Đề thi HK 1 môn Ngữ văn lớp 12 năm 2016 - THPT Lai Vung 2

Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Cộng Vận dụng cao thấp

SỞ GD &ĐT ĐỒNG THÁP TRƯỜNG THPT LAI VUNG 2 ĐỀ THI HỌC KÌ I Giáo viên ra đề: Nguyễn Thị Phụng Năm học: 2016-2017 SĐT: 01698159039 Môn thi: Ngữ Văn Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian phát đề) I. Mục đích chung: - Nhằm đánh giá khả năng đọc-hiểu văn bản, tạo lập đoạn văn, đánh giá khả năng tạo lập văn bản văn học của học sinh. - Nhằm điều chỉnh cách dạy, cách học cho các văn bản văn học cũng như những suy nghĩ và quan điểm của cá nhân để giải quyết những vấn đề liên quan đến xã hội. II. Hình thức đề thi: tự luận. III. Ma trận: MA TRẬN Mức độ Chủ đề I.Đọc- hiểu: -Nhận diện được phương thức biểu đạt.

-Nội dung của văn bản - Hiểu và lí giải ý nghĩa của hai cụm động. -Hiểu và lí giải được, chi tiết, hình ảnh; các biện pháp tu từ, tác dụng của chúng. 3 2,5 25% 1 0,5 5% 4 3,0 30%

Số câu: Số điểm: Tỉ lệ : II.Làm văn: -NLXH: Tạo lập đoạn văn.

Vận dụng kiến thức xã hội và kĩ năng viết đoạn văn để trình bày suy nghĩ của bản thân về

lòng yêu nước của con người Việt Nam trong thời hiện đại. 1 2.0 20 % Số câu: Số điểm Tỉ lệ %

1 2.0 20% Vận dụng

kiến thức NLVH: Tạo lập bài văn NLVH. về văn học

để bình

luận hai ý

kiến trong

bài thơ Đàn

ghi ta của

Lorca (về

hình tượng

Lor-ca) của

Thanh

Thảo

1 5,0 50% 1 5,0 50% Số câu: Số điểm Tỉ lệ %

6 10 100% 1 0,5 5% 3,0 2,5 25% 1 2,0 20%

1 5,0 50%

Tổng số câu Tổng số điểm Tỉ lệ % IV. Đề thi

SỞ GD &ĐT ĐỒNG THÁP TRƯỜNG THPT LAI VUNG 2 ĐỀ THI HỌC KÌ I Giáo viên ra đề: Nguyễn Thị Phụng Năm học: 2016-2017 SĐT: 01698159039 Môn thi: Ngữ Văn Thời gian làm bài: 120 phút (không ĐỀ ĐỀ XUẤT kể thời gian phát đề) (Đề thi gồm một trang) I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu : “ Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền thống quý báu của ta. Từ xưa đến

nay, mỗi khi Tổ Quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi. Nó kết thành một làn sóng vô

cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán

nước và lũ cướp nước”

(Hồ Chí Minh, trong Hồ Chí Minh toàn tập, tập 6, NXB Sự thật, Hà Nội, 1986)

Câu 1: Nêu phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn văn? (0,5 điểm)

Câu 2: Đoạn văn đề cập đến nội dung gì? (1,0 điểm)

Câu 3: Với hai cụm động từ “lướt qua”… và “nhấn chìm”…, tác giả đã khẳng định điều gì ở

lòng yêu nước? (0,5 điểm)

Câu 4: Chỉ ra và nêu hiệu quả của các biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn: “Từ xưa

đến nay, mỗi khi Tổ Quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi. Nó kết thành một làn sóng vô

cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán

nước và lũ cướp nước” (1,0 điểm)

II. LÀM VĂN (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm) Từ nội dung của phần đọc-hiểu, hãy viết một đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ của anh/chị về lòng yêu nước của con người Việt Nam thời hiện đại. Câu 2 (5,0 điểm) Về bài thơ Đàn ghi ta của Lorca, có ý kiến cho rằng: bài thơ đã xây dựng thành

công hình tượng người nghệ sĩ Lorca, có ý kiến khác thì khẳng định: bài thơ là tiếng lòng tri âm

của Thanh Thảo với người thầy vĩ đại của mình.

