Báo cáo hình ảnh học một trường hợp nhồi máu xương ở bệnh nhân lupus ban đỏ hệ thống

Nhồi máu tủy xương là tình trạng hoại tử xương do thiếu máu cấp, được phân loại thành sau chấn thương và không chấn thương. Đây là một biến chứng nghiêm trọng ở bệnh nhân lupus ban đỏ hệ thống (SLE), đặc biệt liên quan đến việc điều trị corticosteroid. Tỷ lệ mắc bệnh ở bệnh nhân SLE dao động từ 10-15%, có thể lên đến 44% ở những trường hợp không triệu chứng được phát hiện bằng MRI.

Các bác sĩ, nhà nghiên cứu và sinh viên y khoa chuyên ngành cơ xương khớp, nội khoa, chẩn đoán hình ảnh và các lĩnh vực liên quan.

Nhồi máu tủy xương là tình trạng hoại tử xương do thiếu máu cục bộ, được phân loại thành sau chấn thương và không chấn thương. Đây là một biến chứng nghiêm trọng và khá phổ biến ở bệnh nhân lupus ban đỏ hệ thống (SLE), đặc biệt liên quan đến việc sử dụng corticosteroid liều cao và kéo dài. Biểu hiện lâm sàng của nhồi máu tủy xương rất đa dạng, từ không triệu chứng đến đau dữ dội và hạn chế vận động. Tỷ lệ mắc bệnh ở bệnh nhân SLE dao động từ 10-15%, có thể lên đến 44% ở những trường hợp không triệu chứng được phát hiện bằng MRI. Bài báo trình bày một trường hợp lâm sàng về bệnh nhân nữ 27 tuổi được chẩn đoán SLE với biến chứng thận, đang điều trị bằng methylprednisolone, hydroxychloroquine và mycophenolate mofetil. Sau gần 2 năm điều trị, bệnh nhân xuất hiện tình trạng đau âm ỉ hai gối, đặc biệt gối trái, kèm theo sưng nhẹ và hạn chế vận động. Các xét nghiệm ban đầu cho thấy tăng bạch cầu và CRP, chẩn đoán lâm sàng ban đầu là viêm tủy xương. Tuy nhiên, hình ảnh X-quang khớp gối và xương đùi không ghi nhận tổn thương. Chụp cắt lớp vi tính (CLVT) và cộng hưởng từ (MRI) sau đó đã phát hiện nhồi máu xương ở 1/3 dưới xương đùi hai bên và hoại tử chỏm xương đùi bên phải, phù hợp với tổn thương nhồi máu xương giai đoạn sớm. MRI được coi là tiêu chuẩn vàng để chẩn đoán sớm nhồi máu xương, đặc biệt khi X-quang chưa phát hiện bất thường. Thảo luận cho thấy corticosteroid là yếu tố nguy cơ chính gây nhồi máu tủy xương ở bệnh nhân SLE, thông qua việc gây rối loạn chức năng tế bào gốc trung mô tủy xương, thoái hóa chất nền xương, stress oxy hóa, và rối loạn chuyển hóa lipid, đông máu dẫn đến thiếu máu cục bộ. Các yếu tố khác như viêm mạch, rối loạn đông máu, và yếu tố di truyền cũng góp phần. Việc sử dụng methylprednisolone kéo dài trong 2 năm ở bệnh nhân này có thể là nguyên nhân. Bài báo nhấn mạnh tầm quan trọng của việc theo dõi chặt chẽ, chỉ định MRI sớm khi nghi ngờ, và áp dụng các chiến lược phòng ngừa, điều trị phù hợp như giảm liều corticosteroid, sử dụng thuốc ức chế miễn dịch không chứa steroid, liệu pháp sinh học, thuốc chống loãng xương, và các phương pháp phẫu thuật hoặc điều trị tiên tiến như liệu pháp tế bào gốc để cải thiện tiên lượng và chất lượng sống cho bệnh nhân.