Đề kiểm tra Ngữ văn lớp 12 HK1 năm 2016-2017 Vĩnh Phúc

SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC TRƯỜNG THPT YÊN LẠC ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ 1 LỚP 12 NĂM HỌC 2016 – 2017 ĐỀ THI MÔN VĂN

(Đề thi có 02 trang) Thời gian làm bài: 90 phút, không kể thời gian phát đề

Họ và tên thí sinh:………………………………………..; Số báo danh…………....................

I. PHẦN ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu:

“Lễ hội dân gian là sự kiện văn hóa để tưởng nhớ, tỏ lòng tri ân công đức của các vị thần, thể hiện sức mạnh của cộng đồng làng xã và rộng hơn là của quốc gia, dân tộc […] nhưng ngày nay, lễ hội dân gian lại đang dần biến tướng thành tệ nạn với nhiều hành vi phản văn hóa. Đó là cảnh người dân chen chúc, xô đẩy, tranh cướp lộc của nhau, 1 số bạn trẻ nóng tính dẫn đến tình trạng ẩu đả, đánh nhau tại lễ hội. Chẳng hạn như lễ hội phết Hiền Quan, Phú Thọ được tổ chức vào ngày 13/1 mới đây. Hàng ngàn thanh niên trai tráng tham gia cướp lộc, chen lấn, xô đẩy, dẫm đạp lên nhau khiến ít nhất 10 người ngất xỉu. Nằm ở độ cao 1.068m so với mực nước biển, chùa Đồng tại khu di tích Yên Tử, Quảng Ninh được mệnh danh là một trong những “ngôi chùa trên đỉnh núi bằng đồng lớn nhất Châu Á”. […] Để tỏ lòng với Phật, cầu lộc, cầu tài, cầu duyên, người người khi lên đến đây đã đua nhau dùng đồng tiền để thực hiện đủ các hành động mua thần, bán thánh, xua rủi cầu may. Họ chà, xát, gài, ném tiền như những cơn mưa vào chùa Đồng. Với những hành vi mê nhiều hơn tín đó, chùa Đồng, chuông đồng và cả khánh đồng ánh lên màu vàng, đỏ lấp lánh, hao mòn dần đi so với nguyên gốc. Lễ hội đầu năm là để cầu phúc, lễ chùa đầu năm là để cầu an và chắc chắn sẽ không có phúc lành, bình an ở những nơi mà con người ứng xử với nhau bằng những nắm đấm, bằng bạo lực, bằng những hành động mua thần bán thánh hay bằng những cơ hội kiếm chác mất nhân tính. Có thể nói, tín ngưỡng của người dân Việt Nam đang bị “bán đứng” bởi lòng tham của chính con người.”

(Theo http://vietq.vn )

Câu 1. Văn bản trên được viết theo phong cách ngôn ngữ nào ?

Câu 2. Nêu nội dung chính của văn bản ?

Câu 3. Theo anh/chị, căn cứ vào đâu tác giả cho rằng : “lễ hội dân gian lại đang dần biến tướng thành tệ nạn với nhiều hành vi phản văn hóa” ?

Câu 4. Anh/chị hãy viết 01 đoạn văn khoảng 5 đến 7 dòng nêu ít nhất 2 giải pháp khắc phục hiện tượng được đề cập đến trong văn bản trên .

II. PHẦN LÀM VĂN (7,0 điểm)

“ Trong anh và em hôm nay Đều có một phần Đất Nước Khi hai đứa cầm tay Đất nước trong chúng ta hài hòa nồng thắm Khi chúng ta cầm tay mọi người Đất nước vẹn tròn, to lớn Mai này con ta lớn lên 1

Con sẽ mang Đất Nước đi xa Đến những tháng ngày mơ mộng Em ơi em Đất Nước là máu xương của mình

Làm nên Đất Nước muôn đời”. Phải biết gắn bó và san sẻ Phải biết hóa thân cho dáng hình xứ sở (Đất Nước, trích trường ca Mặt đường khát vọng – Nguyễn Khoa Điềm) Từ sự cảm nhận của em về đoạn thơ trên. Hãy bày tỏ suy nghĩ về lòng yêu nước và ý thức trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với Đất Nước trong bối cảnh hiện nay ?

