1
BỘ LAO ĐỘNG THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI
TRƯỜNG CAO ĐẲNG CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM
GIÁO TRÌNH
LƯU HÀNH NỘI BỘ
MÔ - ĐUN:
THỰC HÀNH ĐIỆN CƠ BẢN
NGHỀ: ĐIỆN CÔNG NGHIỆP
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG VÀ TRUNG CẤP
Năm 2022
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu
lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Để thực hiện biên soạn giáo trình đào tạo nghề Điện công nghiệp ở trình độ Cao
Đẳng Nghề và Trung Cấp Nghề, giáo trình TH điện cơ bản là một trong những giáo trình
môn học đào tạo chuyên ngành được biên soạn theo nội dung chương trình khung được
Bộ Lao động Thương binh Xã hội và Tổng cục Dạy Nghề phê duyệt. Nội dung biên soạn
ngắn gọn, dễ hiểu, tích hợp kiến thức và kỹ năng chặt chẽ với nhau, logíc.
Khi biên soạn, nhóm biên soạn đã cố gắng cập nhật những kiến thức mới có liên
quan đến nội dung chương trình đào tạo và phù hợp với mục tiêu đào tạo, nội dung lý
thuyết và thực hành được biên soạn gắn với nhu cầu thực tế trong sản xuất đồng thời có
tính thực tiển cao. Nội dung giáo trình được biên soạn với dung lượng thời gian đào tạo
60 giờ gồm có:
Nôi quy An toàn điện – Vệ sinh công nghiệp
Một số các ký hiệu trong sơ đồ bản vẽ
PHẦN I: NHỮNG KIẾN THỨC VÀ KỸ NĂNG CƠ BẢN
PHẦN II: ĐẶT ĐIỆN CHO MẠNG ĐIỆN DÂN DỤNG
PHẦN III: ĐẶT ĐIỆN CHO PHỤ TẢI 3 PHA (Đông cơ KĐB 3 pha)
Trong quá trình sử dụng giáo trình, tuỳ theo yêu cầu cũng như khoa học và công
nghệ phát triển có thể điều chỉnh thời gian và bổ sung những kiên thức mới cho phù hợp.
Trong giáo trình, chúng tôi có đề ra nội dung thực tập của từng bài để người học cũng cố
và áp dụng kiến thức phù hợp với kỹ năng.
Mặc dù đã cố gắng tổ chức biên soạn để đáp ứng được mục tiêu đào tạo nhưng
không tránh được những khiếm khuyết. Rất mong nhận được đóng góp ý kiến của các
thầy, cô giáo, bạn đọc để nhóm biên soạn sẽ hiệu chỉnh hoàn thiện hơn.
Hà Nội, Ngày 28 tháng 2 năm 2022
2
Trương Thị Phương Nhung
MÔ ĐUN THỰC HÀNH ĐIỆN CƠ BẢN
Vị trí, tính chất của môn học:
- Vị trí: Môn học được bố trí dạy ngay từ đầu khóa học, trước khi học các môn
chuyên môn.
- Tính chất: Môn học thực hành điện cơ bản là môn học cơ sở của chương trình
ngành/nghề điện công nghiệp
Mục tiêu môn học:
- Về kiến thức: Có kiến thứcGvề sử dụng các dụng cụ trong ngành điện thông
thường dùng như: Kìm, tô víe, máy khoan, đồng hồ đo kiểm các loại, đấu được các mạch
điện cơ bản, đấu điện cho động cơ 1 pha và 3 pha…
- Về kĩ năng: Sử dụng thành thạo các dụng cụ đồ nghề trong điện công nghiệp,
đọc được các bản vẽ trong sơ đồ điện, đấu và suwae chữa các mạch điện cơ bản....
- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Có năng lực làm việc độc lập, hoặc làm
việc nhóm
3
Bài mở đầu:
HƯỚNG DẪN
CÔNG TÁC AN TOÀN VỆ SINH CÔNG NGHIỆP TRONG XƯỞNG THỰC HÀNH
Tên bài: An toàn trong xưởng thực tập
I. NĂM NGUYÊN TĂC AN TOÀN ĐIỆN
1. Cắt điện và treo biển có ghi ngày giờ cắt điện
2. Gài chốt an toàn tránh bị đống điện ngược trở lại
3. Khẳng định không có điện áp
4. Tiếp đất và ngắn mạch
5. Đậy các phần lân cận có điện hoặc đóng tủ điện
II.NỘI DUNG:
1. Nội quy xưởng, phòng học thực hành, sử dụng thiết bị:
- Phải đi học đầy đủ và đúng giờ
- Phải trang bị đầy đủ bảo hộ lao động như quần áo bảo hộ, dày, dép quai hậu, đầu
tóc gọn gàng mới được vào xưởng.
- Không được đùa nghịch trong xưởng thực tập, không được rời bỏ vị trí làm việc
của mình khi chưa được sự đồng ý của giáo viên.
- Không được tự ý đóng cắt điện khi chưa có lệnh của giáo viên.
- Khi sửa chữa phải cắt điện, ghi biển cấm đóng điện hoặc cử người trông coi cầu
dao, phải sử dụng đèn thử, bút thử kiểm tra chắc chắn vị trí mình sửa chữa không có điện
mới được tiến hành làm việc.
- Người trông coi cầu dao phải chú ý không được tự ý đóng điện hoặc để người khác
tự ý vào đóng điện, gây nguy hiểm cho người sửa chữa phía sau và thực hiện theo
nguyên tắc người nào cắt điện thì người đó đóng điện. Người đóng điện trước khi đóng
phải được sự đồng ý của giáo viên.
- Khi đóng điện phải thực hiện đóng cắt 3 lần, người đóng điện không được đứng
trực diện với cầu dao đề phòng chập nổ.
- Trước khi chạm tay vào các vật phải sử dung bút thử kiểm tra chắc chắn không có
điện mới được chạm tay vào thiết bị.
4
2. Nội quy bảo quản thiết bị:
- Các cơ cấu đo lường khi sử dụng không được dặt trực tiếp xuống nền xưởng hoặc
xuống bàn, phải đặt chúng ở hộp thao tác.
- Khi sử dụng xong cơ cấu đo lường, phải cho chúng vào trong hộp bảo vệ, xắp xếp
chúng theo thứ tự trong tủ theo đúng quy định.
- Các dụng cụ khác khi làm việc xong phải lau rửa sạch sẽ, xắp xếp chúng vào hộp
dụng cụ và đặt vào tủ theo thứ tự đúng quy định.
3. Công tác an toàn cho người và thiết bị:
- Không được đùa nghịch, đi lại lung tung trong xưởng thực tập. Chỉ được đi lại
xung quanh vị trí mà mình được phân công.
- Phải sử dụng bút thử điện, đèn thử kiểm tra chắc chắn vị trí thiết bị không có điện
mới được chạm tay vào thiết bị.
- Khi làm các công việc chưa được giao phải báo cáo, xin phép giáo viên và được
giáo viên hướng dẫn thao tác, nội quy an toàn và cho phép thực hiện công việc đó mới
được thực hiện.
4.Công tác an toàn phòng cháy nổ:
- Không được sử dụng rượu, bia, chất kích thích trước khi vào xưởng hoặc trong giờ học.
- Khi đóng điện người đóng điện không được đứng trực diện với cầu dao đề phòng
chập nổ.
- Không được sửa chữa khi vị trí sửa chữa vần còn điện
- Không được sử dụng điện để dùa nghịch
- Khi bị điện giật phải nhanh chóng cách ly người bị điện giật và nguồn điện. Cử
người gọi bác sỹ hoặc nhanh chóng chuyển bệnh nhân đến trạm y tế gần nhất để kịp thời
cứu chữa.
1. Một số các ký hiệu trong sơ đồ bản vẽ
1.1. VẼ CÁC KÝ HIỆU PHÒNG ỐC VÀ MẶT BẰNG XÂY DỰNG
Các chi tiết của một căn phòng, một mặt bằng xây dựng thường dùng trong vẽ điện
được thể hiện trong bảng 1.1.
Bảng 1.1
Tên gọi Ký hiệu Ghi chú
1. Tường nhà
5
5