Hoá h c 12 ọ
Ti t 62ế.
§ 40. NH N BI T M T S ION TRONG DUNG D CH Ậ Ế Ộ Ố Ị
I. M C TIÊU BÀI H CỤ Ọ
1. Ki n th cế ứ
- Hieåu caùch söû duïng moät soá thuoác thöû phaân tích.
- Hieåu ñöôïc caùch nhaän bieát moät soá cation vaø anion voâ cô ñôn
giaûn trong dung dòch.
2. Kĩ năng
- Reøn luyeän kó naêng vieát phöông trình hoaù hoïc daïng ion ruùt goïn.
- Reøn luyeän kó naêng quan saùt, nhaän xeùt caùc hieän töôïng hoaù
hoïc.
II. CHU N BẨ Ị
1. Giáo viên
H th ng câu h i đàm tho i. D ng c và hoá ch t thí nghi m.ệ ố ỏ ạ ụ ụ ấ ệ
2. H c sinhọ
Chu n b tr c n i dung bài h c nhà.ẩ ị ướ ộ ọ ở
III. PH NG PHÁPƯƠ
Ph ng pháp h c t p ch y u là: Đàm tho i, nêu v n đ , ho t đ ng nhóm và s d ng thíươ ọ ậ ủ ế ạ ấ ề ạ ộ ử ụ
nghi m hoá h c.ệ ọ
Ngoài ra s d ng ph ng pháp: Thuy t trình, s d ng ph ng ti n tr c quanử ụ ươ ế ử ụ ươ ệ ự
IV. TI N TRÌNH BÀI H CẾ Ọ
1. n đ nh t ch cỔ ị ổ ứ
2. Ki m tra bài cũể
3. Bài m iớ
Ho t đ ng c a GV và HSạ ộ ủ N i dung c b nộ ơ ả
Ho t đ ng 1.ạ ộ
HS: Nghiên c u SGK đ th y đ cứ ể ấ ượ
nguyên t c nh n bi t các ion trong dungắ ậ ế
d ch.ị
Ho t đ ng 2.ạ ộ
GV: Chia HS trong l p thành các nhóm. ớ
HS: Th o lu n nhóm đ bi t đ c cáchả ậ ể ế ượ
nh n bi t m t s cation và anion trongậ ế ộ ố
dung d ch. Ti n hành các thí nghi m đị ế ệ ể
minh hoạ
I. NGUYÊN T C NH N BI T M T SẮ Ậ Ế Ộ Ố
ION TRONG DUNG D CHỊ
Dùng thu c th t o v i ion c n nh n bi t m tố ủ ạ ớ ầ ậ ế ộ
s n ph m đ c tr ng: k t t a; h p ch t cóả ẩ ặ ư ế ủ ợ ấ
màu; m t ch t khí khó tan s i b t; m t khí bayộ ấ ủ ọ ộ
kh i dung d ch.ỏ ị
II. NH N BI T M T S CATIONẬ Ế Ộ Ố
TRONG DUNG D CHỊ
1. Nh n bi t cation Naậ ế +
Dùng ph ng pháp v t lí th màu ng n l a:ươ ậ ử ọ ử
•Cation Na+ làm ng n l a đèn khí khôngọ ử
màu chuy n thành màu vàng t iể ươ
2. Nh n bi t cation NHậ ế 4+
Dùng dung d ch ki m NaOH ho c KOH:ị ề ặ
•NH4+ + OH-
o
t
→
NH3↑ + H2O
Năm h c: 2008 - 2009ọ
1
Hoá h c 12 ọ
GV: H ng d n HS t ti n hành thíướ ẫ ự ế
nghi m minh ho .ệ ạ
GV: Nh n xét và đánh giá đi m c a t ngậ ể ủ ừ
nhóm HS
HS: Rút ra các k t lu n c n thi t t n iế ậ ầ ế ừ ộ
dung th o lu n và thí nghi mả ậ ệ
NH3 :Mùi khai và hoá xanh quỳ mẩ
3. Nh n bi t cation Baậ ế 2+
Dùng dung d ch Hị2SO4 loãng, d :ư
•Ba2+ + SO42-
→
BaSO4 ↓
Màu tr ngắ
4. Nh n bi t cation Alậ ế 3+
Dùng dung d ch ki m d :ị ề ư
•Ban đ u:ầ
Al3+ + 3OH-
→
Al(OH)3 ↓
D ng keoạ
•Sau đó:
Al(OH)3 ↓
+ OH-
→
AlO2- + 2H2O
5. Nh n bi t các cation Feậ ế 3+ ; Fe2+ ; Cu2+
a. Nh n bi t cation Feậ ế 3+
Dùng dung d ch ki m( OHị ề -) ho c NHặ3:
•Fe3+ + 3OH-
→
Fe(OH)3 ↓
Đ nâuỏ
b. Nh n bi t cation Feậ ế 2+
Dùng dung d ch ki m( OHị ề -) ho c NHặ3:
•Ban đ u:ầ
Fe2+ + 2OH-
→
Fe(OH)2 ↓
Tr ng xanhắ
•Sau đó:
4Fe(OH)2 ↓ + O2 + 2H2O → 4Fe(OH)3
c. Nh n bi t cation Cuậ ế 2+
Dùng dung d ch NHị3:
•Ban đ u:ầ
Cu2+ + 2OH- → Cu(OH)2 ↓
Màu xanh
•Sau đó:
Cu(OH)2 ↓ + 4NH3 → [Cu(NH3)4](OH)2
Dung d ch xanh lamị
III. NH N BI T M T S ANION TRONGẬ Ế Ộ Ố
DUNG D CHỊ
1. Nh n bi t anion NOậ ế 3-
Dùng đ ng trong môi tr ng axit:ồ ườ
•Ban đ u: ầ
3Cu + 2NO3- + 8H+ → 3Cu2+ + 2NO↑ + 4H2O
Dung d ch màu xanhị
•Sau đó:
2NO + O2 →
2NO2↑
Năm h c: 2008 - 2009ọ
2
Hoá h c 12 ọ
Không màu Nâu đỏ
2. Nh n bi t anion SOậ ế 42-
Dùng dung d ch BaClị2 trong môi tr ng axitườ
loãng d :ư
•Ba2+ + SO42-
→
BaSO4 ↓
Màu tr ngắ
3. Nh n bi t anion Clậ ế -
Dùng dung d ch AgNOị3 trong môi tr ng HNOườ 3
loãng:
•Ag+ + Cl-
→
AgCl ↓
Màu tr ngắ
4. Nh n bi t anion COậ ế 32-
Dùng dung d ch axit sau đó dùng ti p dung d chị ế ị
n c vôi trong:ướ
•2H+ + CO32-
→
CO2↑
+ H2O
•CO2 + Ca(OH)2 → CaCO3 ↓ + H2O
Màu tr ngắ
4. C ng củ ố
GV: Yêu c u HS làm bài t p 1, 3, 6 SGK – 174ầ ậ
HS: Làm các bài t p theo yêu c u c a GVậ ầ ủ
5. D n dòặ
GV: H ng d n HS làm các BTVN và chu n b bài h c m i.ướ ẫ ẩ ị ọ ớ
Năm h c: 2008 - 2009ọ
3