-------Hết------- Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.

ĐÁP ÁN

Nội dung Phần Câu Điểm

I. ĐỌC 3,0

HIỂU

1 0,5 Phong cách ngôn ngữ báo chí

2 0,5

Nội dung chính của văn bản : Văn bản đề cập đến hiện tượng người dân chen lấn xô đẩy, tranh cướp, mua thần bán thánh trong lễ hội đầu năm.

3 1 Học sinh chỉ ra được 2 dẫn chứng :

- Cảnh người dân chen chúc, xô đẩy, tranh cướp lộc của nhau, 1 số bạn trẻ nóng tính dẫn đến tình trạng ẩu đả, đánh nhau tại lễ hội…

- Để tỏ lòng với Phật, cầu lộc, cầu tài, cầu duyên, người người khi lên đến đây đã đua nhau dùng đồng tiền để thực hiện đủ các hành động mua thần, bán thánh, xua rủi cầu may. Họ chà, xát, gài, ném tiền như những cơn mưa vào chùa Đồng…

4 1

Về hình thức : Học sinh trình bày trong 1 đoạn văn dung lượng khoảng 5-7 câu, bố cục chặt chẽ, diễn đạt lưu loát…

Về nội dung, đoạn văn cần nêu được ít nhất 2 giải pháp khắc phục hiện tượng trên . Sau đây là 1 số gợi ý :

+ Từ phía các cơ quan chức năng : Tăng cường công tác quản lí, tuyên truyền giáo dục ý thức người dân tham gia lễ hội, xử phạt nghiêm minh những người vi phạm…

+ Từ phía người dân : Mỗi người phải nhìn lại và nhận thức đúng về cách ứng xử khi đến chùa, những nơi tâm linh. + Bài học cho bản thân khi tham gia lễ hội : Tham gia với tấm lòng thành kính, chân thành, không chen lấn xô đẩy , tranh cướp. ..

II. 7,0

LÀM

VĂN

0,5 Giới thiệu tác giả, tác phẩm, dẫn dắt đến đoạn thơ

1.Mở bài:

2.Thân

2.1 Cảm nhận đoạn thơ a. Nội dung bài

0,75

- Sau những cảm nhận mới mẻ và sâu sắc của nhà thơ về đất nước qua những phương diện không gian- địa lý, thời gian- lịch sử, phong tục- văn hóa …, Nguyễn Khoa Điềm đã đi đến khẳng định :

“Trong anh và em hôm nay, Đều có một phần Đất Nước”.

0,5

Đây là một sự thực mà mỗi người Việt Nam ai cũng đều cảm thấy. Đất nước đã hóa thân vào mỗi con người, bởi chúng ta đều là con Rồng, cháu Tiên, đều sinh ra và lớn lên trên đất nước này. Mỗi người Việt Nam đều đã và đang thừa hưởng những giá trị vật chất, tinh thần của đất nước thành máu thịt, tâm hồn, nếp cảm, nếp nghĩ và cách sống của mình. - Từ việc khẳng định đất nước hóa thân và kết tinh trong cuộc sống của mỗi người, nhà thơ tiếp tục nói về mối quan hệ gắn bó sâu sắc của mỗi người với đất nước bằng những dòng thơ giàu chất chính luận: “Khi hai đứa cầm tay Đất Nước trong chúng ta hài hòa nồng thắm Khi chúng ta cầm tay mọi người Đất Nước vẹn tròn, to lớn”. - Với những cảm nhận tinh tế, mới mẻ về sự hòa quyện giữa cái riêng và cái chung, giữa tình yêu và niềm tin, đồng thời kết hợp sử dụng các tính từ “hài hòa, nồng thắm”; “vẹn tròn, to lớn” đi liền nhau; đặc biệt là kiểu câu cấu tạo theo hai cặp đối xứng về ngôn từ (“Khi/Khi; Đất Nước/Đất Nước), nhà thơ muốn gửi đến cho người đọc bức thông điệp: đất nước là sự thống nhất hài hòa giữa tình yêu đôi lứa với tình yêu Tổ quốc, giữa cá nhân với cộng đồng. - Không chỉ khẳng định mối quan hệ gắn bó giữa Đất nước và nhân dân, giữa tình yêu cá nhân với tình yêu lớn của đất nước; nhà thơ còn thể hiện niềm tin mãnh liệt vào tương lai tươi sáng của đất nước : “Mai này con ta lớn lên Con sẽ mang Đất Nước đi xa Đến những tháng ngày mơ mộng”.

