ĐỀ KIỂM TRA TẬP TRUNG HỌC KÌ 1 MÔN NGỮ VĂN KHỐI 12 Thời gian làm bài: 120 phút TRƯỜNG THPT ĐỐC BINH KIỀU TỔ NGỮ VĂN GV: Tô Thị Lắm (01666.310.317)

Phần 1: Đọc hiểu (3điểm)

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi: Nhiều người Việt kiếm tiền bằng mọi giá, đánh đổi cả liêm xỉ, danh dự để có tiền. Sự kiếm tiền nào độc ác hơn là kiếm tiền trên sức khỏe và mạng sống đồng bào mình? Trung bình hai giờ đồng hồ có ba mươi người chết vì bệnh ung thư- một con số tàn nhẫn đến rợn người. Bao giờ người Việt mới thôi độc ác với nhau? Đó là câu hỏi trăn trở của không biết bao nhiêu người có lương tâm và dường như đến thời điểm này họ vẫn đang bất lực. Làm thế nào để con người biết yêu thương nhau hơn? Đơn giản vậy thôi nhưng nó quyết định vận mệnh của cả dân tộc, cả thế giới này. Người nông dân chỉ cần thương người tiêu dùng một chút đã không nhẫn tâm tưới thuốc độc lên rau củ quả để đào huyệt chôn đồng bào mình và chôn sống chính mình. Các quan chức chỉ cần bớt lãng phí một chút thôi, sẽ có bao nhiêu bệnh viện được xây và bao nhiêu đứa trẻ được đến trường.

(Lê Bình, trích Tạp chí kinh tế xuân Bính Thân Phẳng hay không phẳng, VTV1, 12/2/2016)

Câu 1. Xác định phong cách ngôn ngữ của văn bản trên? Câu 2. Tác giả thể hiện thái độ gì đối với các vấn đề còn tồn tại của xã hội? Thái độ đó được bộc lộ qua những yếu tố ngôn ngữ nào? Câu 3. Theo tác giả, vấn đề cơ bản nhất cần giải quyết là gì? Câu 4. Từ góc độ cá nhân, anh/chị hãy trả lời câu hỏi: Bao giờ người Việt mới thôi độc ác với nhau? (trình bày khoảng 10 dòng) Phần 2: Làm văn (7 điểm) Câu 1 (2 điểm): Em suy nghĩ gì về nhận định của nhà báo Lê Bình? Trình bày quan điểm của mình trước vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm hiện nay bằng một đoạn văn không quá 200 từ. Câu 2 (5 điểm): Phân tích đoạn thơ sau để làm rõ Khái niệm Đất Nước của Nguyễn Khoa Điềm:

“Đất là nơi anh đến trường Nước là nơi em tắm Đất Nước là nơi ta hò hẹn Đất Nước là nơi em đánh rơi chiếc khăn trong nỗi nhớ thầm Đất là nơi con chim phượng hoàng bay về hòn núi bạc Nước là nơi con cá ngư ông móng Nước biển khơi Thời gian đằng đẵng Không gian mênh mông Đất Nước là nơi dân mình đoàn tụ Đất là nơi Chim về Nước là nơi Rồng ở

Lạc Long Quân và Âu Cơ Đẻ ra đồng bào ta trong bọc trứng Những ai bây giờ Yêu nhau và sinh con đẻ cái Gánh vác phần người đi trước để lại Dặn dò con cháu chuyện mai sau Hằng năm ăn đâu làm đâu Cũng biết cúi đầu nhớ ngày giỗ Tổ”

(Đất Nước – Nguyễn Khoa Điềm)

-HẾT-

HƯỚNG DẪN CHẤM CHI TIẾT Câu Đáp án Điểm

PHẦN ĐỌC HIỂU (3 điểm)

