Môi Tr

ng Và Con  iườ

• Gvhd:

ưở

ế

ườ Ng Đ  tàiề :  ự Ả Đô Th  Hóa và S   nh H ng Đ n

Môi Tr

ngườ

ế

ễ ễ

Gvhd: Nhóm: 1. Nguy n Th  Mai Quyên          7.  ắ 3. Đ  Kh c Tùng                        8.   4. Nguy n Ti n Sang 5. Nguy n Trung Anh 5. 6.

N i dung chính

1.  Đô th  hóa

ự ở ộ

v Đô th  hóa :

ị ệ

là s  m  r ng c a đô th , tính theo t  l ố

ệ ế ố

ị ữ ố ỉ ệ  ph n trăm gi a s  dân đô th   ủ hay di n tích đô th  trên t ng s  dân hay di n tích c a m t vùng hay khu v c. Nó  ể cũng có th  tính theo t  l

ầ ộ  đó theo th i gian.

ượ

ế

ổ ủ ỉ ệ  gia tăng c a hai y u t ộ  xã h i mà đ

ề c bi u hi n thông qua vi c gia tăng v :

v Là quá trình kinh t ị ố • S  dân đô th . ị ư ậ ộ • M t đ  dân c  đô th . ổ ế ố ố • Ph  bi n l

ư ị i s ng đô th  trong dân c .

ử 2.   L ch s  đô th  hóa

Vi

t Nam

ế ỷ

ấ ủ

ắ ầ

ệ ị ổ

ượ

ấ Th  k  III TCN, b t đ u xu t hi n thành trì đ u tiên mang dáng d p c a m t  đô th : C  loa thành. ủ ị ầ c coi là đô th  đ u tiên c a Vi

t Nam)

(đây đ

ờ ệ ế ấ

ư ế ố ắ ầ ị • Th i kì phong ki n, b t đ u xu t hi n các đô th   ộ nh : Thăng Long, H i An, Ph  Hi n.

ờ ộ ộ ộ

ị ả • Th i kì pháp thu c: Hà N i, H i Phòng, H i An Sài Gòn Gia Đ nh.

ự ệ ị ờ t so v i th i kì

Giai đo n 1645­1954: đô th  hóa không có s  khác bi ả ị ư ẫ ộ ộ ớ ạ pháp thu c, v n là các đô th  nh  Hà N i, H i Phòng,...

-

ự ạ ệ ữ ề Giai đo n 1954­1975: có s  khác bi t gi a 2 mi n:

ư ề ệ ắ ạ ự ề     Mi n B c: có thành t u v  Công nghi p nh ng l ị i ch u

ủ ế chi n tranh phá h y.

ư ớ ị

ề ủ ế ậ ộ ậ ồ

ề ­     Mi n Nam: Các đô th  hình thành v i m t đ  dân c  đông  song ch  y u là do các chính sách d n dân và t p trung binh lính  ủ c a chính quy n.

ố ộ

ở ạ

ướ ị ố ộ ố ị ặ ệ

ị i đây thì t c đ  đô th   ị ở ộ i đô th  hóa m  r ng, dân s  đô th   c có 760 đô th  (trong đó có 2 đô th  đ c bi ị ị ạ

ị ạ ị ạ ỷ ệ  l

ạ ị ạ ế v   Giai đo n 1975 đ n nay: t c đ  đô th  hóa tăng. ệ ừ ữ ặ t t  Đ c bi  nh ng năm 90 tr  l ị ạ hóa nhanh, m ng l ị ả ướ ế Đ n nay, c  n t là  ở ộ ộ m  r ng, trình đ  đô th  hóa tăng. ị ị ạ ộ Hà N i và TP.HCM, 11 đô th  lo i I, 11 đô th  lo i II, 47 đô th    đô  lo i III và 54 đô th  lo i IV và hàng trăm đô th  lo i V); t ạ th  hoá đ t trên 31%.

ỉ ệ ị T  l dân thành th  tăng khá nhanh:

ừ ừ ­ T  năm 1990­2005 s  dân thành th  tăng khá nhanh: t 12,9

ị ệ i.

