SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC
TRƯỜNG THPT YÊN LẠC 2
KỲ KSCL KHỐI 10 LẦN 2 NĂM HỌC 2020-2021
Đề thi môn: Ngữ Văn
Thời gian làm bài 120 phút, không kể thời gian phát đề.
Đề thi gồm: 02 trang.
PHẦN I : ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc văn bản và trả lời câu hỏi:
Bill Gates, một người thành công mà không có bằng đại học luôn khuyên giới trẻ rằng:
“Muốn thành công thì phải học”. Ông cũng chia sẻ thêm: “Tôi rời trường đại học chứ chưa
bao giờ bỏ học”. Thực tế cuộc sống quanh ta cũng cho thấy, có khá nhiều người không có bằng
đại học, không xuất chúng, cũng chẳng nổi tiếng như Bill Gates, nhưng sự thành công của họ
lại có phần vượt trội không ít người có bằng đại học.
Ngày nay, khi bạn có thực tài, nếu không làm cho cơ quan Nhà nước thì làm ở khu vực
tư nhân; nếu không tư nhân thì là nước ngoài. Hay tự mình… dùng mình! Thậm chí, nếu ở
trong nước không có đất dụng võ thì ra thế giới… Với công việc, năm châu bốn biển đều có thể
là nhà của mình.
Hiện xã hội cũng đang “khát” nhân lực, hàng trăm hàng ngàn công ty đang cần hàng
triệu người có thực tâm, thực lực để giúp họ. Chẳng hạn, họ cần một chuyên gia giỏi về điện
(bất kể có bằng hay không), chứ họ không cần một kĩ sư điện, nhưng lại hiểu biết quá ít về
điện. Còn giả sử bạn nộp đơn vào một số nơi nào đó mà họ không quan tâm đến giá trị thực thì
chắc hẳn nơi đó không thuộc về bạn.
…Cuộc đời không quá dài để mình có thể phung phí thời gian, nhưng cũng đủ dài để
làm được những gì mà mình muốn. Và cuộc đời cũng không giống như cuộc đua marathon, dù
có bị thua kém bạn bè ở những km đầu tiên nhưng mình vẫn có thể là người về đích trước tiên.
Hãy tin rằng:“18 tuổi, bạn còn hơn 60 năm cuộc đời, vẫn còn kịp, nhưng phải nhanh lên kẻo
không kịp. Và rằng, trong cuộc đời, chỉ có “sự học” và thực học” của mình mới tạo nên giá trị
và quyết định thân phận của chính mình, và điều đó còn lớn lao hơn “đại học” rất nhiều”.
(Lược ý kiến của ông Giản Tư Trung – Hiệu trưởng trường Doanh nhân PACE)
Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản?
Câu 2: Theo tác giả, người có thực tài có thể làm gì?
Câu 3: Anh/chị hiểu như thế nào về câu nói: “Tôi rời trường đại học chứ chưa bao giờ bỏ
học”?
Câu 4: Lời khuyên:“18 tuổi, bạn còn hơn 60 năm cuộc đời, vẫn còn kịp, nhưng phải nhanh lên
kẻo không kịp” có ý nghĩa gì với anh/chị?
PHẦN II: LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1: (2,0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích ở phần đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) bày
tỏ suy nghĩ của mình về ý nghĩa của việc “thực học” đối với con người.
Câu 2: (5,0 điểm)
Cảm nhận của anh/chị về nhân vật khách trong bài Phú sông Bạch Đằng của Trương Hán
Siêu.
……………..Hết……………
Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.
Họ và tên thí sinh: ….……………………………………SBD:…………………….
SỞ GD&ĐT VĨNH PHÚC
TRƯỜNG THPT YÊN LẠC 2
ĐÁP ÁN ĐỀ KSCL KHỐI 10 LẦN 2 NĂM HỌC 2020-2021
Đáp án môn: Ngữ Văn
A. Lưu ý chung:
- Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của hướng dẫn chấm để đánh giá tổng quát bài làm của thí
sinh, tránh cách chấm đếm ý cho điểm.
- Do đặc trưng của bộ môn Ngữ văn nên giám khảo cần chủ động, linh hoạt trong việc vận dụng
đáp án và thang điểm; khuyến khích những bài viết có tư duy khoa học, lập luận sắc sảo, có khả
năng cảm thụ văn học và tính sáng tạo cao.
B. Đáp án:
Phầ
n
Câu
/Ý
Nội dung
I
ĐỌC – HIỂU (3,0 điểm)
1
Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận.
2
Theo tác giả người có “thực tài” có thể: nếu không làm cho cơ quan Nhà
nước thì làm ở khu vực tư nhân; nếu không tư nhân thì là nước ngoài.
