LẬP KẾ HOẠCH HẢI TRÌNH TRÊN ECDIS
I. CÁC BƯỚC LẬP KẾ HOẠCH HẢI TRÌNH TRÊN ECDIS
Về cơ bản giống như trên hải đồ giấy, lập kế hoạch hành
trình trên hải đồ điện tử cũng gồm các bước Đánh giá, Hoạch định,
Thực hiện và giám sát (Appraisal, Planning, Execution and
monitoring). Trên nền tảng kiến thức lập kế hoạch hành trình trên
hải đồ giấy của sĨ quan hàng hải, ở đây chỉ đề cập đến vài yếu tố
cốt lỏi khi khi lập kế hoạch hải trình trên hải đồ điện tử.
1) ĐÁNH GIÁ ( Apraisal)
Để chuẩn bị cho lập kế hoạch hành trình, sỹ quan hàng hải
phải cân nhắc và xem xét nhiều yếu tố bao gồm những điểm sau
đây:
• Nhận mệnh lệnh từ thuyền trưởng về chuyến đi;
• Tập hợp và tham khảo tất cả thông tin từ các ấn phẩm tài liệu có
liên quan đến an toàn hàng hải: Pilot books, Sailing Derection,
Distance Table, Ocean Passages, Ship’s Routeing, Tide Tables,
Tidal streams…
• chọn hải đồ điện tử có thước tỷ lệ thích hợp
• Xem xét đặc điểm của tuyến đường, các chướng ngại hàng hải,
các khu vực mục tiêu nguy hiểm trên hải đồ (đá ngầm, vùng nước
cạn, dàn khoan dầu khí ...), khu vực có khả năng tầm nhìn xa hạn
chế, các khu vực phân luồng lưu thông, các khu vực tàu thuyền
mật độ cao...
• Các quy định của từng địa phương bao gồm dịch vụ lưu thông tàu
thuyền (Vessel Traffic Services -VTS), dịch vụ tàu lai hộ tống hoặc
tàu lai hỗ trợ, dịch vụ hoa tiêu …
• Xem xét mớn nước, sụt lái, chân hoa tiêu UKC cho phép, thực
phẩm, nước ngọt, nhiên liệu của tàu, hàng hóa trên tàu, tốc độ
tàu ...
• Dự báo thời tiết, dòng chảy, thủy triều, gió, sóng ngầm dọc tuyến
hành trình …
• Dự tính ETD, ETA;
• Xem xét các mục lục hải đồ kỹ thuật số (Digital chart catalogue),
email từ các nhà phân phối, đã cập nhật ENC;
• Xem xét loại hải đồ điện tử ENC và RNC sử dụng cho chuyến đi;
• Thước tỷ lệ hải đồ phù hợp;
• Xác định khu vực mà ECDIS hoạt động theo thể thức RCDS, xác
định bộ hải đồ giấy tương ứng với khu vực hoạt động theo thể thức
RCDS; đã được hiệu chỉnh;
• Xác định các yêu cầu theo địa phương ven bờ các quốc gia mà ở
đó cần có các ấn phẩm phụ hoặc các hải đồ khu vực. Các thông tin
này có thể tham khảo website của
IHO: www.iho-ohi.net/english/home
• Kiểm tra hải đồ điện tử đã được cập nhật theo phiên bản mới nhất
và đã mua bản quyền của hải đồ (chart permit licences)
• Sau khi cập nhật hải đồ, kiểm tra bằng cách so sánh đường đi
theo kế hoạch hành trình các chuyến trước (nếu sử dụng lại) để
đảm bảo các mối nguy mới không mang lại rủi ro cho tàu;
• Chỉnh sửa kế hoạch hành trình nếu thấy cần để điều tiết thích hợp
các đặc trưng trên hải đồ như hệ thống báo cáo, phân luồng lưu
thông (TSS), các chướng ngại tách biệt …;
• Khi lập kế hoạch hành trình với các điểm hẹn và hướng đi mới,
luôn sử dụng thước tỷ lệ lớn nhất có thể sao cho các đặc trưng của
hải đồ có thể được nhận dạng và đánh giá rủi ro trực tiếp;
• Đảm bảo kế hoạch hành trình phải xem xét đầy đủ dịch chuyển
ngang (XTE) của tàu để điều tiết bất cứ lệch hướng nào nhằm
tránh đâm va và ảnh hưởng của dòng chảy khi hành trình;
• Đảm bảo nhập ‘đường đẳng sâu an toàn’ và ‘đường đẳng sâu
sâu’ theo tính toán phù hợp và cài đặt chuông báo động;
• Sau khi đường đi đã được xác lập, kiểm tra cuốn chiếu toàn bộ kế
