Luận văn
Thực trạng và một số biện
pháp thúc đẩy xuất khẩu
mặt hàng gốm xây dựng
của Công ty Kinh doanh và
Xuất nhập khẩu thuộc
Tổng công ty Thủy tinh và
Gốm xây dựng
LỜI MỞ ĐẦU
Thực hiện đường lối chiến lược CNH - HĐH mà Đảng và Nhà nước ta đã đề ra
nhằm đưa nước ta từ một nước nông nghiệp lạc hậu trở thành một nước có nền
kinh tế công nghiệp hiện đại, bảo đảm dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng văn
minh, Đảng và Nhà nước ta đặc biệt chú trọng công tác xuất nhập khẩu nhằm phát
triển và nâng cao hiệu quả kinh tế đối ngoại với mục tiêu kim ngạch xuất khẩu
tăng bình quân hàng năm 27,7%, kim ngạch nhập khẩu tăng bình quân hàng năm
22%. Nhìn lại chặng đường phát triển của hoạt động ngoại thương Việt Nam cho
thấy, mặc dù còn rất khiêm tốn song đã đi những bước rất vững chắc khai thác mọi
tiềm năng để phát triển, khẳng định chỗ đứng của mình ở thị trường trong nước và
Quốc tế.
Trong xu thế mở cửa và hoà nhập vào nền kinh tế thế giới theo tinh thần đổi mới
kinh tế của Nhà nước ta, việc mở rộng hoạt động của các doanh nghiệp ra các thị
trường nước ngoài là một xu hướng tất yếu khách quan đáp ứng yêu cầu của nền
kinh tế đất nước nói chung và của doanh nghiệp nói riêng. Hoạt động xuất khẩu là
một mặt của lĩnh vực ngoại thương có vị trí đáng kể trong nền kinh tế quốc dân
góp phần kích thích sản xuất hàng hoá trong nước phát triển, tăng tích luỹ ngoại tệ
cho đất nước để thực hiện tái sản xuất mở rộng, chuyển đổi cơ cấu kinh tế, giải
quyết công ăn việc làm, cải thiện đời sống nhân dân và thực hiện CNH - HĐH đất
nước.
Nhận thức được vai trò, tầm quan trọng của hoạt động xuất khẩu trong toàn bộ
hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp kinh doanh thương mại. Qua quá trình
học tập ở trường và thực tập tại Công ty Kinh doanh và Xuất nhập khẩu, em đã
mạnh dạn đi sâu nghiên cứu đề tài: “Biện pháp thúc đẩy xuất khẩu mặt hàng
gốm xây dựng của Công ty Kinh doanh và Xuất nhập khẩu thuộc Tổng công ty
Thủy tinh và Gốm xây dựng – Viglacera”.
Đề tài gồm 3 chương:
Chương I: Lý luận chung về hoạt động xuất khẩu hàng hoá của doanh nghiệp
trong cơ chế thị trường ở nước ta.
ChươngII: Thực trạng hoạt động xuất khẩu mặt hàng gốm xây dựng ở Công ty
Kinh doanh và Xuất nhập khẩu thuộc Tổng công ty Thủy tinh và Gốm xây dựng.
Chương III: Phương hướng và biện pháp thúc đẩy xuất khẩu mặt hàng gốm xây
dựng của Công ty Kinh doanh và Xuất nhập khẩu.
Do hạn chế về thời gian và khả năng tìm hiểu về tình hình thực tế có hạn, chuyên
đề của em không tránh khỏi những sai sót, mong được sự cảm thông và đóng góp
ý kiến của các thầy cô các cán bộ kinh doanh ở công ty. Em mong rằng các ý kiến
và biện pháp mà em đưa ra trong chuyên đề này góp phần thúc đẩy hơn nữa hoạt
động xuất khẩu ở Công ty Kinh doanh và Xuất nhập khẩu.
Em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn tận tình của PGS – TS Hoàng Đức Thân
và Thạc sỹ Lê Thanh Ngọc, đồng thời cảm ơn sự giúp đỡ quý báu của các thầy cô
giáo trường Đại học Kinh tế Quốc dân, các bạn đồng nghiệp trong quá trình hoàn
thành chuyên đề này. Em cũng chân thành cảm ơn các cô, các chú, các anh, các
chị công tác tại Công ty Kinh doanh và Xuất nhập khẩu đã tận tình giúp đỡ và tạo
điều kiện để em hoàn thành chuyên đề này.
Hà nội, tháng 4 năm 2003
CHƯƠNG I: LÝ LUẬN CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU HÀNG
HOÁ CỦA DOANH NGHIỆP TRONG CƠ CHẾ THỊ TRƯỜNG Ở NƯỚC
TA.