Từ cảm nhận của mình về hình tượng người nghệ sĩ Lor - ca trong bài thơ, hãy bình luận

những ý kiến trên.

…HẾT…

SỞ GD&ĐT ĐỒNG THÁP HƯỚNG DẪN CHẤM-ĐÁP ÁN-THANG ĐIỂM TRƯỜNG THPT LAI VUNG 2 ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC KÌ I MÔN: NGỮ VĂN

A.HƯỚNG DẪN CHUNG 1. Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của Hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của học sinh, tránh việc đếm ý cho điểm. Do đặc trưng của môn Ngữ Văn nên giám khảo cần chủ động, linh hoạt trong quá trình chấm; khuyến khích những bài viết giàu cảm xúc, sáng tạo nhưng không trái với chuẩn mực đạo đức và pháp luật. 2. Việc chi tiết hóa điểm số của các câu (nếu có) trong Hướng dẫn chấm phải bảo đảm không sai lệch với tổng điểm của mỗi câu và phải được thống nhất trong tổ chấm thi. B.HƯỚNG DẪN CỤ THỂ: Phần Câu

Điểm

Phần I. Đọc- hiểu

(3,0 điểm)

Nội dung cần đạt -Yêu cầu về kỹ năng: +Thí sinh có kỹ năng đọc hiểu văn bản. +Diễn đạt rõ ràng, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp. -Yêu cầu về kiến thức: -Phương thức biểu đạt chính: nghị luận

Câu 1 Câu 2 - Nội dung của đoạn văn:

+ Khẳng định tinh thần yêu nước của nhân dân ta.

+ Chính tinh thần yêu nước đã giúp nhân dân ta chiến thắng

mọi kẻ thù.

- Với hai cụm động từ “lướt qua”… và “nhấn chìm”…, tác 0,50 1,0 0,50 Câu 3

giả đã khẳng định sức mạnh vô địch của lòng yêu nước giúp

nhân dân ta có thể vượt qua mọi khó khăn để chiến thắng

mọi kẻ thù đe doạ chủ quyền thiêng liêng của dân tộc.

Câu 4

1,0

- Các biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn trên là: Ẩn dụ, điệp từ, lặp cấu trúc, nhân hoá. - Tác dụng: + Khẳng định sức mạnh của lòng yêu nước. + Tạo nhịp điệu sôi nổi, mạnh mẽ cho câu văn. + Thể hiện niềm tự hào của Hồ Chí Minh về truyền thống quý báu của dân tộc ta.

Phần II:Làm

0,25

văn(7,0 điểm) Câu 1:(2,0 điểm)

