
Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp
T¹ Quang TuÊn F4-K36
1
Lêi më ®Çu
Nh÷ng n¨m gÇn ®©y, c«ng cuéc ®æi míi cña ChÝnh phñ víi viÖc
chuyÓn nÒn kinh tÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung sang c¬ chÕ thÞ trêng ®· më
ra c¬ héi kinh doanh, lµm ¨n lín cho c¸c nhµ ®Çu t níc ngoµi vµ gãp
phÇn ®Èy nhanh tiÕn tr×nh t nh©n ho¸ t¹i ViÖt Nam. Mét trong nh÷ng
vÊn ®Ò ®ang ®îc c¸c doanh nghiÖp thuéc mäi thµnh phÇn kinh tÕ quan
t©m lµ b¶o hiÓm nãi chung vµ b¶o hiÓm tµi s¶n nãi riªng do vai trß quan
träng cña chóng trong viÖc b¶o toµn vèn, h×nh thµnh t©m lý æn ®Þnh, an
t©m cho ngêi ®îc b¶o hiÓm trong qu¸ tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh
doanh.
§©y còng lµ mèi quan t©m lín ®èi víi c¸c doanh nghiÖp b¶o hiÓm
ViÖt Nam, nhÊt lµ tõ khi thÞ trêng b¶o hiÓm ®· chuyÓn tõ "thÞ trêng
cña ngêi b¸n" thµnh "thÞ trêng cña ngêi mua". VÊn ®Ò nghiªn cøu,
c¶i tiÕn, ¸p dông vµ triÓn khai c¸c lo¹i h×nh b¶o hiÓm míi ®ang trë thµnh
mét trong nh÷ng chiÕn lîc quan träng mµ c¸c c«ng ty b¶o hiÓm sö
dông ®Ó c¹nh tranh trªn thÞ trêng.
§èi víi nh÷ng c¸n bé b¶o hiÓm còng nh nh÷ng ai ®ang nghiªn
cøu, häc tËp trªn lÜnh vùc nµy, nghiÖp vô B¶o hiÓm Ho¶ ho¹n ®· kh«ng
cßn xa l¹. Tuy nhiªn, lµm thÕ nµo ®Ó hiÓu thÊu ®¸o, têng tËn c¬ së lý
luËn vµ thùc tÕ triÓn khai lo¹i h×nh nµy cho phï hîp víi ®iÒu kiÖn ViÖt
Nam mµ vÉn ®¸p øng ®îc víi nhu cÇu ngµy cµng ®a d¹ng vµ phøc t¹p
cña c¸c doanh nghiÖp ®ang lµ c©u hái lín ®Æt ra víi tÊt c¶ c¸c c«ng ty
b¶o hiÓm ho¹t ®éng t¹i ViÖt nam. ChÝnh v× vËy, em ®· chän ®Ò tµi “B¶o
hiÓm ho¶ ho¹n thùc tr¹ng- gi¶i ph¸p ®èi víi Tæng C«ng ty B¶o ViÖt “
lµm néi dung nghiªn cøu.
Môc ®Ých cña ®Ò tµi nh»m tËp hîp, hÖ thèng ho¸ c¸c nguyªn t¾c lý
luËn ®îc ¸p dông chung trong lo¹i h×nh B¶o hiÓm Ho¶ ho¹n, c¸c ®Æc
®iÓm riªng biÖt cña lo¹i h×nh, còng nh nh÷ng c«ng t¸c cÇn thiÕt trong
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp
T¹ Quang TuÊn F4-K36
2
viÖc triÓn khai nghiÖp vô. Ngoµi ra, ®Ò tµi còng dµnh mét phÇn ®Ò cËp
®Õn thùc tÕ t×nh h×nh triÓn khai nghiÖp vô t¹i Tæng C«ng ty B¶o hiÓm
ViÖt Nam - c«ng ty b¶o hiÓm ®Çu tiªn tiÕn hµnh lo¹i h×nh b¶o hiÓm míi
mÎ nµy trong nh÷ng n¨m võa qua.
