BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔNHỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAMHƯỚNG ĐẾN PHÁT TRIỂN NỀN NÔNG NGHIỆP CÓ KHẢ NĂNGCHỐNG CHỊU CAO TỪ KINH NGHIỆM ỨNG PHÓVỚI ĐẠI DỊCH COVID - 19Hà Nội, tháng 7 năm 2022BÁO CÁO THƯỜNG NIÊNBÁO CÁO THƯỜNG NIÊNVỀ NÔNG NGHIỆP VÀPHÁT TRIỂN NÔNG THÔNNĂM 2021
BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM
BÁO CÁO THƯỜNG NIÊN
VỀ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN
NĂM 2021
HƯỚNG ĐẾN PHÁT TRIỂN NỀN NÔNG NGHIỆP CÓ KHẢ NĂNG
CHỐNG CHỊU CAO TỪ KINH NGHIỆM ỨNG PHÓ
VỚI ĐẠI DỊCH COVID-19
Hà Nội, tháng 7 năm 2022
ii
Bản quyền thuộc Học viện Nông nghiệp Việt Nam (2022)
Nhóm tác giả:
Đồng chủ trì:
TS. Cao Đức Phát
GS.TS. Trần Đức Viên
Thành viên tham gia:
GS.TS. Nguyễn Thị Lan
TS. Dương Nam Hà
TS. Trần Thị Thu Hương
TS. Hoàng Sĩ Thính
TS. Nguyễn Thị Thu Huyền
Yêu cầu trích dẫn: Cao Đức Phát, Trần Đức Viên, Nguyễn Thị Lan, Dương Nam
Hà, Trần Thị Thu Hương, Hoàng Thính Nguyễn Thị Thu Huyền (2022). Báo cáo
thường niên về nông nghiệp phát triển nông thôn năm 2021: Hướng đến phát triển
nền nông nghiệp khả năng chống chịu cao từ kinh nghiệm ứng phó với đại dịch
COVID-19. Học viện Nông nghiệp Việt Nam.
Ảnh bìa: Phòng thí nghiệm trọng điểm Công nghệ sinh học thú y (Học viện ng
nghiệp Việt Nam) với các trang thiết bị hiện đại gồm ccác máy PCR Realtime PCR
giúp xét nghiệm COVID-19 được Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc, Bộ trưởng Bộ Khoa
học Công nghệ Huỳnh Thành Đạt Bộ trưởng Bộ Giáo dục Đào tạo Nguyễn Kim
Sơn đến thăm năm 2021 (Nguồn: Học viện Nông nghiệp Việt Nam)
iii
MỤC LỤC
DANH MỤC BẢNG............................................................................................................. v
DANH MỤC BIỂU ĐỒ ........................................................................................................ v
LỜI CẢM ƠN ..................................................................................................................... vi
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT .......................................................................................... vii
CÁC KHÁI NIỆM ............................................................................................................ viii
TÓM TẮT ........................................................................................................................... x
LỜI MỞ ĐẦU .................................................................................................................. xvii
PHẦN I. SỰ CẦN THIẾT NÂNG CAO KHẢ NĂNG CHỐNG CHỊU
CỦA NỀN NÔNG NGHIỆP TRƯỚC CÁC CÚ SỐC
VÀ CĂNG THẲNG BẤT LỢI ............................................................................. 1
1.1. Khái niệm và sự cần thiết nâng cao khả năng chống chịu của nông nghiệp ................ 1
1.2. Tác động của các cú sốc và căng thẳng đến các nhóm đối tượng
trong hệ thống nông lương ...................................................................................... 3
1.3. Khung phân tích khả năng chống chịu của nền nông nghiệp Việt Nam ...................... 6
PHẦN II. TÁC ĐỘNG CỦA ĐẠI DỊCH COVID-19 ĐẾN NÔNG NGHIỆP
VÀ ỨNG PHÓ CỦA VIỆT NAM ........................................................................ 8
2.1. Diễn biến đại dịch trên thế giới và Việt Nam ............................................................ 8
2.2. Tác động của đại dịch COVID-19 đến sản xuất nông nghiệp .................................... 9
2.3. Tác động của đại dịch COVID-19 đến người sản xuất ............................................ 18
2.4. Tác động của đại dịch COVID-19 đến chuỗi cung ứng nông sản, thực phẩm ........... 21
2.5. Tác động của đại dịch COVID-19 tới kinh tế vĩ mô thông qua ngành nông nghiệp ... 23
2.6. Ứng phó của ngành nông nghiệp Việt Nam với đại dịch COVID-19 ........................ 26
PHẦN III. PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO KHẢ NĂNG CHỐNG
CHỊU CỦA NỀN NÔNG NGHIỆP TỪ KINH NGHIỆM PHÒNG CHỐNG
ĐẠI DỊCH COVID-19 ....................................................................................... 31
3.1. Phương hướng nâng cao khả năng chống chịu đối với các nhóm đối tượng ............. 31
3.2. Giải pháp chính nâng cao năng lực phòng ngừa của nông nghiệp ........................... 31
3.3. Giải pháp chính nâng cao năng lực dự phòng, phản ứng sớm của nông nghiệp ....... 33
iv
3.4. Các giải pháp chính nâng cao năng lực đối phó, hấp thụ rủi ro, khắc phục hậu quả
của nông nghiệp ................................................................................................... 33
3.5. Giải pháp chính nâng cao năng lực thích ứng của nông nghiệp .............................. 34
3.6. Các giải pháp chính nâng cao năng lực chuyển đổi của nông nghiệp ...................... 35
3.7. Giải pháp khác để nâng cao khả năng chống chịu của nền nông nghiệp .................. 36
PHẦN IV. KIẾN NGHỊ ..................................................................................................... 40
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 41