UBND TỈNH BÌNH THUẬN
TRƯỜNG CAO ĐẲNG BÌNH THUẬN
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC
TỔ CHỨC VÀ QUẢN LÝ SẢN XUẤT
NGÀNH/NGHỀ: CÔNG NGHỆ Ô TÔ
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
(Ban hành kèm theo quyết định s /QĐ-BT ngày / /2025
ca Hiu trưng Trưng Cao đng Bình Thun)
Bình Thuận, Năm 2025
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Bản quyền thuộc về Trường Cao đẳng Bình Thuận. Mọi hình thức sao chép, xuất bản
hoặc phổ biến toàn bộ hay một phần nội dung của giáo trình này dưới bất kỳ hình thức nào
không sự đồng ý bằng văn bản của Trường Cao đẳng Bình Thuận vi phạm pháp
luật và sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật hiện hành về quyền tác giả và các quy định
liên quan.
Giáo trình này được biên soạn và sử dụng cho mục đích giảng dạy và học tập nội bộ
của sinh viên ngành Công nghệ Ô tô tại Trường Cao đẳng Bình Thuận.
3
LỜI GIỚI THIỆU
Chào mừng các bạn sinh viên đến với môn học "Tổ chc và quản sản xuất" - một
môn học chuyên môn nghvai trò quan trọng trong chương trình đào tạo Cao đẳng
ngành Công nghệ Ô tô. Trong bối cảnh ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đang phát trin
mạnh mẽ, hội nhập sâu rộng với khu vực thế giới, việc trang bnhững kiến thức kỹ
năng về tổ chc và quản lý các hoạt động sản xuất trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Môn học này được thiết kế nhằm cung cấp cho người học những hiểu biết nền tảng
hệ thống về các khái niệm, nguyên lý, phương pháp công chiện đại trong việc
hoạch định, tổ chức, điều hành và kiểm soát qtrình sản xuất tại một doanh nghiệp, nhà
máy, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất, lắp ráp dịch vụ kỹ thuật ô tô. Nội dung giáo
trình không chỉ tập trung vào thuyết mà còn chú trọng đến việc phân tích các tình huống
thc tiễn, gắn kết kiến thức vi các vấn đề thường gặp trong ngành.
Giáo trình "Tổ chức và quản lý sản xuất" được biên soạn với mục tiêu giúp sinh viên
sau khi hoàn thành môn hc có thể:
Nắm vững những kiến thức cốt lõi vquản trsản xuất, từ việc hiểu vai trò của
chức năng sản xuất, c loại hình hệ thống sản xuất, đến việc bố trí mặt bằng, quản kỹ
thut, lập dự toán và kim soát chi phí.
Hình thành các kỹ năng cần thiết như phân tích, đánh giá, ra quyết định trong các vn
đề liên quan đến tổ chức sản xuất; biết cách vận dụng các nguyên tắc để sắp xếp, điều phối
công vic, vật tư, thiết bị một cách khoa học và hiệu quả.
Nâng cao năng lực tự chủ, duy phản biện, khnăng làm việc độc lập làm việc
nhóm, đồng thời rèn luyện thái độ nghiêm túc, chủ động sáng tạo trong học tập cũng
như trong công việc sau này.
Giáo trình được trình bày các nội dung một cách logic, dễ hiểu, kết hợp giữa lý luận
khoa học c dụ minh họa gần gũi. Tuy nhiên, do lĩnh vực quản trị sản xuất không
ngừng phát triển cập nhật, giáo trình khó tránh khỏi những thiếu sót nhất định. Rất mong
nhận được những ý kiến đóng góp quý báu tquý đồng nghiệp các bạn sinh viên để
giáo trình ngày càng hoàn thiện hơn trong những lần tái bản sau.
Chúc các bạn sinh viên học tập tốt và gặt hái được nhiều kiến thức bổ ích từ môn học
này!
Bình Thuận, ngày 10 tháng 5 năm 2025
Tham gia biên soạn
Nguyễn Văn Trung
4
MỤC LỤC
CHƯƠNG 1 .............................................................................................................. 12
TỔNG QUAN VỀ TỔ CHỨC VÀ QUẢN LÝ SẢN XUẤT, VAI TRÒ CỦA NGƯỜI
QUẢN TRỊ TRONG CHỨC NĂNG SẢN XUẤT ........................................................... 12
1.1. Khái quát chung về tổ chc và quản lý sản xuất ........................................... 13
1.2. Hệ thống sản xuất .......................................................................................... 17
1.3. Vai trò của người quản trị trong chức năng sản xuất ..................................... 21
TÓM TẮT CHƯƠNG 1 ............................................................................................ 27
CÂU HỎI ÔN TẬP THẢO LUẬN CHƯƠNG 1 .............................................. 28
CHƯƠNG 2 .............................................................................................................. 30
TỔ CHỨC VÀ QUẢN LÝ SẢN XUẤT .................................................................. 30
2.1. Nội dung và những yêu cầu cơ bản của t chc và quản lý sản xuất ............ 31
2.2. Cơ cấu sản xuất .............................................................................................. 34
2.3. Loại hình sản xuất .......................................................................................... 38
2.4. Phương pháp tổ chc quá trình sản xuất ........................................................ 44
2.5. Chu kì sản xuất .............................................................................................. 51
TÓM TẮT CHƯƠNG 2 ............................................................................................ 56
CÂU HỎI ÔN TẬP THẢO LUẬN CHƯƠNG 2 .............................................. 58
CHƯƠNG 3: BỐ TRÍ SẢN XUẤT .......................................................................... 59
3.1. Vị trí sản xuất (Location Strategy) ................................................................ 60
3.2. Bố trí nhà xưởng (Layout Strategy / Facility Layout) ................................... 64
TÓM TẮT CHƯƠNG 3 ............................................................................................ 70
CÂU HỎI ÔN TẬP, BÀI TẬP, TÌNH HUỐNG (KIỂM TRA) CHƯƠNG 3 ........... 71
CHƯƠNG 4: QUẢN LÝ KỸ THUẬT ..................................................................... 73
4.1. Ý nghĩa và nội dung của công tác quản lý kỹ thuật ....................................... 75
4.2. Kỹ thuật sản phẩm ......................................................................................... 76
4.3. Thiết kế chế tạo (Manufacturing/Process Engineering) ................................ 78
4.4. Bảo trì máy móc thiết bị (Maintenance Management) .................................. 83
TÓM TẮT CHƯƠNG 4 ............................................................................................ 88
CÂU HỎI ÔN TẬP VÀ BÀI TẬP CHƯƠNG 4 ...................................................... 89
5
CHƯƠNG 5 .............................................................................................................. 91
LẬP DỰ TOÁN SẢN XUẤT VÀ CÁC BIỆN PHÁP HẠ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM
........................................................................................................................................... 91
5.1. Dự toán tổ chức và quản lý sản xuất đối với công trình nhỏ ......................... 92
5.3. Tính toán giá thành sản phẩm (Product Costing) .......................................... 96
5.4. Những biện pháp hạ giá thành sản phẩm ....................................................... 99
TÓM TẮT CHƯƠNG 5 .......................................................................................... 101
CÂU HỎI ÔN TẬP VÀ BÀI TẬP (KIỂM TRA CHƯƠNG 5) .............................. 102
NG DN SDỤNG GIÁO TRÌNH ............................................................. 104
TÀI LIỆU THAM KHẢO ...................................................................................... 106