ệ tri u ng ị ỉ ệ ế ­ T  l

ố ườ ườ i lên 22,3 tri u ng ừ  19,5% lên 26.9% năm 2005, đ n năm   dân thành th  tăng t 2009 là 29%.

ề ồ ố ị i đô th  phân b  không đ ng đ u:

ướ ố ố ỷ ệ T  l các khu đô th  năm 1999 và 2009.

• Năm 2002

Năm 1999

ạ M ng l  dân s  s ng  ỹ ố ệ ủ ố ạ ị ợ ệ ố ở (Theo s  li u c a qu  dân s  Liên H p Qu c t i Vi t Nam)

3.  Đ c đi m qúa trình đô th  hóa

Vi

t

• Qúa trình đô th  hóa

t Nam di n ra ch m ch p, trình đ  đô th  hóa th p,

Nam. ễ ướ

Vi ộ

ộ ố i 20% dân s  toàn qu c.

ỉ ệ t  l

dân s  đô th  lao đ ng trên d

ệ ơ ở ả

ề ơ ả • V  c  b n Vi ể

ẫ t Nam v n là m t n ấ

ươ

ủ ể

ả ổ ế

ị ừ

ư

ờ ộ ướ ị c nông nghi p. Các đô th  ra đ i và phát  ệ ệ tri n trên c  s  s n xu t nông nghi p, ti u th  công nghi p, th ng nghi p,   ạ ẽ ự ị d ch v , hành chính. Có r t ít các đô th  phát tri n m nh m  d a trên s n  ệ ố ố ệ i s ng nông nghi p v n còn ph  bi n  xu t công nghi p. Tác phong và l ỏ trong dân c  đô th  nh t là trong các đô th  v a và nh .

ủ ế

ỏ ượ

ớ c hình thành ch  y u b i ch c năng hành chính,

ị ừ • Các đô th  v a và nh  đ ơ

ế

.

văn hóa h n là ch c năng kinh t ế

ơ ở ạ ầ

ườ

ế

, xã h i và môi tr

• C  s  h  t ng k  thu t, kinh t

ị ứ

ờ ạ

ị ể

ủ ộ ng c a các đô th  còn y u  ự ủ kém. Đi u đó đã làm cho các đô th  này luôn ch u áp l c c a vi c gia tăng dân  ế ố ồ s , đ ng th i l .

ị ệ i ch u s c ép c a vi c phát tri n kinh t ế

ố t Nam có quy mô h n ch , phân b  phân tán, đa ph n là đô th  nh ,

ệ ị ử

ế

ủ ứ

ế

• Đô th  Vi ử n a đô th  n a nông thôn. S  r i đ u c a các đô th  làm h n ch  kh  năng  ầ ư đ u t

ự ả ề ủ ạ ị , đô th  không đ  s c phát tri n.

và phát tri n kinh t

ưở

nh h

ng c a đô th  hóa

ưở

i môi tr

ng t

ườ ng ứ ộ

ớ nh h ồ Hà N i, Tp.H  Chí Minh có m c đ  ô nhi m  hàng đ u Châu Á?

nh h

ườ

ưở ng tích c c c a quá trình  ị đô th  hóa t

ự ủ i môi tr

ng.

v Qúa trình đô th  khuy n khích đ i m i và phát tri n công

ế ể ớ ổ ị

ệ ngh  xanh.

ả ệ ả ấ

ị ể ử ụ ệ ạ

v  Đô th  hóa giúp c i thi n hi u qu  s n xu t, gi m  ệ thi u s  d ng tài nguyên và h n ch  h  l y đ n h   ầ sinh thái khi xem xét cùng m t yêu c u s n ph m đ u  ra.

ả ả ế ệ ụ ế ẩ ầ ả ộ

ế

ư

ả c, c nh quan, nh ng

ế ậ ợ ơ

ữ ự t th c cho  i h n

ụ ể ể • C  th , nh ng ngành công nghi p phát tri n  ụ ị ơ ở ạ ầ d ch v  và c  s  h  t ng liên quan đ n môi  ấ ướ ạ ườ tr c sinh ho t, qu n  ng nh  cung c p n ả ướ ử ả lý rác th i, x  lý n ợ ữ ạ i nh ng l i ích thi ngành mang l ệ ẽ ườ ng s  có đi u ki n thu n l môi tr ạ ộ ự khi xây d ng và duy trì ho t đ ng.