Hay tự mình…dùng mình! Thậm chí, nếu ở trong nước không có đất dụng
võ thì ra thế giới…Với công việc, năm châu bốn biển đều có thể là nhà.
Lưu ý: HS có thể không trả lời nguyên vẹn như trên mà trả lời
theo cách hiểu của mình nhưng đúng thì vẫn cho điểm tối đa.
3
Có thể hiểu câu “Tôi rời trường đại học chứ chưa bao giờ bỏ học” là:
việc học là hành trình của cả đời, ta không chỉ học trong trường, trong lớp
mà học ngay cả khi ra ngoài cuộc sống… Bởi vậy, học là hành trình
không ngừng nghỉ để cải thiện, nâng cao chính giá trị của bản thân.
4
Ý nghĩa lời khuyên: “18 tuổi, bạn còn hơn 60 năm cuộc đời, vẫn còn kịp,
nhưng phải nhanh lên kẻo không kịp” .
(HS có thể trình bày theo nhiều cách, sau đây là phần gợi ý nội dung trả lời)
– Khẳng định lời khuyên này có giá trị với cuộc sống mỗi người, đem
đến nhiều bài học cho mỗi cá nhân.
+ Bắt đầu không bao giờ là quá muộn, chỉ cần bạn có đam mê và quyết
tâm.
+ Cần không ngừng cố gắng dù là ở độ tuổi nào để bản thân không tụt lùi
so với xã hội…..
II
LÀM VĂN ( 7,0 điểm)
1
Viết một đoạn văn về ý nghĩa của việc “thực học” đối với con người
(2,0 điểm)
a. Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn
Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp,
tổng- phân- hợp, móc xích hoặc song hành.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: ý nghĩa của “thực học” đối với
con người .
c. Triển khai vấn đề cần nghị luận:
Thí sinh có thể lựa chọn thao tác lập luận phù hợp để triển khai vấn
đề nghị luận theo nhiều cách nhưng phải làm rõ ý nghĩa của “thực
học” đối với con người. Có thể theo hướng sau:
* Giải thích :
- Thực học : là học thật, học vì bản thân mình là chính, vì những gì ta có
thể tiếp thu chứ không phải bất cứ một yếu tố nào khác. => Thực học là
yếu tố quan trọng để mỗi cá nhân vững bước tiến vào cuộc sống.
* Bàn luận :
- Ý nghĩa của việc thực học:
+ Thực học giúp ta đánh giá, xác định đúng năng lực bản thân, từ đó có
những định hướng phù hợp trong tương lai.
+ Thực học sẽ giúp bạn tự tin khi bước vào cuộc sống, khi bắt tay vào
làm bất cứ công việc nào.
+ Thực học còn khiến bạn được người khác tôn trọng.
+ Giúp ta trở thành người có tri thức, mang đến sự thành công trong cuộc
sống, là cơ sở để phân biệt về đẳng cấp của con người trong xã hội ….
- Để có thể “thực học” mỗi cá nhân cần phải xác định cho bản thân mục
tiêu, phương hướng cụ thể; học mọi lúc, mọi nơi; học đi đôi với hành,
không chỉ học lí thuyết suông mà học phải gắn liền với thực tiễn không
học những thứ mơ hồ, xa vời, viển vông;…
- Phê phán những kẻ lười biếng, hoặc học chỉ vì hình thức, thành tích…
* Bài học nhận thức và hành động:
- Nhận thức được tầm quan trọng của việc thực học trong cuộc sống đối
với con người đặc biệt là với tuổi trẻ.
- Có ý thức học suốt đời, học đi đôi với hành…
c. Chính tả, ngữ pháp :
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt
d. Sáng tạo:
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận, có cách diễn đạt mới
mẻ.
2
Cảm nhận về nhân vật khách trong Phú sông Bạch Đằng ( 5,0 điểm)
a. Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận:
Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển khai được vấn đề, Kết
bài khái quát được vấn đề.
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: nhân vật khách trong Phú
sông Bạch Đằng
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm:
Thí sinh cần triển khai theo nhiều cách nhưng vận dụng tối đa các
thao tác lập luận, liên kết chặt chẽ và dẫn chứng, đảm bảo các yêu
cầu sau:
a.Vài nét về tác giả, tác phẩm :
-Trương Hán Siêu là nhà chính trị, nhà thơ, nhà sử học danh tiếng, có học
thức sâu rộng, được các vua Trần kính trọng. Ông từng làm nhiều chức
quan dưới triều nhà Trần và được vua Trần Anh Tông phong làm Hàn
lâm học sĩ.
- “Phú sông Bạch Đằng” là tác phẩm tiêu biểu của ông, được viết từ cảm
hứng hào hùng và bi tráng khi tác giả là trọng thần của nhà Trần. Chưa rõ
bài phú được viết năm nào, có lẽ khoảng 50 năm sau cuộc kháng chiến