Khóa luận tốt nghiệp: Ứng dụng GIS tối ưu hóa số lượng và vị trí lắp đặt trạm quan trắc lượng mưa trên lưu vực sông La Ngà

Lưu vực sông La Ngà, một chi lưu quan trọng của hệ thống sông Đồng Nai, đặc trưng bởi địa hình phức tạp và chế độ thủy văn biến đổi, thường xuyên đối mặt với lũ lụt ở thượng lưu và ngập úng ở hạ lưu. Để quản lý hiệu quả các nguồn tài nguyên nước và dự báo khí tượng thủy văn, việc thu thập dữ liệu lượng mưa chính xác và đại diện là vô cùng thiết yếu. Tuy nhiên, mạng lưới trạm quan trắc hiện tại trong lưu vực còn thưa thớt và vị trí chưa tối ưu, dẫn đến sai lệch trong ước tính lượng mưa. Nhận thức được tầm quan trọng này, nghiên cứu đặt ra mục tiêu ứng dụng Hệ thống thông tin địa lý (GIS) để tối ưu hóa số lượng và vị trí lắp đặt các trạm quan trắc, nhằm nâng cao chất lượng dữ liệu và hỗ trợ công tác quản lý.

Các nhà thủy văn, khí tượng, quản lý tài nguyên nước, quy hoạch môi trường, kỹ sư GIS và các nhà nghiên cứu trong lĩnh vực liên quan.

Nghiên cứu này tập trung vào việc tối ưu hóa mạng lưới trạm quan trắc lượng mưa trên lưu vực sông La Ngà bằng cách tích hợp Hệ thống thông tin địa lý (GIS) và phương trình IS 4987 (1994). Ban đầu, đề tài đánh giá hiệu quả của mạng lưới hiện có gồm 5 trạm thông qua chuỗi số liệu mưa trung bình năm từ 1978-2007. Kết quả cho thấy mạng lưới hiện tại có sai số khoảng 11%. Để giảm sai số xuống mức chấp nhận được là 5%, nghiên cứu xác định cần thiết lập tổng cộng 26 trạm, tức là phải bổ sung thêm 21 trạm mới. Phương pháp tiếp cận bao gồm sử dụng chức năng nội suy không gian của GIS để phân vùng mưa, cung cấp cơ sở cho việc xác định các khu vực thiếu dữ liệu. Đồng thời, phân tích không gian đa lớp trong GIS được áp dụng để xác định vị trí thích hợp cho các trạm bổ sung, có tính đến các yếu tố như hệ thống giao thông, thủy văn, khu vực dân cư và khoảng cách với các trạm hiện có. Các khu vực lý tưởng được chọn nằm ngoài đất dân cư, hệ thống đường giao thông và thủy văn, đồng thời đảm bảo phân bố ngẫu nhiên và bao quát các vùng mưa khác nhau. Việc thiết kế thử nghiệm mạng lưới trạm bổ sung này hứa hẹn cung cấp đầy đủ số liệu lượng mưa, giảm thiểu chi phí lắp đặt và nâng cao độ chính xác trong dự báo khí tượng thủy văn, có tiềm năng ứng dụng rộng rãi cho các lưu vực sông khác.