0,25

0,75

0,50

0,25

Yêu cầu về hình thức: - Viết đúng một đoạn văn khoảng 200 chữ. - Trình bày mạch lạc, rõ ràng, không mắc lỗi chính tả Yêu cầu về nội dung: 1. Giải thích: Lòng yêu nước là sự biểu hiện mối quan hệ tình cảm tích cực của mỗi công dân với đất nước. Lòng yêu nước từ xưa đến nay đã được đề cập đến trong thơ, văn, trong lịch sử,… với những cử chỉ, biểu hiện cao đẹp từ những điều đơn giản nhất là việc yêu gia đình, yêu quê hương đến lớn hơn là những hành động thiết thực đứng lên cầm súng bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của dân tộc. 2. Phân tích: -Lòng yêu nước là tình cảm mang tính truyền thống của người Việt Nam. Khi đất nước có chiến tranh, lòng yêu nước thể hiện ở lòng căm thù giặc, ý chí bất khuất kiên cường chống giặc ngoại xâm, ý thức về chủ quyền dân tộc. Khi đất nước hoà bình, lòng yêu nước thể hiện ở tình yêu thiên nhiên, con người, lòng tự hào dân tộc, là tấm lòng luôn hướng về đất nước, có những hành động thiết thực thể hiện ước muốn đất nước ngày một đẹp hơn. - Trong thời hiện đại, lòng yêu nước thể hiện ở ý thức bảo vệ, giữ gìn chủ quyền thiêng liêng của dân tộc, vừa có ý thức bảo vệ truyền thống văn hoá những giá trị tinh thần của dân tộc vừa thể hiện ý thức tự tôn dân tộc bằng những hành động cụ thể, thiết thực xây dựng đất nước giàu mạnh, sánh vai với các cường quốc trên thế giới. 3. Bàn luận: + Yêu nước nhưng không cố chấp, bảo thủ. + Có lòng tự hào ý thức tự tôn dân tộc nhưng không bằng lòng với những gì mình đang có. Xã hội biến đổi từng ngày, mọi người cần ý thức luôn luôn duy trì và phát triển đất nước, làm cho đất nước ngày càng giàu mạnh +Yêu nước nhưng không che giấu, không chấp nhận những thói hư tật xấu của người Việt, phải đấu tranh để đất nước ngày càng tốt đẹp hơn. 4. Bài học và liên hệ bản thân: +Bài học: mỗi người cần nhận thức được vai trò, trách nhiệm đối với đất nước, cần nhận thức rõ tình thế của đất nước để tìm cách giải quyết. + Liên hệ bản thân: Học để góp phần xây dựng đất nước ngày mai; giữ gìn bản sắc dân tộc trong mọi lĩnh vực, mọi

mối quan hệ xã hội.. *Yêu cầu chung: -Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kỹ năng để viết bài văn nghị luận văn học. -Bài viết phải có bố cục đầy đủ, rõ ràng; lập luận thuyết phục, diễn đạt mạch lạc; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp. -Thí sinh bình luận và phân tích, chứng minh theo nhiều cách khác nhau nhưng phải bám sát văn bản, kết hợp tốt các thao tác lập luận. *Yêu cầu cụ thể: Về bài thơ Đàn ghi ta của Lorca, có ý kiến cho rằng: bài thơ đã

xây dựng thành công hình tượng người nghệ sĩ Lorca, có ý

Câu 2:nghị luận văn học(5,0 điểm) kiến khác thì khẳng định: bài thơ là tiếng lòng tri âm của

Thanh Thảo với người thầy vĩ đại của mình.

Từ cảm nhận của mình về hình tượng người nghệ sĩ

Lor - ca trong bài thơ, hãy bình luận những ý kiến trên.

0,25

a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận: Có đủ các phần mở bài, thânbài; kết bài; mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn đề. b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: “Bài thơ đã xây dựng 0,50

thành công hình tượng người nghệ sĩ Lorca”; “bài thơ là tiếng Câu 2.

lòng tri âm của Thanh Thảo với người thầy vĩ đại của mình.”-

cảm nhận về hình tượng Lor-ca.

c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; thể hiện sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao tác lập luận ; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. -Giới thiệu khái quát về tác giả, tác phẩm, cảm nhận về hình tượng Lor- ca. * Cảm nhận về hình tượng Lor- ca: 1. Giải thích các ý kiến:

- “Bài thơ đã xây dựng thành công hình tượng người nghệ sĩ

Lorca”: Ý kiến khẳng định hình tượng trung tâm của bài thơ

đã được Thanh Thảo khắc họa thành công, đó là người nghệ sĩ

0,25 0,50

Tây Ban Nha – P.G. Lorca với tài năng vĩ đại và số phận oan

khuất.

