SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BẮC GIANG
ĐỀ THI CHÍNH THỨC
Đề gồm có 02 trang
KỲ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN
HỌC SINH GIỎI QUỐC GIA THPT
NĂM HỌC 2024 - 2025
Môn: ĐỊA LÝ
Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao
đề)
Ngày thi: 10/9/2024
Câu 1 (3,0 điểm)
a) Thời gian chiếu sáng trong ngày từ xích đạo về hai cực thay đổi như thế nào
trong ngày 22/6? Giải thích tại sao có hiện tượng như vậy?
b) Áp cao cận chí tuyến có ảnh hưởng như thế nào đối với chế độ mưa của các
kiểu khí hậu trên Trái Đất? Tại sao ứng phó với biến đổi khí hậu là vấn đề cấp bách?
Câu 2 (3,0 điểm)
a) Giải thích sự khác nhau về tỉ suất sinh thô, tỉ suất tử thô của nhóm nước phát
triển và nhóm nước đang phát triển hiện nay.
b) Tại sao dầu mỏ chiếm tỉ trọng lớn nhất trong cơ cấu sử dụng năng lượng của thế
giới hiện nay?
Câu 3 (4,0 điểm)
a) Phân tích tác động của gió Tín phong đến khí hậu nước ta.
b) Tại sao vùng khí hậu Tây Bắc có mùa mưa đến muộn và kết thúc sớm hơn so
với mùa mưa của cả nước?
Câu 4 (3,0 điểm)
a) Chứng minh việc sử dụng tài nguyên nước ngọt của nước ta còn nhiều bất hợp
lí. Nguyên nhân nào dẫn đến suy thoái tài nguyên nước ở các lưu vực sông nước ta?
b) Việc phát triển khoa học và công nghệ có ý nghĩa như thế nào đối với bảo vệ
môi trường ở nước ta?
Câu 5 (3,0 điểm)
a) Tại sao nói xu hướng già hóa dân số của nước ta trong những năm qua mang
tính chất tất yếu nhưng có điểm khác biệt so với nhiều nước đang phát triển trên thế giới?
b) Tại sao hiện nay Đồng bằng sông Cửu Long là vùng xuất cư lớn nhất nước ta?
1
Câu 6 (4,0 điểm)
a) Cho bảng số liệu:
TÌNH HÌNH SẢN XUẤT LÚA VÀ XUẤT KHẨU GẠO CỦA NƯỚC TA
GIAI ĐOẠN 2010 - 2021
Năm Diện tích
(Nghìn
ha)
Sản lượng
(Nghìn
tấn)
Khối
lượng gạo
xuất khẩu
(Nghìn
tấn)
Giá trị
xuất khẩu gạo
(Triệu đô la Mỹ)
Đông
xuân
Hè thu Mùa
2010 3085,9 2436,0 1967,5 40005,6 6893,0 3249,5
2015 3168,0 2869,1 1790,9 45091,0 6582,2 2796,3
2019 3124,1 2733,8 1611,6 43495,4 6370,6 2806,4
2021 3006,8 2673,5 1558,5 43852,6 6248,4 2883,5
(Nguồn: Niên giám thống kê Việt Nam 2021, NXB Thống kê 2022)
Từ bảng số liệu trên, nhận xét và giải thích về tình hình sản xuất lúa và xuất khẩu
gạo của nước ta giai đoạn 2010 - 2021.
b) Tại sao chăn nuôi theo phương pháp công nghiệp được mở rộng ở nhiều địa
phương của nước ta hiện nay?
…………………………………HẾT…………………………………
Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.
Họ và tên thí sinh: .................................................. Số báo danh:............................
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BẮC GIANG
HƯỚNG DẪN CHẤM
KỲ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN
HỌC SINH GIỎI QUỐC GIA THPT
NĂM HỌC 2024 - 2025
Môn: ĐỊA LÍ
HDC có: 07 trang
Thời gian: 180 phút (không kể thời gian giao đề)
Ngày thi: 10/9/2024
A. Hướng dẫn chấm
- Nội dung có thang điểm lớn, giám khảo chia nhỏ tiếp tới 0,25 điểm và không làm tròn
điểm toàn bài.
- Chỉ cho điểm tối đa khi học sinh trả lời đúng, đủ ý và diễn đạt tốt.
