Y BAN NHÂN TNH QUNG TR
TRƯNG CAO ĐNG K THUT CÔNG NÔNG NGHIP QUNG TR
GIÁO TRÌNH
MÔ ĐUN: HỆ THỐNG KHỞI ĐỘNG, ĐÁNH LỬA VÀ ĐIỆN ĐỘNG
NGÀNH/NGHỀ: CÔNG NGHỆ Ô TÔ
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
(Ban hành kèm theo Quyết định số 232/QĐ –CĐCNN ngày 30 tháng 9 năm 2025
của Hiệu trưởng trường Cao đẳng kỹ thuật Công -Nông nghiệp Quảng Trị)
Quảng Bình, năm 2025
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LI GII THIU
Giáo trình hthống điện động nhằm phục vcho công tác đào tạo của trường
Trường Cao đẳng kỹ thuật Công-Nông nghiệp Quảng Bình, Khoa khí và Xây
dựng công trình, ngành công nghệ ô tô. Giáo trình sự cố gắng lớn của tập thể Khoa
khí và Xây dựng công trình nhằm từng bước thống nhất nội dung dạy và học
đun hthống khởi động, đánh lửa và điện động . Nội dung của giáo trình đã được
xây dựng trên cơ sở thừa kế những nội dung đã được giảng dạy ở các trường kết hợp
với những nội dung mới nhằm đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ sự
nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Giáo trình cũng cẩm nang về hệ thống khởi
động, đánh lửa và điện động cơ riêng cho những sinh viên của Trường Cao đẳng k
thuật Công-Nông nghiệp Quảng Bình - Khoa Cơ khí và Xây dựng công trình. Giáo
trình được biên soạn ngắn gọn, dễ hiểu, bổ sung nhiều kiến thức mới phù hợp với
ngành nghề đào tạo Khoa khí xây dựng công trình đã tự điều chỉnh cho
thích hợp và không trái với quy định của chương trình khung đào tạo của trường.
Xin chân trọng cảm ơn Khoa khí Xây dựng công trình - Trường Cao
đẳng kỹ thuật Công-Nông nghiệp Quảng Bình cũng như sgiúp đỡ quý báu của
đồng nghiệp đã giúp tác giả hoàn thành giáo trình này. Mặc dù đã rất cố gắng nhưng
chắc chắn không tránh khỏi sai sót, tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp của
người đọc để lần xuất bản sau giáo trình được hoàn thiện hơn.
Quảng Bình, ngày tháng năm 2025
Tham gia biên soạn
Chủ biên: Phan Quốc Định
MỤC LỤC
LỜI GIỚI THIỆU .......................................................................................... 3
GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN .............................................................................. 7
BÀI 1: BẢO DƯỠNG, SỬA CHỮA HỆ THỐNG CUNG CẤP ĐIỆN ...... 9
Giới thiệu ....................................................................................................... 9
Mục tiêu: ....................................................................................................... 9
A. Nội dung chính: ........................................................................................ 9
1. Tổng quan chung hệ thống cung cấp điện trên ô tô ................................. 9
1.1. Nhiệm vụ, yêu cầu hệ thống cung cấp điện ........................................... 9
1.2. Cấu tạo chung và nguyên lý hoạt động của hệ thống cung cấp điện ..... 9
1.3. Nhận dạng hệ thống cung cấp điện trên ô tô ........................................ 11
2. Tháo, lắp, nhận dạng máy phát điện xoay chiều trên ô tô ...................... 12
2.1. Nhiệm vụ, yêu cầu, phân loại ............................................................... 12
2.2. Cấu tạo, nguyên lý hoạt động............................................................... 13
2.3. Tháo máy phát điện .............................................................................. 15
2.4. Nhận dạng các bộ phận của máy phát điện .......................................... 19
2.5. Lắp máy phát điện ................................................................................ 22
3. Kiểm tra, bảo dưỡng máy phát điện xoay chiều ..................................... 24
3.1. Hiện tượng và nguyên nhân hư hỏng. .................................................. 24
3.2. Kiểm tra máy phát điện. ....................................................................... 24
3.2.2. Kiểm tra mức sụt áp của hệ thống nạp điện ...................................... 24
3.2.2. Kiểm tra diode chỉnh lưu .................................................................. 25
3.3. Bảo dưỡng máy phát điện. ................................................................... 25
4. Sửa chữa máy phát điện .......................................................................... 26
4.1. Kiểm tra xác định hư hỏng ................................................................... 26
4.2. Sửa chữa, thay thế các chi tiết hư hỏng của máy phát điện ................. 32
5. Kiểm tra, bảo dưỡng, đấu ghép ắc quy trên ô tô ..................................... 35
5.1. Nhiệm vụ ắc quy .................................................................................. 35
5.2. Lưu ý khi bảo dưỡng ắc quy ................................................................ 36
5.3. Trình tự bảo dưỡng ắc quy ................................................................... 36
5.4. Đấu ghép ắc quy ................................................................................... 39
B. Câu hỏi, bài tập ....................................................................................... 40
C. Thực hành ............................................................................................... 40
BÀI 2: Bảo dưỡng, sửa chữa hệ thống khởi động ...................................... 42
Giới thiệu ..................................................................................................... 42
Mục tiêu: ..................................................................................................... 42
A. Nội dung chính: ...................................................................................... 42
1. Tháo, lắp, nhận dạng các bộ phận của hệ thống khởi động. ................... 42
1.1. Nhiệm vụ, yêu cầu của hệ thống khởi động ......................................... 42
1.2. Cấu tạo chung hệ thống khởi động ...................................................... 42
1.3. Nhận dạng hệ thống khởi động trên ô tô .............................................. 43
1.4. Tháo, lắp hệ thống khởi động .............................................................. 45
2. Kiểm tra pan mạch điện điều khiển hệ thống khởi động ........................ 47
2.1. Sơ đồ nguyên lý và nguyên lý hoạt động của mạch điện điều khiển hệ
thống ............................................................................................................ 47
2.2. Thực hành đấu mạch điện .................................................................... 47
2.3. Kiểm tra mạch điện điều khiển hệ thống khởi động ............................ 48
3. Tháo lắp, bảo dưỡng, nhận dạng máy khởi động .................................... 49
3.1. Nhiệm vụ, yêu cầu, phân loại ............................................................... 49
3.2. đặc điểm cấu tạo của máy khởi động ................................................... 50
3.3. Trình tự tháo, bảo dưỡng nhận dạng máy khởi động ........................... 53
3.3. Một số hư hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh 56
4. Kiểm tra máy khởi động ......................................................................... 57
4.1. Nguyên lý hoạt động của máy khởi động ............................................ 57
4.2. Trình tự kiểm tra máy khởi động. ........................................................ 58
4.2. Các lỗi thường gặp trong quá trình kiểm tra, nguyên nhân, biện pháp
phòng tránh. ................................................................................................. 60
5. Sửa chữa máy khởi động ......................................................................... 61
5.1. Sửa chữa phần cơ ................................................................................. 61
5.3. Sửa chữa phần cơ ................................................................................. 61
5.3. Lắp và thử máy khởi động ................................................................... 61
B. Câu hỏi, bài tập ....................................................................................... 66
C. Thực hành ............................................................................................... 66