ị ả ỷ ệ  l

sinh s n và tăng c  h i ti p  ự ế ơ ộ ế ườ ề ộ ả ẫ ớ •  Đô th  hóa d n t i gi m t ụ ố ừ ậ c n n n giáo d c t t, t đó tác đ ng tích c c đ n môi tr ng:

• Theo nghiên c u thì ng

ng  ng h  và g

ướ

ụ ườ ượ c giáo d c  i đ ươ ộ ng  ủ c

ng có xu h ệ ề

ườ ự ả

t th ẫ ằ

ườ

ố t m u th c hi n các quy đ nh c a nhà n nh m b o v  môi tr

ướ ủ ị ng.

ố ườ ượ ạ ọ

ả ặ i đ ế

ơ ậ ủ ẵ ộ

ả ệ ạ ộ ợ ạ ấ ầ c đào t o đ i h c  Kh o sát cho th y g n 68% s  ng ậ ạ ọ ẵ ho c trên đ i h c s n sàng đóng thu  cao h n, th m chí trên  ể ỗ ầ 80% s n sàng đóng góp m t ph n thu nh p c a mình đ  h   ườ tr  các ho t đ ng b o v  môi tr ng.

ị ế ể ệ ị

v   Đô th  hóa khuy n khích phát tri n công nghi p d ch v   ụ ệ ả thay vì các công nghi p s n xu t truy n th ng:

ề ấ ố

ườ

t tr i là tiêu th  ít tài  ng. H n n a,

ủ ữ

ư

ườ

ng nh  giao thông công c ng

ụ ượ ộ ữ ư      V i nh ng  u đi m v ơ ữ ả nguyên và gi m ô nhi m môi tr ị ự ố ở ự ậ  khu v c đô th   s  t p trung cao c a dân s   ả ể cũng có  u đi m n a là gi m kho ng cách đi  ế ạ ừ  đó khuy n khích phát tri n giao thông  i, t l ộ ư ệ thân thi n môi tr ộ ạ hi n đ i, đi b  hay đi xe đ p.

ưở

ườ

nh h

ng c a đô th  hoá t

i môi tr

ng

ộ v    Các tác đ ng tiêu c c c a quá trình  ị đô th  hoá t

ự ủ ớ i:

1.

ướ

ủ ưở Ả nh h ng c a quá trình đô  ườ ớ ị c. i môi tr th  hoá t

ng n

ả ẩ

ổ • N c th i b n đ  vào sông là tình tr ng ph

ổ ị ặ

các đô th , đ c bi

ng n

c m t đang

ộ ề

m c báo  ặ c m t  ư ử c th i ch a x  lý

ư ạ ướ

ườ

ướ ế ở t là thành ph  Hà  bi n  ồ ộ ế ố N i và H  Chí Minh. Dân s  gia tăng khi n  ướ ở ườ  các con sông g n các  c    Môi tr ệ ố ấ ố ị ướ ở h  th ng c p thoát n  các đô th  xu ng  c  ễ ị ị đô th  và các khu công nghi p b  ô nhi m  ọ ầ ấ c p tr m tr ng : ề n ng n . ở ứ ướ ườ ng n   Môi tr ồ ướ ễ ề đ ng v  ô nhi m do các ngu n n ả ậ ướ ơ ế đ u là n i ti p nh n n ẩ ặ ử ho c x  lý ch a đ t tiêu chu n cho phép. i các khu công    Môi tr

ầ c ng m t

ng n

nghi p và các bãi rác đang b  nhi m nhi u

ấ ộ ạ

ạ ặ

kim lo i n ng và hóa ch t đ c h i.

c th i công nghi p

ệ ướ ở ộ ố ơ ấ

c kho ng 153000 tri u m3/năm. ượ

m t s  n i r t cao, hàm l

ng ch t h u c :

ế

ấ ữ ơ ừ

t 1,16­2,28 l n TCCP); TSS t

90mg/l đ n

ế ượ t 1,0 4­ 1,48 l n)… ế

ượ

ướ T ng n ự  Hàm l ong colifom  ừ BOD5 t  28 đ n 56,3 mg/l (v ượ 117mg/l (v ấ ắ ử Ch t r n l ng l

ơ ừ  t

33mg/l đ n 118 mg/l  (v

ầ   t 1,04 ­1,47 l n).

