Đánh giá kết quả phẫu thuật lác có chỉnh chỉ trên bệnh nhân lác ngang cơ năng người lớn

Lác, hay còn gọi là strabismus, là một bệnh lý nhãn khoa phổ biến ảnh hưởng đến sự phát triển thị giác hai mắt, gây mất thẩm mỹ và tác động tiêu cực đến chất lượng cuộc sống. Ở người trưởng thành, tình trạng lác có thể là di chứng, tái phát hoặc khởi phát mới do nhiều nguyên nhân. Các phương pháp điều trị hiện đại tập trung vào việc khôi phục sự cân bằng trục nhãn cầu và cải thiện thị giác hai mắt. Trong số đó, phẫu thuật lác có chỉnh chỉ đã được chứng minh mang lại nhiều lợi ích đáng kể, đặc biệt cho lác ngang cơ năng ở người lớn, với khả năng điều chỉnh độ lác trực tiếp và tỷ lệ thành công cao. Tuy nhiên, tại Việt Nam, bằng chứng khoa học về hiệu quả và độ an toàn của phương pháp này trên nhóm đối tượng trưởng thành còn hạn chế. Nghiên cứu này được tiến hành nhằm đánh giá kết quả phẫu thuật lác có chỉnh chỉ trên bệnh nhân lác ngang cơ năng người lớn, cung cấp dữ liệu lâm sàng quan trọng để tối ưu hóa điều trị.

Bác sĩ nhãn khoa, phẫu thuật viên mắt, và các nhà nghiên cứu y học quan tâm đến điều trị lác.

Nghiên cứu hồi cứu này được thực hiện nhằm đánh giá kết quả phẫu thuật lác có chỉnh chỉ trên 36 bệnh nhân lác ngang cơ năng trưởng thành tại Bệnh viện Mắt Hà Nội từ tháng 1 năm 2021 đến tháng 12 năm 2024, với thời gian theo dõi tối thiểu 6 tháng. Đây là phương pháp phẫu thuật quan trọng giúp điều chỉnh trục nhãn cầu, đặc biệt trong các trường hợp lác ngang cơ năng. Kết quả cho thấy tỷ lệ thành công cao, với 94,4% bệnh nhân đạt kết quả tốt và chỉ 5,6% ở mức trung bình hoặc kém sau 6 tháng. Tỷ lệ thị giác hai mắt được cải thiện nhẹ, từ 13,9% trước phẫu thuật lên 16,7%. Tỷ lệ biến chứng thấp, chỉ 8,3%, chủ yếu là song thị tạm thời, tự hết sau một tháng. So với các nghiên cứu quốc tế và các phương pháp không chỉnh chỉ khác, phẫu thuật lác có chỉnh chỉ cho thấy hiệu quả vượt trội trong việc cân bằng trục nhãn cầu. Tuy nhiên, khả năng phục hồi thị giác chức năng còn hạn chế ở nhóm bệnh nhân trưởng thành do thời điểm điều trị muộn. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh vai trò của thị giác hai mắt trong duy trì kết quả phẫu thuật và tầm quan trọng của việc chẩn đoán, điều trị lác sớm để tối ưu hóa phục hồi chức năng thị giác. Kết quả này cung cấp bằng chứng thực tiễn quan trọng, khẳng định giá trị ứng dụng của phẫu thuật lác có chỉnh chỉ trong điều trị lác ngang cơ năng ở người lớn tại Việt Nam, đồng thời đặt ra hàm ý về sự cần thiết của các can thiệp sớm hơn và tăng cường nhận thức về bệnh để đạt được kết quả chức năng tốt hơn.