1 0,5

0,5 2

0,5

3 0,5

4 1,0

- Yêu cầu về kỹ năng: + Thí sinh có kỹ năng đọc hiểu văn bản. + Diễn đạt rõ ràng, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp. - Yêu cầu về kiến thức: Báo chí, Chính luận. Thái độ của tác giả: day dứt, đau đớn, lên án…. Bộc lộ qua các yếu tố ngôn ngữ: - Câu: nhiều câu hỏi, câu nêu giả thiết… - Từ ngữ giàu sắc thái biểu cảm: đánh đổi liêm xỉ, độc ác, tàn nhẫn đến rợn người, nhẫn tâm, chôn sống… Vấn đề cơ bản nhất cần giải quyết: Làm thế nào để con người biết yêu thương nhau hơn?/ Bao giờ người Việt mới thôi độc ác với nhau? Trả lời câu hỏi: Bao giờ người Việt mới thôi độc ác với nhau? Thí sinh có thể trình bày nhiều cách, sau đây là một phương án: - Người Việt thôi độc ác với nhau khi không muốn độc ác: mỗi cá nhân tự nâng cao ý thức đạo đức; giáo dục tác động vào nhận thức, vào lương tri của tất cả mọi người - Người Việt thôi độc ác với nhau khi không dám độc ác: có những quy định về xử phạt nặng đủ sức răn đe để họ sợ không dám gây tội ác - Người Việt thôi độc ác với nhau khi không thể độc ác: các cơ quan chức năng vào cuộc giám sát chặt chẽ mọi khâu để cái ác cái xấu không có cơ hội tồn tại. Người tiêu dùng phải thông thái, dũng cảm để cái ác cái xấu không có đất tồn tại.

Điểm Cấu trúc

PHẦN LÀM VĂN (NLXH 2, 0đ)

Nội dung Em suy nghĩ gì về nhận định của nhà báo Lê Bình? Trình bày quan điểm của mình trước vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm hiện nay bằng một đoạn văn không quá 200 từ. - Yêu cầu chung: + Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kỹ năng để viết đoạn văn nghị luận xã hội. + Lập luận thuyết phục, diễn đạt mạch lạc; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.

0,25đ

+ Thí sinh có thể làm bài theo nhiều cách khác nhau; có thể bày tỏ quan điểm, suy nghĩ riêng nhưng phải có lí lẽ, căn cứ xác đáng với thái độ chân thành, nghiêm túc, phù hợp chuẩn mực đạo đức và pháp luật. - Yêu cầu về kiến thức: Viết 01 đoạn văn khoảng 200 chữ. Có đủ các ý mở, thân, kết đoạn; mở đoạn nêu được vấn đề, thân đoạn triển khai được vấn đề, kết đoạn kết luận được vấn đề.

0,25đ

a. Đảm bảo hình thức đoạn nghị luận b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; rút ra bài học.

Thực phẩm thiếu vệ sinh, an toàn lại một lần nữa được nhắc đến bởi nhà báo Lê Bình trong chương trình “Tạp chí kinh tế xuân Bính Thân – Phẳng hay không phẳng”, buộc con người ta phải suy nghĩ về quốc nạn thực phẩm bẩn đang đe dọa trực tiếp đến từng cá nhân và toàn xã hội. - Giải thích: Nhận định làm nổi bật thực trạng an toàn vệ sinh thực phẩm hiện nay (người nông dân tưới thuốc độc lên rau củ quả), hậu quả mà nó gây ra (hai giờ đồng hồ có 30 người chết vì ung thư) cũng như nguyên nhân của vấn nạn này (người Việt kiếm tiền bằng mọi giá, đánh đổi cả liêm sỉ, danh dự để có tiền). - Thực trạng: Những thực phẩm thiết yếu hàng ngày như rau, củ, thịt, cá hay ngay cả dầu ăn, nước mắm… tất cả đều có nguy cơ nhiễm bẩn. Vấn nạn thực phẩm bẩn đang “hoành hành” … - Nguyên nhân: Doanh nghiệp, nhà sản xuất: – Tâm lí muốn thu về lợi nhuận nhanh chóng bất chấp các quy định về vệ sinh an toàn trong sản xuất, đối với người nông dân đôi khi còn là gánh nặng cơm áo gạo tiền. Sự thiếu hiểu biết về ảnh hưởng nghiêm trọng của thực phẩm bẩn đối với sức khỏe người tiêu dùng. – Sản xuất, canh tác, gieo trồng trong môi trường bị ô nhiễm trầm trọng từ đất đai, nguồn nước đến không khí. Người tiêu dùng: – Thiếu hiểu biết dẫn đến việc tiêu thụ sản phẩm một cách tràn lan, không chọn lọc. – Tâm lí ham của rẻ vô tình tạo ra nhu cầu tiêu thụ lớn đối với thực phẩm kém chất lượng. Cơ quan có thẩm quyền – Chưa có biện pháp xử lí thích đáng đối với các trường hợp sản xuất không bảo đảm vệ sinh, buôn bán thực phẩm bẩn khiến vấn nạn thực phẩm thiếu an toàn tiếp tục tái diễn. – Chưa có sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan pháp luật với tổ chức khoa học để đẩy nhanh quá trình phát hiện thực phẩm bẩn, ngăn chặn hoạt động sản xuất và tiêu thụ thực phẩm bẩn. 0,25 0,25 0,5