Ả 2.   nh h ớ

ủ ườ

ưở i môi tr

ng c a quá trình đô th  hoá  ng không khí.

t

• Môi tr

ng không khí t

ườ ị

ị ệ i các đô th  hi n nay  ụ ủ ế

ậ ả

các nhà máy, ho t đ ng giao thông v n t

ấ ừ

ạ ả đang b  ô nhi m n ng ch  y u là b i và khí th i  ừ i và  t khí đun n u t

ặ ạ ộ ộ  các h  dân.

ượ

ấ ụ

c kho ng 25000 t n b i, 48000

ng khí th i trong năm 2004

ị ớ ượ

ượ

ấ ạ i các đô th  l n l

ụ ng b i đã v

ứ t m c

ơ

ồ ả ạ

ư

ơ

ướ ả ổ ­ T ng l ấ t n SO2, 27500 t n CO, 23400 t n NO2. ­ T i các nút giao thông chính t cho phép t  2­3 l n. ộ ụ ­ T i các khu công nghi p n ng đ  b i có gi m h n so v i các nút giao  ồ thông nh ng n ng đ  khí th i l i cao h n.

ủ ườ

Ả 3.   nh h ớ t

ưở i môi tr

ng c a quá trình đô th  hoá  ế ng ti ng  n.

• Ô nhi m ti ng  n là ti ng  n trong môi

ế ưỡ ng nh t đ nh gây khó  ặ ộ ễ

ế

ồ ế ễ ấ ị ườ ượ t quá ng ng v tr ờ ạ  cao đi m  • T i các nút giao thông trong gi ậ ườ ị ch u cho ng i ho c đ ng v t. ồ ấ ị ạ i các đô th  ô nhi m ti ng  n r t nghiêm  t tr ng.ọ

ắ ồ ạ

ứ ộ ế ấ ứ ộ ế ượ ồ

i các đô  ố ượ t quá tiêu chu n cho phép nh t là 2 thành ph   ộ t  ầ ẩ Qua quan tr c năm 2004 thì m c đ  ti ng  n t ẩ ị th  đã v ồ ớ l n Hà N i và H  Chí Minh (m c đ  ti ng  n đã v quá 4­5 l n tiêu chu n cho phép)

ố ệ

ồ ạ

ế

ế

i

ả • B ng s  li u k t qu  quan tr c ti ng  n t ị các đô th  qua các năm:

ế

Di n bi n theo t ng năm

TCCP VN

2002

2003

2004

1

Tp.Hà N iộ

dBA

80.6

84.3

88.6

70

2

dBA

83.7

86.3

90.8

70

ồ Tp.H  Chi  Minh

3

H i Phòng

dBA

73.6

78.6

80.2

70

4

Phú Thọ

dBA

60.7

65.4

70.6

70

Ả 4.   nh h

ườ

ưở ớ t

ủ ng c a quá trình đô th  hóa  ng đ t. i môi tr

ấ ạ

ị ủ ế

• Hi n nay đ t t

ệ ể

ự ấ ạ

i đó đang b  sa m c hóa. Đ c bi

i các khu công nghi p và các bãi rác đ t b  ô  ễ

ạ ặ ồ

i các khu đô th  ch  y u dùng  ệ đ  xây d ng nhà c a và các khu công nghi p  ị ệ nên đ t t t  ấ ị ệ ạ t ẩ nhi m kim lo i n ng và có nhi u vi khu n  gây h i cho cây tr ng.

ườ

ng

ả Các bi n pháp b o v  môi tr trong quá trình đô th  hóa.

