1
ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HÓA
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NÔNG NGHIỆP THANH HÓA
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: QUẢN LÝ CÂY TRỒNG TỔNG HỢP
NGÀNH/NGHỀ: KHOA HỌC CÂY TRỒNG
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-… ngày…….tháng….năm .........
…………........... của………………………………
............., năm..................
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo tham
khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh
thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
3
LỜI MỞ ĐẦU
Giới thiệu về tầm quan trọng của sản xuất cây trồng trong việc đảm bảo
an ninh lương thực, cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp và đời sống, cũng như
vai trò của nó trong phát triển kinh tế - xã hội.
Nêu bật những thách thức ngành trồng trọt đang đối mặt: áp lực gia
tăng năng suất, yêu cầu về chất lượng an toàn nông sản, sự suy giảm tài nguyên,
biến đổi khí hậu, và đặc biệt là vấn đề dịch hại.
Giới thiệu Quản cây trồng tổng hợp (ICM) như một cách tiếp cận toàn
diện, bền vững, kết hợp nhiều biện pháp kỹ thuật một cách hài hòa nhằm tối ưu
hóa năng suất, chất lượng cây trồng, hiệu quả kinh tế, đồng thời bảo vệ môi trường
và sức khỏe con người. Trong đó, Quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) là một trụ cột
quan trọng.
Mục tiêu của giáo trình: Trang bị cho sinh viên những kiến thức kỹ
năng cơ bản về các nguyên lý, phương pháp và thực hành trong quản lý cây trồng
tổng hợp, giúp họ có khả năng phân tích, đánh giá và áp dụng các giải pháp quản
lý phù hợp cho các hệ thống cây trồng khác nhau.
Đối tượng sử dụng: Sinh viên các ngành Nông học, Bảo vệ Thực vật,
Khoa học Cây trồng, Phát triển Nông thôn và các ngành liên quan.
4
CHƯƠNG TRÌNH MÔN HỌC
Tên môn học: Quản lý cây trồng tổng hợp
Mã môn học: MĐ 17
Thời gian thực hiện môn học: 75 giờ
Lý thuyết: 23 giờ
Thực hành: 52 giờ
I. Vị trí, tính chất của môn học
- Vị trí: Môn học Quản lý cây trồng tổng hợp là môn học kiến thức chuyên
ngành bắt buộc của nghề Khoa học cây trồng, được bố trí học sau các đun giáo
dục đại cương, môn học cơ sở ngành;
- Tính chất: môn học kiến thức chuyên ngành bắt buộc quan trọng của
nghề khoa học cây trồng.
II. Mục tiêu môn học
- Về kiến thức:
+ Hệ thống các biện pháp quản lý cây trồng tổng hợp;
+ Những nguyên tắc quy tắc đảm bảo an toàn khi tiếp xúc với thuốc
phương pháp sử dụng thuốc để tránh những hậu quả xấu do thuốc BVTV gây ra
cho sinh quần, cho người và môi trường;
+ Những kiến thức cơ bản về phòng trừ tổng hợp dịch hại cây trồng .
- Về kỹ năng:
+ Biết phối hợp giữa các biện pháp trong phòng trừ dịch hại cây trồng
những mặt hạn chế của biện pháp riêng lẻ trong phòng trừ dịch hại cây trồng, nhận
biết được một số thuốc BVTV đang sử dụng trong sản xuất;
+ Biết thiết lập một chương trình IPM cho mỗi cây trồng, mỗi vụ, ở mỗi địa
phương với điều kiện sinh thái nhất định để đạt hiệu quả cao.
- Năng lực tự chủ và trách nhiệm:
+ Nâng cao hiệu quả của việc phòng trừ dịch hại cho cây trồng;
+ Đảm bảo an toàn cho sản phẩm, con người và môi trường sinh thái
5
MỤC LỤC
Contents
GIÁO TRÌNH........................................................................................................1
LỜI MỞ ĐẦU.......................................................................................................3
MỤC LỤC.............................................................................................................5
CHƯƠNG MỞ ĐẦU...........................................................................................10
I. Vị trí, yêu cầu, mục đích môn học...............................................................10
1.1. Vị trí của môn học:...............................................................................10
1.2. Yêu cầu đối với người học:..................................................................10
1.3. Mục đích của môn học:........................................................................10
2.2. Yêu cầu của nền nông nghiệp hiện đại và bền vững:...........................11
2.3. Phòng trừ tổng hợp dịch hại (IPM) là một yêu cầu tất yếu:.................11
III. Phòng trừ tổng hợp dịch hại cây trồng là biện pháp phối hợp tốt nhất.....11
3.2. Tại sao IPM được coi là biện pháp phối hợp tốt nhất:.........................12
CHƯƠNG 1: SỞ KHOA HỌC CỦA BIỆN PHÁP PHÒNG TRỪ TỔNG HỢP
DỊCH HẠI CÂY TRỒNG...................................................................................13
Mục tiêu học tập của chương: Sau khi học xong chương này, sinh viên có khả
năng:................................................................................................................13
Giải thích được tại sao dịch hại được coi là một trạng thái tự nhiên của hệ sinh
thái nông nghiệp..............................................................................................13
Phân tích được mối quan hệ giữa các hoạt động sản xuất nông nghiệp mất cân
đối và sự phát sinh, phát triển của dịch hại.....................................................13
Trình bày được định nghĩa đầy đủ về IPM và phân biệt được IPM với các khái
niệm phòng trừ khác (IPC, PC).......................................................................13
Thực hành kỹ năng điều tra, nhận diện bộ các loại dịch hại phổ biến trên
đồng ruộng.......................................................................................................13
1. Định nghĩa và Tác hại của Dịch hại cây trồng............................................13