I. TẦM QUAN TRỌNG CỦA XUẤT KHẨU HÀNG HOÁ.
1. Sự cần thiết và vị trí của xuất khẩu hàng hoá.
Hoạt động kinh tế là cơ sở cho sự tồn tại và phát triển của xã hội loài người. Lực
lượng sản xuất càng phát triển, phân công lao động càng mở rộng thì sự khác biệt
giữa các quốc gia trên thế giới càng sâu sắc, không chỉ khác biệt về truyền thống
văn hoá mà còn là sự chênh lệch về trình độ nhận thức, công nghệ kỹ thuật cũng
như về năng suất lao động, giá thành sản phẩm từ đó làm xuất hiện lợi thế mới của
mỗi quốc gia. Điều này đòi hỏi các quốc gia phải có những biện pháp thích hợp
nhằm phát huy triệt để lợi thế của mình trong sự phân công lao động và trao đổi
mậu dịch quốc tế. Đó chính là việc một quốc gia có thể mua từ các quốc gia khác
những hàng hoá mà bản thân không sản xuất được hoặc sản xuất ra không đáp ứng
yêu cầu do giá thành cao mà chất lượng lại kém. Và như vậy có nghĩa là quan hệ
thương mại đã không chỉ bó hẹp trong phạm vi quốc gia mà không ngừng phát
triển và lan rộng trên phạm vi quốc tế thông qua hoạt động xuất nhập khẩu.
Xuất khẩu hàng hoá đóng vị trí quan trọng trong nền kinh tế đất nước, góp phần
thúc đẩy hơn nữa vào quá trình hội nhập nền kinh tế thế giới. Với Việt Nam ta,
xuất nhập khẩu nói chung và xuất khẩu nói riêng từ lâu đã được coi là một mặt
hoạt động không thể thiếu được của hoạt động kinh tế đối ngoại, là một phương
tiện quan trọng để phát triển nền kinh tế đất nước.
Xuất khẩu hàng hoá nằm trong khâu phân phối lưu thông của quá trình tái sản xuất
mở rộng, nhằm mục đích liên kết giữa sản xuất và tiêu dùng giữa nước này với
nước khác
2.Vai trò của xuất khẩu hàng hoá.
Kinh doanh xuất khẩu tạo điều kiện cho nhiều quốc gia có thể phát huy tối đa
những lợi thế của mình về vốn, công nghệ, tài nguyên, nguồn lao động. Đồng thời
kinh doanh xuất khẩu cũng tạo điều kiện cho nhiều quốc gia đang phát triển và
những quốc gia kém phát triển có điều kiện tiếp thu được những công nghệ, kinh
nghiệm quản lý kinh doanh tiên tiến của các quốc gia đi trước.
Đẩy mạnh xuất khẩu được coi là vấn đề có ý nghĩa chiến lược để phát triển kinh tế
và thực hiện quá trình CNH-HĐH đất nước. Vai trò của xuất khẩu được thể hiện
qua các điểm sau:
2.1 Đối với nền kinh tế quốc dân.
*Xuất khẩu là phương tiện chính góp phần tạo nguồn vốn chủ yếu cho nhập khẩu
phục vụ CNH-HĐH đất nước.
Nguồn vốn để nhập khẩu có thể được hình thành từ các nguồn như:
-Đầu tư nước ngoài.
-Vay nợ, viện trợ.
-Thu từ hoạt động du lịch, dịch vụ thu ngoại tệ.
-Xuất khẩu hàng hoá.
Trong đó nguồn thu từ xuất khẩu hàng hoá là nguồn vốn quan trọng nhất, chiếm tỷ
trọng lớn để nhập khẩu máy móc thiết bị, công nghệ tiên tiến, phương pháp quản
lý …Vì vậy, nguồn vốn huy động từ nước ngoài được coi là nguồn chủ yếu để huy
động phát triển. Nhưng mọi cơ hội đầu tư hoặc vay nợ từ nước ngoài và các tổ
chức quốc tế chỉ tăng lên khi các chủ đầu tư và người cho vay thấy được khả năng
xuất khẩu của nước đó vì đây là nguồn chính đảm bảo cho đất nước có thể trả nợ
được.
Để khuyến khích mạnh mẽ xuất khẩu, hướng nhập khẩu phục vụ tốt sản xuất và
tiêu dùng, bảo vệ và phát triển sản xuất trong nước, nâng cao hiệu quả sản xuất,
nhập khẩu, mở rộng hợp tác kinh tế-thương mại với nước ngoài, góp phần thực
hiện mục tiêu kinh tế – xã hội của đất nước. Xuất khẩu và nhập khẩu trong thương
mại quốc tế vừa là điều kiện, vừa là tiền đề của nhau, xuất khẩu để nhập khẩu và
nhập khẩu để phát triển xuất khẩu.
Đối với nước ta, để tránh được nguy cơ tụt hậu thì trong chính sách CNH-HĐH,
Đảng và Nhà nước ta coi nhập khẩu máy móc, thiết bị, công nghệ hiện đại là một
nhiệm vụ trọng tâm, cơ bản trong chiến lược ổn định và phát triển kinh tế-xã hội
đưa Việt Nam trở thành một nước công nghiệp phát triển.