Ngoµi phÇn më ®Çu vµ kÕt luËn, b¶n luËn v¨n bao gåm 3 ch¬ng
víi nh÷ng néi dung c¬ b¶n sau:
Trong qu¸ tr×nh x©y dùng vµ hoµn thiÖn ®Ò tµi nµy, chóng t«i ®· nhËn
®îc sù gióp ®ì tËn t×nh thiÕt thùc cña ThÇy gi¸o híng dÉn Th©n Danh
Phóc vµ mét sè c¸n bé c«ng t¸c t¹i Phßng B¶o hiÓm Ho¶ ho¹n vµ Kü
ThuËt thuéc Tæng C«ng ty B¶o hiÓm Hµ Néi. Xin ch©n thµnh bµy tá lßng
c¶m ¬n vÒ sù gióp ®ì quý b¸u ®ã.
B¶n chuyªn ®Ò nµy ch¾c ch¾n sÏ kh«ng thÓ tr¸nh khái nh÷ng khiÕm
khuyÕt trong biªn tËp vµ tr×nh bµy. RÊt mong ®îc sù gãp ý vµ phª b×nh
cña thµy gi¸o vµ c¸c b¹n ®ång nghiÖp.
Sinh viªn thùc hiÖn
T¹ Quang TuÊn
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp
T¹ Quang TuÊn F4-K36
3
Ch¬ng I
Mét sè c¬ së lý luËn vÒ b¶o hiÓm ho¶ ho¹n
trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng
I. Vµi nÐt vÒ lÞnh sö b¶o hiÓm ho¶ ho¹n
HiÖp héi b¶o hiÓm ho¶ ho¹n lÇn ®Çu tiªn ra ®êi trªn thÕ giíi lµ ë §øc
n¨m 1591 mang tªn Feuer Casse. Mét thêi gian ng¾n sau ®ã xuÊt hiªn thªm
vµi C«ng ty n÷a nhng kh«ng ®Ó l¹i dÊu Ên g× lín cho tíi gi÷a thÕ kû 17.
N¨m 1666 ®É xÈy ra mét vô Ho¶ ho¹n khñng khiÕp ë L«n §«n. Vô Ho¶
ho¹n kÐo dµi n¨m ngµy. Thiªu huû gÇn nh toµn bé thµnh phè ®· kÝch thÝch
sù ra ®êi cña b¶o hiÓm ho¶ ho¹n. Mét nhµ vËt lý ngêi Anh tªn lµ
NICHOLAS BARBEN chuyÓn ngh¹ch sang lÜnh vùc x©y dùng trong thêi
gian x©y dùng l¹i thµnh phè ®· ®ång thêi còng b¾t ®Çu b¶o hiÓm ho¶ ho¹n
cho c¸c ng«i nhµ míi x©y dùng. Ban ®©u «ng ®iÒu khiÓn C«ng ty theo kiÓu
C«ng ty t nh©t nhng sau ®ã n¨m 1680 «ng ®æi thµnh C«ng ty cæ phÇn
mang tªn lµ “ The Fire Office “. Mét sè C«ng ty kh¸c còng theo ®ã ra ®êi
trong ®ã cã Hand in Hand n¨m 1696 vµ Sun Fire Office n¨m 1710.
C«ng ty b¶o hiÓm ®Çu tiªn thµnh c«ng ë Mü lµ C«ng ty b¶o hiÓm t¬ng hç,
do Benfamir Franklin vµ mét sè thµnh viªn kh¸c s¸ng lËp n¨m 1752, mang
tªn lµ The Philadenphia Contributionship chuyªn b¶o hiÓm Ho¶ ho¹n cho
nhµ cöa. C«ng ty b¶o hiÓm cæ phÇn ®Çu tiªn ë Mü mang tªn lµ The
insurance company of Noth America ®îc thµnh lËp n¨m 1792.
XuÊt ph¸t tõ nhu cÇu thùc tÕ. B¶o hiÓm ho¶ ho¹n ®· ph¸t triÓn m¹nh mÏ vµ
trë thµnh nghiÖp vô truÒn thèng víi phÝ thu hµng n¨m rÊt cao. ë NhËt, sè phÝ
b¶o hiÓm ho¶ ho¹n thu hµng n¨m 1993 lµ 1.017.008 triÖu yªn ( trªn 10 tû
®« la) chiÕm 15,5% doanh thu nghiÖp vô b¶o hiÓm phÝ nh©n thä.