1,25

0,75

- Suy ngẫm về trách nhiệm và mong muốn được cống hiến, hi sinh cho Đất Nước. + Em ơi em vừa là cách xưng hô gần gũi, thân thiết, vừa là lời tâm tình tha thiết. Nhà thơ chọn hình thức đối thoại tâm tình để thể hiện sự tự ý thức, tự nhận thức về một vấn đề sâu sắc “Đất Nước là máu xương của mình”. Đất Nước không còn là khái niệm xa lạ, trừu tượng mà là máu thịt đối với mỗi con người. Đất Nước có ngay trong chính bản thân mỗi con người, là một phần tâm hồn của mỗi người. + Vì vậy, mỗi người phải biết: Gắn bó - san sẻ - và hóa thân. Gắn bó là biết yêu đất nước bằng tâm hồn và suy nghĩ; san sẻ là gánh vác một phần trách nhiệm bằng hành động cụ thể; và hóa thân là mức độ cao nhất, nếu cần phải biết hi sinh cả tính mạng của mình. + Nếu mỗi người đều ý thức được điều đó thì sẽ “Làm nên Đất Nước muôn đời” - có nghĩa là đất nước sẽ vững mạnh, trường tồn. b. Về nghệ thuật: - Đoạn thơ không chỉ thể hiện tập trung chủ đề mà còn tiêu biểu cho chất trữ tình - triết luận của toàn bài. + Hình thức đối thoại kết hợp với độc thoại, vừa nói với mọi người, vừa nói với chính mình: là lời nhắn nhủ tâm tình chân tình. Giọng điệu trữ tình đằm thắm. + Giọng điệu đoạn thơ vừa tha thiết, sâu lắng, vừa trang nghiêm. Nhờ đó mà ý thơ dễ đi vào cảm xúc và suy nghĩ của người đọc.

1,75

2.2.Suy nghĩ gì về lòng yêu nước, ý thức trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với Đất Nước trong bối cảnh hiện nay ? * Qua đoạn thơ, Nguyễn Khoa Điềm thể hiện một quan niệm đúng đắn về Đất Nước và ý thức rõ ràng về trách nhiệm của mình và thế hệ mình trước vận mệnh của dân tộc. Tư tưởng ấy phù hợp với mọi hoàn cảnh, mọi thời đại. Thí sinh phải trình bày được: - Lòng yêu nước của thế hệ trẻ được biểu hiện như thế nào trong bối cảnh hiện nay? - Thế hệ trẻ phải có thức trách nhiệm như thế nào đối với Đất Nước trong bối cảnh hiện tại ? - Mỗi cá nhân, mỗi thế hệ là một mắt xích quan trọng trong cuộc chạy tiếp sức vĩnh cửu giữa các thế hệ để làm nên truyền thống dân tộc. Đặc biệt là thế hệ trẻ. Thế hệ trẻ chính là hiện tại và tương lai của đất nước. Mỗi người thanh niên phải có trách nhiệm tự nguyện gánh vác những công việc chung của đất nước. (+ Học tập, trau dồi tri thức, bắt kịp yêu cầu của thời đại, rèn luyện bản lĩnh vững vàng về tư tưởng, rèn luyện sức khỏe… để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. + Cần phải có ý thức sâu sắc về chủ quyền, lãnh thổ Đất Nước. + Cần phải có những hành động thiết thực để thể hiện lòng yêu nước. + Phản đối những hành động vi phạm chủ quyền đất nước + Dám chiến đấu hi sinh bảo về chủ quyền Đất Nước. + Tỉnh táo, sáng suốt, bình tĩnh không mắc vào âm mưu chia rẽ tinh thần đoàn kết dân tộc của kẻ thù)

0,5 3.KẾT

BÀI Đánh giá, khái quát lại vấn đề cần nghị luận.