lần do trang
TOP500 công bố. Các đối tác công nghiệp
đã có thể tiếp cận được Taiwania 2 từ quý
IV năm 2019.
Chính quyền Đài Loan coi AI là một
trong những lĩnh vực tăng trưởng cao
quan trọng và đang nỗ lực thúc đẩy phát
triển AI thông qua các sáng kiến như Kế
hoạch hành động phát triển AI tại Đài
Loan (AITAP), được đưa ra vào tháng 1
năm 2018 với ngân sách hàng năm là 9 tỷ
đô la Đài Loan (287 triệu đô la Mỹ).
AITAP thực hiện trong 4 năm nhằm giúp
nhân lực AI trong nước nâng cao chuyên
môn về AI và kích thích hiện đại hóa công
nghiệp thông qua việc áp dụng các công
nghệ thông minh và cải cách quy định để
thúc đẩy R&D AI tiên tiến.
Đài Loan mới đây đã thiết lập quan
hệ đối tác về AI với một số tổ chức liên
quan trên thế giới. Ngày 13/8/2019, tại
Hsinchu ở phía bắc Đài Loan, Viện
nghiên cứu công nghệ công nghiệp
Hsinchu (ITRI) ký kết với Đại học
California tại Los Angeles (UCLA) Bản
ghi nhớ về hợp tác R&D về AI, cho phép
hai tổ chức khuyến khích trao đổi để tăng
Bản tin Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Số 12/2019 4
cường tài năng AI và cùng phát triển
robot.
Lãnh đạo ITRI và UCLA ký kết Bản
ghi nhớ về hợp tác R&D về AI
Đài Loan mới đây cũng đã tăng
cường liên kết đại học với Ấn Độ để thành
lập Trung tâm nghiên cứu chung về AI tại
Rupnagar, bang Punjab, Ấn Độ. Được hỗ
trợ bởi Bộ Khoa học và Công nghệ Đài
Loan, dự án này được thực hiện bởi Đại
học Chung Cheng Đài Loan và Viện Công
nghệ Ấn Độ Ropar và Đại học Chitkara.
Nguồn: diplomatie.gouv.fr
Trung Quốc thiết lập các nguyên tắc
cho việc điều chỉnh nghiên cứu và ứng
dụng trí tuệ nhân tạo
Trung Quốc vừa đưa ra các hướng
dẫn mới cho nghiên cứu và ứng dụng trí
tuệ nhân tạo (AI), sẽ cung cấp một khuôn
khổ cho các nhà khoa học và nhà lập pháp
để thúc đẩy "việc sử dụng AI an toàn, có
thể kiểm soát và có trách nhiệm" vì lợi ích
của nhân loại.
Tài liệu được công bố bởi Ủy ban
quản trị quốc gia về AI thế hệ tiếp theo
(gồm các chuyên gia AI và chuyên gia
chính sách công từ các trường đại học và
tổ chức nghiên cứu khác nhau).
Theo đó, 8 nguyên tắc chung được
đưa ra, trong đó có:
• Các nhà khoa học phát triển trí
thông minh nhân tạo và các ứng dụng tiếp
theo của nó phải tôn trọng và bảo vệ các
giá trị và đạo đức của con người và ngăn
chặn thành quả của họ bị lạm dụng bởi các
tác nhân gây hại.
• Nghiên cứu về AI phải được thực
hiện một cách công bằng và cởi mở, để
bảo vệ lợi ích của tất cả các bên liên quan,
từ nhà phát triển đến người tiêu dùng (bảo
vệ quyền riêng tư, hợp tác quốc tế, v.v.).
Theo ông Xue Lan, Đại học Thanh
Hoa và là Chủ tịch của Ủy ban quản trị
quốc gia về AI, AI đang phát triển rất
nhanh và thay đổi mọi thứ trong xã hội,
bao gồm cả cấu trúc kinh tế, quản trị, an
ninh quốc gia và thậm chí cả quan hệ quốc
tế. Xue Lan cũng đề cập rằng trí thông
minh nhân tạo đã nảy sinh nhiều vấn đề
mới và phức tạp (bảo mật dữ liệu, đạo đức
và nguy cơ lạm dụng các công nghệ này
như truyền bá thông tin sai lệch thông qua
"phương tiện truyền thông giả tưởng" và
vai trò của nó trong việc làm giảm niềm
tin vào các tổ chức chính phủ và báo chí.
Thế giới cần một cơ chế hợp tác toàn cầu
để giải quyết các vấn đề về AI. Điều quan
trọng là Trung Quốc tham gia và cung cấp
kiến thức và kinh nghiệm của riêng mình,
để mọi người đều có có thể học hỏi từ
những thực tiễn tốt nhất và cải thiện lẫn
Bản tin Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Số 12/2019 5
nhau. Hiện có khoảng 40 quốc gia và các
tổ chức quốc tế đã ban hành các hướng
dẫn công nghệ AI.
Tuy nhiên, ông Xue Lan cũng chỉ ra
rằng nhiều nhà khoa học và kỹ sư AI
không được đào tạo để đánh giá tác động
kinh tế xã hội lâu dài của những sáng tạo
của họ. Thông tin thêm cho các nhà phát
triển và công chúng nói chung về tác động
của AI là chìa khóa để đảm bảo rằng các
nguyên tắc của Trung Quốc được công bố
sẽ được áp dụng trong thực tiễn.
Ông Xue Lan cho rằng sự tiến bộ
nhanh chóng của AI ở Trung Quốc trong
những năm gần đây có bốn lý do chính:
• Tài nguyên dữ liệu quan trọng,
• Nhiều ứng dụng,
• Sản lượng nghiên cứu cao liên quan
đến AI
• Sự hỗ trợ đáng kể của Chính phủ
Nguồn: http://www.ecns.cn
Trung Quốc công bố thêm 26 biện pháp
thu hút nhân tài Đài Loan
Trong một nỗ lực mới nhằm thu hút
thêm nhân tài từ Đài Loan, Trung Quốc
mới đây công bố 26 biện pháp đãi ngộ bổ
sung vào 31 biện pháp đãi ngộ mà họ đã
đưa ra năm ngoái.
Văn phòng Các vấn đề Đài Loan
(TAO) của Trung Quốc và Ủy ban Cải
cách và Phát triển Quốc gia (NDRC) đã
công bố thêm 26 biện pháp để tiếp tục
tăng cường trao đổi kinh tế, văn hóa và
hợp tác giữa hai bờ eo biển Đài Loan,
trong đó gồm 13 biện pháp dành cho giới
doanh nghiệp Đài Loan và 13 dành cho
công dân Đài Loan, mang tới "sự đối xử
bình đẳng như với công dân Trung Quốc".
Trước đó, Trung Quốc từng đưa ra 31
Biện pháp vào ngày 28/2/2018 nhằm thu
hút nhân tài từ Đài Loan đến đại lục và
giành cảm tình của dư luận.
Các chương trình khuyến khích mới -
gọi là "26 biện pháp" đã có hiệu lực.
Ngoài văn bản đầy đủ về các biện pháp
mới được đăng tải trên Tân Hoa Xã, Văn
phòng Các vấn đề Đài Loan còn mở ra
một trang mới trên website của họ để giới
thiệu về các biện pháp này.
Theo 13 chính sách khuyến khích
mới dành cho giới doanh nghiệp, các công
ty được Đài Loan rót vốn giờ được phép
tham gia bình đẳng vào hoạt động đầu tư
và xây dựng các thiết bị kỹ thuật quan
trọng, mạng 5G, kinh tế tuần hoàn, các