hoạch hành trình từ cầu cảng đến cầu cảng trên toàn bộ đường đi
theo tỷ lệ 1:1 bằng tay;
• Nếu kế hoạch hành trình gắn liền với hải đồ giấy thì phải kiểm tra
chéo các khoảng cách trên hải đồ giấy và kế hoạch hành trình điện
tử để đảm bảo sự thống nhất;
• Kiểm tra các thông tin về thủy triều đã được cập nhật và hiệu
chỉnh;
• Kiểm tra ETA đã được cập nhật;
• Kiểm tra chi tiết mớn nước đã được nhập chính xác;
• Đã xem xét sụt lái (Squat) của tàu;
2) KẺ ĐƯỜNG ĐI (planning)
Để kẻ đường đi trên ENC, bạn sử dụng công cụ “nhấp và thả”
(click-and-drop), trước hết đặt con trỏ tại điểm xuất phát (cảng xuất
phát), nhấn, rê con trỏ thả tại điểm đến cuối cùng (cảng đến). Sau
khi có một đường nối liền hai điểm đi và đến, bạn lần lượt rê con
trỏ đến các điểm hẹn (WP) mà bạn xác định, đặt tên điểm hẹn,
chặng đường (leg), thực hiện các tính toán, ghi chép kinh vĩ độ
điểm hẹn, tốc độ, hướng đi, dịch chuyển ngang XTE, khoảng cách,
giờ xuất phát, giờ đến các điểm hẹn …. Mỗi kiểu ECDIS đều có các
quy trình hướng dẫn chi tiết cho công việc này.
3) CÁC GHI CHÚ TRÊN KẾ HOẠCH HẢI TRÌNH
Một kế hoạch hành trình chi tiết phải bao gồm các ghi chú cụ
thể trên hải đồ tương ứng cả trên hải đồ giấy hoặc hải đồ điện tử
theo mẫu Kế hoạch hải trình của công ty cung cấp cho cả đội tàu
trong Sổ tay hệ thống quản lý an toàn SMM. Tối thiểu kế hoạch
hành trình phải bao gồm các chi tiết được ghi chú trên hải đồ như
sau:
• Đường đi kế hoạch cùng với hướng đi thật, khoảng cách đến mỗi
điểm hẹn được kẽ trên hải đồ theo thước tỷ lệ thích hợp, các điểm
hẹn phải được nhập vào hệ thống và có cách kiểm tra thích hợp,
(có thể kiểm tra bởi một người khác).
• Tốc độ an toàn cho mỗi chặng (leg) hành trình cần cân nhắc đến
các chướng ngại hàng hải, đặc tính điều động và mớn nước của
tàu liên quan đến độ sâu bao gồm sụt lái, hiệu ứng nghiêng khi
quay trở và mật độ tàu thuyền, nếu áp dụng;
• Dự kiến thời gian đến mỗi điểm hẹn;
• Bán kính quay trở cho mỗi lần chuyển hướng, nếu áp dụng;
• Vị trí bẻ lái, nếu áp dụng;
• Các khu vực cần phải tránh do hạn chế bởi quy định địa phương,
VTS, vùng nước hoa tiêu, khu vực neo tàu, dịch vụ cứu hộ, hoặc
hạn chế bởi độ sâu, hoặc các mối nguy khu vực …;
• Khu vực mật độ tàu đông đúc, khu vực có phà, tàu cao tốc qua lại;
• Khu vực được cân nhắc tăng cường ‘buồng máy sẵn sàng’;
• Các dấu hiệu hàng hải được sử dụng khi hàng hải bằng mắt
thường gần các điểm hẹn phải chuyển hướng;
• Phương pháp và tần suất xác định vị trí bao gồm phương pháp
chính yếu và phương pháp thứ cấp;
• Kế hoạch bất ngờ trong tình huống khẩn cấp …
Cuối cùng copy một bản sao dự phòng trên một đĩa riêng, có
thể trên USB.
Hình dưới đây mô tả kế hoạch hành trình đi qua Eo Dover từ phía
bắc xuống phiá nam gồm nhiều điểm hẹn của một tàu dầu.
4) TRAO ĐỔI THÔNG TIN CHO CÁC SĨ QUAN TRỰC CA
Sau khi kế hoạch hành trình đã được chuẩn bị và được
thuyền trưởng duyệt, phải thông báo bằng cách thuyết trình và trao
đổi cho tất cả sĩ quan hàng hải. Việc trao đổi kế hoạch hành trình là
nhằm mục đích để cho tất cả các sĩ quan hàng hải có sự chuẩn bị
thích đáng cho hành trình dự định, nắm vững các thông tin trên
thiết bị cũng như các quy trình dự phòng có thể áp dụng.
5) THỰC HIỆN VÀ GIÁM SÁT HÀNH TRÌNH (Execution and
monitoring):