ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT
LÃ THỊ TUYỀN
CHÕ §é TµI S¶N CñA Vî CHåNG THEO
LUËT H¤N NH¢N Vµ GIA §×NH VIÖT NAM
Chuyên ngành: Luật Dân sự và tố tụng dân sự
Mã s: 60 38 01 03
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
Người hướng dẫn khoa học: TS. NGUYỄN HẢI AN
HÀ NỘI - 2014
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan Luận văn công trình nghiên cứu của
riêng tôi. Các kết quả nêu trong Luận văn chưa được công bố trong
bất kỳ công trình o khác. Các số liệu, dtrích dẫn trong
Luận văn đảm bảo tính chính xác, tin cậy trung thực. Tôi đã
hoàn thành tất cả các môn học đã thanh toán tất cả các nghĩa vụ
tài chính theo quy định của Khoa Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội.
Vậy, tôi viết Lời cam đoan này đề nghị Khoa Luật xem xét
để tôi có thể bảo vệ Luận văn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
NGƯỜI CAM ĐOAN
Lã Thị Tuyn
MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các từ viết tắt
MỞ ĐẦU .......................................................................................................... 1
Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN VỀ CHẾ ĐỘ TÀI SẢN
CỦA VỢ CHỒNG ............................................................................... 9
1.1. KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIM, Ý NGHĨA CỦA CHĐỘ I SẢN CỦA
VCHỒNG ............................................................................................ 9
1.1.1. Khái niệm chế độ tài sản của vợ chồng ................................................ 9
1.1.2. Đặc điểm của chế độ tài sản của vợ chồng ......................................... 12
1.1.3. Ý nghĩa của chế độ tài sản ca vợ chồng ............................................ 13
1.2. NỘI DUNG CÁC LOẠI CHẾ ĐỘ TÀI SẢN CỦA VỢ CHỒNG ............ 15
1.2.1. Chế độ tài sản dựa trên sự thoả thuận của vợ chồng (chế độ tài
sản ước định) ....................................................................................... 16
1.2.2. Chế độ tài sản của vợ chồng theo các căn cứ quy định của pháp
luật (chế độ tài sản pháp định) ............................................................ 18
1.3. KHÁI QUÁT CHẾ ĐTÀI SẢN CỦA VỢ CHỒNG TRONG PHÁP
LUẬT VIỆT NAM QUA CÁC THỜI KỲ LỊCH SỬ .............................. 24
1.3.1. Chế đội sản của vợ chồng trong pháp luật thời kỳ phong kiến .......... 24
1.3.2. Chế đội sản của vợ chồng trong pp luật thời kPháp thuộc .......... 26
1.3.3. Chế độ tài sản của vợ chồng trong pháp luật HN&GĐ của nước
ta từ Cách mạng tháng Tám (1945) đến nay ....................................... 32
1.4. CHẾ ĐỘ TÀI SẢN CỦA VỢ CHỒNG TRONG PHÁP LUẬT N
NHÂN VÀ GIA ĐÌNH CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI ........... 38
Chương 2: CHẾ ĐỘ TÀI SẢN CỦA VỢ CHỒNG THEO LUẬT
HÔN NHÂN VÀ GIA ĐÌNH HIỆN HÀNH .................................... 44
2.1. TÀI SẢN CHUNG CỦA VỢ CHỒNG ................................................... 44
2.1.1. Căn cứ xác lập tài sản chung của vợ chồng ........................................ 44
2.1.2. Quyền và nghĩa vụ của vợ chồng đối với tài sản chung ..................... 49
2.1.3. Chia tài sản chung của vợ chồng theo Luật HN&GĐ ........................ 53
2.2. TÀI SẢN RIÊNG CỦA VỢ, CHỒNG .................................................... 61
2.2.1. Căn cứ xác lập tài sản riêng của vợ, chồng ......................................... 61
2.2.2. Quyền và nghĩa vụ của vợ, chồng đối với tài sản riêng ...................... 64
Chương 3: THỰC TIỄN ÁP DỤNG MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
HOÀN THIỆN CHẾ ĐỘ TÀI SẢN CỦA VỢ CHỒNG ................ 70
3.1. THỰC TIỄN ÁP DỤNG CHẾ ĐỘ TÀI SẢN CA VCHỒNG ................. 70
3.1.1. Áp dụng chế độ tài sản của vợ chồng trong thực tiễn xét xử .............. 70
3.1.2. Áp dụng chế độ tài sản của vchồng thông qua hoạt động công
chứng tại các Văn phòng công chứng ................................................. 88
3.2. MỘT SỐ KIẾN NGHNHẰM HOÀN THIỆN CHẾ ĐỘ I SẢN
CỦA VỢ CHỒNG TRONG LUẬT HÔN NHÂN GIA ĐÌNH
VIỆT NAM ........................................................................................... 96
3.2.1. Những kiến nghị nhằm hoàn thiện pháp luật về chế độ tài sản
của vợ chồng ....................................................................................... 96
3.2.2. Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật về
chế độ tài sản của vợ chồng .............................................................. 106
KẾT LUẬN .................................................................................................. 112
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................... 114
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
BLDS
: Bộ luật Dân sự
DLBK
: Dân luật Bắc k
DLGYNK
: Dân luật Giản yếu Nam kỳ
DLTK
: Dân luật Trung kỳ
GCNQSDĐ
: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
HĐTPTANDTC
: Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao
HN&GĐ
: Hôn nhân và gia đình
HVLL
: Hoàng Việt luật lệ
HVTKHL
: Hoàng Việt Trung kỳ hộ luật
LGĐ
: Luật Gia đình
QTHL
: Quốc triều hình luật
TAND
: Toà án nhân dân
UBND
: Uỷ ban nhân dân
XHCN
: Xã hội chủ nghĩa