- Thí sinh có cách diễn đạt khác so với đáp án, song vẫn đúng bản chất yêu cầu câu hỏi,
vẫn cho đủ điểm ý đó
B. Biểu điểm chấm
2
Câu Ý Nội dung Điểm
1
(3,0 điểm)
a Thời gian chiếu
sáng trong ngày từ
xích đạo về hai cực
thay đổi như thế
nào trong ngày
22/6? Giải thích tại
sao có hiện tượng
như vậy?
1,5
* Thời gian chiếu
sáng trong ngày từ
xích đạo về hai cực
thay đổi như thế nào
trong ngày 22/6?
- Vào ngày 22/6, thời
gian chiếu sáng trong
ngày từ xích đạo về
cực Bắc dài dần,
ngược lại từ xích đạo
về cực Nam ngắn
dần. Từ vòng cực
Bắc về cực Bắc có
thời gian chiếu sáng
dài suốt 24 giờ, từ
vòng cực Nam về cực
Nam không được
chiếu sáng.
* Giải thích:
- Trái Đất có dạng
khối cầu, vừa tự quay
quanh trục tưởng
tượng nghiêng 66033’
so với mặt phẳng quỹ
đạo, vừa chuyển
động quanh tịnh tiến
quanh Mặt Trời.
Trong quá trình
chuyển động tịnh tiến
quanh Mặt Trời,
đường phân chia sáng
tối chia Trái Đất ra
hai phần: một phần
được chiếu sáng, một
phần khuất trong
bóng tối.
- Ngày 22/6, nửa cầu
Bắc ngả về phía Mặt
Trời, tia sáng Mặt
Trời chiếu vuông góc
với bề mặt đất tại chí
0,5
0,5
0,5
3
tuyến Bắc, đường
phân chia sáng tối
nằm sau vòng cực
Bắc và trước vòng
cực Nam. Do đó, từ
xích đạo về cực Bắc,
diện tích được chiếu
sáng rộng dần, thời
gian chiếu sáng trong
ngày cũng dài dần.
Ngược lại, trong ngày
này, nửa cầu Nam
chếch xa Mặt Trời,
đường phân chia sáng
tối nằm trước vòng
cực Nam. Do đó, từ
xích đạo về cực Nam,
diện tích được chiếu
sáng thu hẹp dần,
thời gian chiếu sáng
trong ngày cũng ngắn
dần.
b Áp cao cận chí
tuyến có ảnh hưởng
như thế nào đối với
chế độ mưa của các
kiểu khí hậu trên
Trái Đất? Tại sao
ứng phó với biến đổi
khí hậu là vấn đề
cấp bách?
1,5
* Áp cao cận chí
tuyến ảnh hưởng
đến chế độ mưa các
kiểu khí hậu
- Đối với kiểu khí
hậu nhiệt đới lục địa:
Do áp cao cận chí
tuyến ngự trị nên
không khí ẩm không
bốc lên được, chỉ có
gió thổi đi, không có
gió thổi đến nên mưa
ít hoặc không có
mưa.
- Đối với kiểu khí
hậu cận nhiệt Địa
Trung Hải:
+ Vào mùa hạ, dải áp
cao cận chí tuyến di
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
4
chuyển theo chuyển
động biểu kiến hàng
năm của Mặt Trời
ngự trị tại khu vực
này nên không mưa.
+ Vào mùa đông, áp
cao cận chí tuyến
dịch chuyển về phía
nam làm cho khu vực
này thoát khỏi ảnh
hưởng, đồng thời ảnh
hưởng của gió Tây ôn
đới, frông ôn đới nên
có mưa vào thu đông.
* Tại sao ứng phó
với biến đổi khí hậu
là vấn đề cấp bách?
- Khái niệm về ứng
phó với biến đổi khí
hậu: ứng phó với biến
đổi khí hậu là hoạt
động của con người
nhằm thích ứng với
biến đổi khí hậu và
giảm nhẹ phát thải
khí nhà kính.
- Giải thích
+ Biến đổi khí hậu là
vấn đề toàn cầu, tác
động của biến đổi khí
hậu có thể dẫn đến
thảm họa đối với
nhân loại trong tương
lai nếu không có các
giải pháp kịp thời.
+ Các quốc gia sẽ
không đạt được mục
tiêu phát triển bền
vững nếu coi nhẹ
nhiệm vụ ứng phó
với biến đổi khí hậu.
+ Nếu giải quyết tốt
vấn đề ứng phó với
biến đổi khí hậu sẽ
hỗ trợ hiệu quả cho
quá trình tăng trưởng
kinh tế - xã hội và
phát triển bền vững:
. Tạo ra những sản
phẩm mới thân thiện
0,25
5