II . Sù cÇn thiÕt vµ vai trß cña b¶o hiÓm h¶o ho¹n
Ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh ngµy cµng ph¸t triÓn th× nhu cÇu tËp trung
vËt t, hµng ho¸ rÊt lín, quy tr×nh c«ng nghÖ ngµy cµng phøc t¹p vµ nh÷ng
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp
T¹ Quang TuÊn F4-K36
4
lo¹i m¸y mãc hiÖn ®¹i sÏ ®îc phæ biÕn h¬n. Trong khi ®ã, khoa häc kü
thuËt an toµn thêng ®i sau, nguån vèn sö dông cho c¸c biÖn ph¸p an toµn
thêng rÊt thÊp so víi vèn ®Çu t ph¸t triÓn s¶n xuÊt thªm vµo ®ã ®iÒu kiÖn
tù nhiªn ngµy cµng kh¾c nghiÖt vµ ®· khiÕn cho kh¶ n¨ng x¶y ra rñi ro tai
n¹n nhiÒu h¬n so víi møc ®é thiÖt h¹i vÒ ngêi vµ cña nghiªm trong h¬n.
ChØ tÝnh riªng ho¶ ho¹n mçi n¨m níc ta xÈy ra hµng ngh×n vô Ho¶ ho¹n
næ, lµm chÕt hoÆc bÞ th¬ng hµng tr¨m ngêi, thiÖt h¹i vÒ tµi s¶n hµng chôc
tû ®ång. Cã nh÷ng vô Ho¶ ho¹n lµm thiªu huû hµng tr¨m nãc nhµ, toµn bé
khu chî lín hoÆc c¶ mét c¬ së s¶n xuÊt kinh doanh hµng chôc tû ®ång, lµm
cho hµng ngh×n ngêi kh«ng cßn nhµ ë hµng ngh×n hé kinh doanh ph¶i ®iªu
®øng vi mÊt hÕt toµn bé hµng ho¸, tiÒn cña , kh«ng cßn chç kinh doanh lµm
cho hµng tr¨m c«ng nh©n kh«ng cßn n¬i lµm viÖc. Sè liÖu thèng kª vÒ ho¶
ho¹n ë ViÖt Nam cña côc c¶nh s¸t phßng Ho¶ ho¹n ch÷a Ho¶ ho¹n trong 5
n¨m 1998-2003 nh sau:
B¶ng 1_ Ho¶ ho¹n ë ViÖt Nam trong n¨m 1998-2002
§Þa ®iÓm Nghµnh kinh tÕ ThiÖt h¹i
N¨m
Sè
vô Thµnh
phè
N«ng
th«n
Nhµ
níc
TËp
thÓ
T
nh©n
Liªn
doanh
ChÕt
Th¬ng
tËt
Tµi
s¶n(tû
®ång)
1998
949 678 270 273 60 619 4 47 111 40019
1999
941 657 284 238 39 664 7 65 110 43418
2000
1026
670 356 277 44 704 3 127 465 86218
2001
1055
750 305 199 27 825 2 88 215 215102
2002
1091
720 372 226 33 830 5 105 140 92660
VËy lµm thÕ nµo doanh nghiÖp tr¸ch ®îc tæn thÊt b¶o toµn nguån vèn
kinh doanh cña m×nh? Thùc ra nã cßn nhiÒu biªn ph¸p sö dông nh sö dông
c¸c biÖn ph¸p an toµn, thµnh lËp quü dù tr÷ ®Ò phßng xÈy ra tæn thÊt...Tríc
®©y chóng ta cã mét vµi C«ng ty b¶o hiÓm ho¶ ho¹n t¹i miÒn Nam trong
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp
T¹ Quang TuÊn F4-K36
5
thêi kú Ph¸p thuéc song sang n¨m 1975 do c¬ chÕ bao cÊp, nhµ níc ®øng
ra bï ®¾p mäi thiÖt h¹i, b¶o ®¶m tµi chÝnh cho c¸c doanh nghiÖp khi kh«ng
may gÆp rñi ro nªn b¶o hiÓm nãi chung vµ b¶o hiÓm ho¶ ho¹n nãi riªng
kh«ng cã m¶nh ®Êt ph¸t triÓn. Trong ®iÒu kiªn nÒn kinh tÕ chuyÓn sang c¬
chÕ thÞ trêng hiªn nay c¸c doanh nghiÖp ph¶i tù chñ vÒ nguån tµi chÝnh,
tham gia b¶o hiÓm tµi s¶n mµ cô thÓ lµ b¶o hiÓm Ho¶ ho¹n vÉn lµ ph¬ng
¸n tèi ®a.