0,5 0,5 0,5

- Hậu quả: Tiêu thụ sản phẩm bẩn Sức khỏe bị ảnh hưởng, tính mạng bị đe dọa khi sử dụng thực phẩm bẩn hàng ngày. Tâm lí hoang mang, sự bất ổn có thể nảy sinh trong xã hội khi không còn niềm tin, tình thương giữa con người với con người. - Giải pháp: Nâng cao hiểu biết cho người sản xuất lẫn người tiêu thụ về tác hại khôn lường, lâu dài của việc sử dụng, tiêu thụ thực phẩm bẩn. Đưa ra hình thức xử phạt đủ sức răn đe để loại bỏ việc sản xuất không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. - Kết đoạn: Nhận định của nhà báo Lê Bình một lần nữa đã rung lên hồi chuông báo động về tình trạng thực phẩm bẩn tràn lan trong thị trường, ẩn chứa những hậu quả nghiêm trọng thời gian vừa qua. Giải quyết vấn nạn thực phẩm bẩn không phải là công việc có thể thực hiện một sớm, một chiều, bởi một cá nhân hay tổ chức riêng lẻ. Đây là một nhiệm vụ dài hạn đòi hỏi sự chung sức của cả cộng đồng để người ta thôi nghĩ về thực phẩm bẩn như một “quốc nạn”.

Nội dung Cấu trúc Điểm

PHẦN LÀM VĂN (NLVH 5,0Đ)

0,25

0,25 - Yêu cầu chung: + Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kỹ năng để viết bài văn nghị luận văn học. + Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; thể hiện năng lực cảm thụ văn học tốt; lập luận thuyết phục, diễn đạt mạch lạc; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp. + Thí sinh có thể cảm nhận và phân tích, chứng minh theo nhiều cách khác nhau nhưng phải bám sát văn bản; kết hợp tốt các thao tác lập luận. - Yêu cầu cụ thể: Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài; mở bàinêu được vấn đề, thân bàitriển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề. - Giới thiệu được vấn đề cần nghị luận: Đoạn Giải thích Khái niệm Đất Nước:

a. Đảm bảo cấu trúc bài văn NL b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận

“ Đất là nơi anh … … … giỗ Tổ” - Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm, đoạn thơ: + Nguyễn Khoa Điềm là nhà thơ tiêu biểu trong kháng chiến chống Mĩ. + Thơ của ông giàu suy tư, cảm xúc dồn nén, thể 0,5 c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận

điểm; thể hiện sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng.