ườ

ườ

ạ ẩ 1. Bi n pháp giáo d c: Đ y m nh công tác  ớ ử ứ     Xây d ng văn hóa  ng x  thân thi n v i môi  ứ ụ tuyên truy n, giáo d c nâng cao nh n th c  ớ ư ổ ơ ở   duy,  cách  làm,  ng  trên  c   s         đ i  m i  t tr ủ ộ ệ ườ ả và trách nhi m b o v  môi tr ng c a c ng  ớ ứ ử hành  vi  ng  x ,  ý  th c  trách  nhi m  v i  thiên  đ ng.ồ ủ ộ ườ ng  trong  xã  h i  và  c a  m i  nhiên,  môi  tr i dân. ng

ấ ả ồ

ả ố t các ngu n ch t th i gây ô nhi m.  ổ ư ạ ợ

ễ ế ể ả ạ ậ ị c. ng m, t p trung c i t o đô th  và phát tri n cây xanh đô

2. Bi n pháp qu n lí:  ả      ­     Qu n lí t ả      ­     Qu n lý t ng h p tài nguyên nh : h n ch  khai thác  ầ ướ n th …ị

ử ụ ồ

ọ ằ ế ả ọ

ề ữ 3.   Chú tr ng b o t n thiên nhiên, s  d ng b n v ng ngu n tài  ạ ng suy gi m đa d ng sinh h c,  nguyên nh m ki m ch  xu h ệ ạ ả ồ ướ ề suy thoái, c n ki t tài nguyên.

ườ ữ ệ

ụ ể ứ ệ ớ ng: t o nh ng công ngh  m i,  ợ ượ ế ớ ng thay th  có l i cho môi

. ọ ứ ạ 4.   Đ y m nh nghiên c u khoa h c, chuy n giao,  ng d ng  ạ ệ ả công ngh  b o v  môi tr ngu n năng m i, năng l tr

ồ ườ ng….

ả ng công tác qu n lý c a nhà n ườ

ườ  5.   Tăng c ệ ả b o v  môi tr

ướ ề c v   ộ ậ ề ả ng thông qua nh ng b  lu t v  b o

ườ

v  môi tr

ữ ng.

ố ế ả

ườ

6.  Đ y m nh h p tác qu c t

ệ  b o v  môi tr

ng.

ố ế ề ườ ị

ệ ợ v  môi tr • Tham gia ngh  qu c t ệ • H p tác, trao đ i kinh nghi m, chuy n giao công ngh  và

ỹ ả ệ ậ ườ ổ thành l p các qu  b o v  môi tr ng. ể ố ế ng qu c t ….

ế ướ

ế

7.   Ki n trúc xanh ­ H ng đi t ể ấ ớ ả ộ ơ ữ ả ả

ệ ẹ ủ ế ậ ổ ộ ị ấ ế ủ t y u c a đô th . ể ạ      Phát tri n ki n trúc xanh đ  t o ra các công trình xanh có  ệ ử ụ tác d ng r t l n trong vi c s  d ng tài nguyên m t cách có  ả hi u qu , gi m phát th i khí nhà kính và xa h n n a là gi m  nh  tác đ ng c a bi n đ i khí h u.

ế

K t Lu n

phát, thi u quy ho ch khoa  ề

ế ể ạ ở ự

ọ ẽ ự

ng t ườ

ấ ế ủ ấ t y u c a b t       Đô th  hóa là m t quá trình t ệ ỳ ố t Nam. Tuy  k  qu c gia nào, trong đó có Vi ạ nhiên, đô th  hóa t ậ ả ả h c s  làm n y sinh và đ  l i nhi u h u qu   ể ủ ả tiêu c c và lâu dài, c n tr  s  phát tri n c a  ị ấ ướ ậ c đô th  hóa  đ t n c. Chính vì v y, chi n l ề ả ướ ệ ủ t Nam ph i h c a Vi ữ ự ữ  t v ng gi

ế ượ ớ ụ i m c tiêu b n  ộ i và xã h i.

nhiên, con ng

“thành ph  xanh ưỡ

ng con cái và th c hi n

ể ” đ  con  ệ ự ườ ng  c m  c a mình trong m t môi tr

ạ “Hãy t o ra các  ể ườ i có th  nuôi d ơ ủ ạ

ộ ẽ

ướ ạ c quy ho ch h p lý, s ch s  và trong lành”.

ng các  ượ đ                                                  ­ Kofi annan ­