Theo quy t¾c b¶o hiÓm Ho¶ ho¹n hiÖn nay vÉn sö dông ë c¸c C«ng ty
b¶o hiÓm trong níc, ngêi tham gia b¶o hiÓm cã thÓ tham gia ®¨ng ký b¶o
hiÓm cho nh÷ng tµi s¶n nh nhµ cña trang thiÕt bÞ hµng ho¸, nguyªn vËt liÖu
cña m×nh...Ngoµi Ho¶ ho¹n lµ rñi ro chÝnh hä cßn ®¨ng ký cho c¸c rñi ro
phô nh næ, gi«ng b·o, ®éng ®Êt níc ch¶y hay rß rØ trµn tõ bÓ chøa ®êng
èng hoÆc thiÕt bÞ ch÷a Ho¶ ho¹n, xe cé hay sóc vËt ®©m vµo....Trong tr¬ng
hîp xÈy ra tæn thÊt, c¸c C«ng ty b¶o hiÓm båi thêng cho nh÷ng thiÖt h¹i
trùc tiÕp tõ c¸c nguyªn nh©n kÓ trªn vµ c¶ nh÷ng chi tiÕt cÇn thiÕt hîp lý
nh»m h¹n chÕ tæn thÊt tµi s¶n ®îc b¶o hiÓm trong vµ ngay khi chÊy.
Tuy nhiªn Ho¶ ho¹n kh«ng chØ g©y thiÖt h¹i trùc tiÕp ®Õn cho con
ngêi vµ tµi s¶n mµ nã cßn ®Ó l¹i nh÷ng thiÖt h¹i vµ tæn th©t khæng lå cho
c¸c doanh nghiÖp. Trªn thùc tÕ sau khi Ho¶ ho¹n ho¹t ®éng s¶n xuÊt kh«ng
thÓ ph¸t triÓn theo kÕ ho¹ch kinh doanh ®Æt ra, c¸c doanh nghiÖp sÏ mÊt
kho¶n lîi nhuËn do nhµ xëng, m¸y mãc bÞ h h¹i. §Ó tr¸nh bÞ ph¸ s¶n hä
ph¶i tiÕn hµnh c¸c biÖn ph¸p kh«i phôc l¹i s¶n xuÊt. Bªn c¹ch viÖc duy tr×
chi tr¶ tiÒn l¬ng cho nh©n c«ng vµ thanh to¸n c¸c chi phÝ cè ®Þnh nh tiÒn
thuª nhµ xëng, khÊu hao, ®iÖn níc l·i xuÊt ng©n hµng c¸c doanh nghiÖp
cßn ph¶i thuª thªm nh©n viªn lµm viÖc thªm giê ®Ó hoµn tÊt ®¬n ®Æt hµng
tån ®äng...Râ rµng nh÷ng kh¸m ph¸ nµy kh«ng ®îc båi thêng theo ®¬n
b¶o hiÓm Ho¶ ho¹n.
§Ó ®¸p øng ®îc c¸c kho¶n chi phÝ trªn, nhiÒu doanh nghiÖp ®· sö
dông c¸c quü dù tr÷, hoÆc vay vèn tõ ng©n hµng vµ c¸c tæ chøc cho vay
kh¸c, song c¸c ph¬ng ph¸p nµy hoµn toµn thô ®éng . Mét biÖn ph¸p hiÖn
Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software
http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