hiện tâm tư của người trí thức than gia vào cộng cuộc kháng chiến của nhân nhân. + Trường ca “ Mặt đường khát vọng” có tác dụng thức tỉnh thanh niên vùng tạm chiến ý thức trách nhiệm trước công cuộc chiến đấu của nhân dân. + Đất Nước là đoạn trích tiêu biểu nhất của bản trường ca này. - Nội dung phân tích: (Có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng phải đảm bảo các ý sau đây). + Để định nghĩa Đất Nước là gì, Nguyễn Khoa Điềm sử dụng biện pháp nghệ thuật chiết tự, 3 lần thành tố “Đất Nước” được tách ra để làm rõ. * Lần thứ nhất: -2 câu đầu : “Đất là nơi anh đến trường Nước là nơi em tắm” Ở đây Đất Nước là không gian cá nhân của mỗi người.  Đất Nước gần gũi, giản dị, thân thuộc gắn với những kỉ niệm ấu thơ trong sáng, đáng yêu, vui tươi, làm ta nhớ mãi. - 2 câu tiếp theo : “Đất Nước là… nỗi nhớ thầm” + Đất Nước là không gian riêng tư hò hẹn đôi lứa, là nơi gặp nhau của những tình yêu chóm nở hay đã gắn bó lâu dài. * Lần thứ 2, thành tố “Đất Nước” được tách ra :

“Đất là nơi… … Dân mình đoàn tụ” - Đất Nước là nơi núi non hùng vĩ, biển rộng bao la, rừng vàng biển bạc. Hai câu ca dao miền trung góp phần khẳng định Đất Nước tồn tại trong những câu hát, lời ru, tiếng hò êm ả, bình dị bên cánh võng đã nuôi lớn tâm hồn Việt Nam qua bao thế hệ. - Đất Nước tồn tại trong khoảng thời gian dài, không gian rộng lớn. Đất Nước chính là không gian sinh tồn của cả dân tộc : - Lần thứ 3, thành tố “Đất Nước” được tách ra :

“Đất là nơi… … …trong bọc trứng” Bốn câu thơ nhắc ta nhớ đến truyền thuyết “Con Rồng Cháu Tiên”, khẳng định nguồn gốc cao quý của con người Việt Nam 0,25 0,5 0,5 0,5 1,0

0,25

0,5

- 7 câu còn lại : + Đất Nước tồn tại với nguồn gốc cao quý, quá khứ thiêng liêng hào hùng “Những ai đã khuất”, với hiện tại gần gũi, giản dị : “Những ai bây giờ/ Yêu nhau và sinh con đẻ cái/ Gánh vác phần người đi trước để lại” và trách nhiệm với tương lai “Dặn dò con cháu chuyện mai sau”. Quá khứ, hiện tại, tương lai, mỗi cá nhân đều phải có trách nhiệm gánh vác tiếp nối truyền thống để Đất Nước trường tồn mãi mãi. “Hằng năm ăn đâu… nhớ ngày giỗ Tổ” + Hai câu thơ nhắc nhớ đến ngày Quốc giỗ của Đất Nước Việt Nam : “Dù ai đi ngược về xuôi/ Nhớ ngày giỗ Tổ mùng mười tháng ba”. Động từ “cúi đầu” thể hiện thái độ thiêng liêng, thành kính với đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”. => Với giọng thơ thủ thỉ, tâm tình, những câu thơ dài ngắn đan xen, khéo léo trong nghệ thuật chiết tự thành tố “Đất Nước”, tác giả tự dặn mình và dặn người 1 cách thiết tha chân thành về ý thức dân tộc, niềm tự hào dân tộc. Việt Nam rất đỗi tự hào vì là 1 quốc gia có “Nghìn năm Văn Hiến”. - Đánh giá: Nguyễn Khoa Điềm thành công trong việc tiếp thu và sử dụng chất liệu văn hóa, văn học dân gian như: truyền thuyết, ca dao, truyện cổ tích, thành ngữ… Ngoài ra với Đất Nước được viết hoa thể hiện thái độ thành kính của tác giả với Đất Nước ; hình thức câu thơ dài ngắn đan xen dễ dàng trong việc thể hiện tình cảm, cảm xúc; giọng thơ thủ thỉ tâm tình như lời tâm sự, gửi gắm của tác giả. Tác giả đã nhìn thấy hình sông, thế núi là sự kết tinh đời sống tâm hồn của nhân dân. 0,25

d. Sáng tạo Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận. Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu. 0,25

e. Chính tả, dùng từ, đặt câu ---HẾT---