- “Bài thơ là tiếng lòng tri âm của Thanh Thảo với người thầy

vĩ đại của mình”: Ý kiến khẳng định bài thơ là cách mà Thanh

Thảo bộc lộ niềm ngưỡng mộ, sự thấu hiểu và tri âm sâu sắc

với Lorca – người mà Thanh Thảo từng tôn vinh là “người

thầy vĩ đại” của mình

2. Phân tích- chứng minh:

“Bài thơ đã xây dựng thành công hình tượng người nghệ

sĩ Lorca”

- Lorca – người nghệ sĩ tự do và cô đơn: hình ảnh người nghệ

sĩ Lorca được xây dựng trên phông nền văn hóa đặc trưng của

đất nước Tây Ban Nha với âm thanh tiếng đàn ghita, loài hoa

tử đinh hương thơm ngát, những trận đấu bò tót dữ dội và kiêu

hùng, văn hóa gốc du mục của những con người yêu tự do …

nhưng vẫn hết sức cô đơn (vầng trăng chếnh choáng, yên

ngựa mỏi mòn, đi lang thang về miền đơn độc…).

- Lorca – người nghệ sĩ có số phận oan khuất: hình ảnh Lorca

trong giây phút bị điệu về bãi bắn tựa như một du ca của thảo

nguyên Gredana bát ngát, đồng thời cũng kinh hoàng khi cái

chết ập đến quá bất ngờ và oan ức. Trong giây phút bi phẫn

nhất cuộc đời, người nghệ sĩ vẫn gắn với cây đàn ghita – vật

bất li thân với những âm thanh tiếng đàn kết đọng thành hình,

thành sắc, thành khối, rồi vỡ òa ra trong ròng ròng máu chảy.

Đó là nỗi oan khuất cũng như sự bi đát trong số phận người

nghệ sĩ Lorca.

- Lorca – người nghệ sĩ bất tử cùng với nền nghệ thuật của

mình: tiếng đàn được so sánh như cỏ mọc hoang và không ai

có thể chôn cất nó cũng như nền nghệ thuật của Lorca. Lorca

bơi qua dòng sông định mệnh trên chiếc ghita màu bạc trong 1,25

tưởng tượng của Thanh Thảo, thực chất là đi vào cõi bất tử

Bài thơ là tiếng lòng tri âm của Thanh Thảo với người

thầy vĩ đại của mình.

- Tiếng nói thấu hiểu, cảm thông, xót thương cho người nghệ

sĩ tài năng có số phận oan khuất.

- Tiếng nói cảm phục, ngợi ca trước tài năng, bản lĩnh phi

thường, những sáng tạo nghệ thuật vĩ đại của Lorca.

- Tiếng nói khẳng định sức sống bất diệt của Lorca và nền

nghệ thuật của ông

* Nghệ thuật:

- Thể thơ tự do, không dấu ngắt câu, không viết hoa đầu dòng

đã tạo cho bài thơ có hình thức một bản đàn với khúc dạo đầu,

khúc hòa tấu, khúc cao trào và khúc vĩ thanh.

- Dấu ấn thơ tượng trưng, siêu thực trong ngôn ngữ và hình

ảnh thể hiện những tìm tòi, đổi mới trong thơ của Thanh Thảo

sau 1975.

- Sử dụng thành công nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác

với trường liên tưởng rộng, phóng túng

0,25

3. Bình luận:

- Hai ý kiến đề cập đến những phương diện nội dung

khác nhau của bài thơ Đàn ghita của Lorca. Ý kiến thứ nhất

đề cập đến hình tượng trung tâm của bài thơ là người nghệ sĩ

Lorca. Ý kiến thứ hai đề cập đến hình tượng tác giả trong bài

thơ và tiếng nói tri âm đối với Lorca của Th Thảo.

- Hai ý kiến trên tưởng chừng đối lập nhưng lại thống

nhât, bổ sung cho nhau tạo nên giá trị nội dung, tư tưởng của

bài thơ Đàn ghita của Lorca, thể hiện tài năng và tấm lòng của

nhà thơ Thanh Thảo

1,25

0,50 4. Đánh giá :

Khái quát lại vấn đề.

0,25

d. Sáng tạo: có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ sâu sắc, mới mẻ về vấn đề nghị luận. e. Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu.