Núi Ở Lại Nguyễn Ngọc Tư
Núi Ở Lại
Tác giả: Nguyễn Ngọc Tư
Thể loại: Truyện Ngắn
Website: http://motsach.info
Date: 27-October-2012
Hát đã ở trước mặt. Trong tầm mắt, mọc lên mấy ngọn núi bạc phơ nằm rời rạc, nom nhỏ nhoi
như mấy cái bánh ích đặt trên những đồng cỏ úa xác xơ. Biển viền phía bên trái con đường, đục
ngầu, mấy con thuyền nhỏ rập rờn, mơn man trên sóng.
Trời ơi! Cuối cùng cũng đã đến Hát.
Bảy giờ đồng hồ, cho một chặng đường dài hai trăm cây số. Nhưng Một không thể cho xe chạy
nhanh hơn, má ngồi bên cứ nhắc, chậm thôi con, chậm thôi, đâu có gấp gì. Chiếc xe bò như
rùa, đến Hát thì cả nhà đã đơ cả lưng, mông ê ẩm.
Hát nằm sát biên giới, trông thị xã khá đìu hiu với những con đường nhỏ, ngắn, loằn ngoằn chạy
quanh mấy ngọn núi thấp chủn, cây cối rậm rì. Thấp thoáng vài ba mái chùa xám xịt giữa triền
xanh thẫm. Chợ còm nhom tập trung ở một đoạn đường gần phía cầu phao. Người xứ Hát cũng
không làm không khí vui hơn khi suốt ngày ru rú trong nhà, đường sá vắng thưa, không như ở
Cà dòng xe cộ cứ ào ào chảy hoài không dứt, như thể mấy trăm ngàn dân thành phố kéo nhau
hết ra đường, người quen toàn gặp ở mấy quán cà phê vỉa hè.
- Đất này, đúng là đất để tu - Hai nhận xét - Má lên đây là đúng phóc. Cho con ở đây chừng một
tháng, chắc con cũng... cạo đầu theo má, cho vui.
Má nạt, ăn nói bậy bạ. Tật Hai vậy, lúc nào cũng sổ sàng, hơ hỏng, má hay bảo cả nhà đừng để
bụng, tại anh quá thật thà. Ba so bì, ảnh đã ba mươi tám tuổi rồi, má vẫn còn che chở, nói đỡ
cho.
Nhưng từ mai má không làm việc ấy nữa. Mai má chính thức xuất gia.
Ý định đó của má không làm cả nhà ngạc nhiên. Má đã đi chùa, ăn chay mười tám năm rồi. Lúc
đầu đi chùa làm công quả chỉ vì tránh mấy ông theo đuổi, sau má tìm được niềm vui, bước chân
qua cửa chùa má dịu nỗi đời, tựa lưng vào đạo má thấy bớt chông chênh. Không ai bảo ai,
nhưng ngầm biết, sẽ tới ngày này. Ba báo cho Hai lúc anh đang nhậu, anh nói "Thì có gì lạ đâu,
bày đặt điện thoại cho tốn tiền". Rồi lặng hồi lâu, anh bần thần, "Mà, ở Hát sao? Xa lắm đó...".
Vừa lúc Một gọi điện, gầm gừ, "Mấy đứa không được cản, nghe chưa?".
Đã ngăn trở một lần, tới bây giờ còn hối hận, còn thấy tội, thấy nợ... Hồi đó, ông y sỹ Chín sát
bên nhà chiều chiều hay bắc cái ghế ngoài trước ngó mong, chờ má ra sân quét lá, phơi áo, ông
đằng hắng, vóng qua, nói chuyện lòng vòng. Đài truyền hình chiếu bộ phim Phạm Công Cúc
Trang 1/5 http://motsach.info
Núi Ở Lại Nguyễn Ngọc Tư
Hoa, hàng xóm chọc mai mốt tụi bây cũng có dượng ghẻ, nghe sợ. Những ngày sau đó má thấy
mấy đứa con mặt xìu co, đưa võng, ngêu ngao hát "Trời mưa bong bóng phập phồng. Mẹ đi lấy
chồng...". Má đứng trong bếp, nghẹn ngào.
Cha chết khi ba anh em còn chưa biết lau nước mũi cho nhau. Những người đến với má sau này
đều bị ba đứa đuổi dạt đi (Vì sợ phải chăn vịt như Nghi Xuân, Tấn Lực, trong phim). Lúc đó, con
không nghĩ tới lúc má một mình trong ngôi nhà nhiều cửa, suốt ngày ôm radio rọt rẹt, vì thèm
tiếng người. Lúc đó, con chưa biết đời mình có quá nhiều chuyện để làm, và xuất hiện thêm
nhiều người để yêu thương...
Còn biết làm sao, má được vui ở đạo, thôi cũng đành...
Nên chuyến đưa má đến Hát cả ba dặn nhau phải tỏ ra tươi tỉnh, đàng hoàng, để má vào cửa
Phật không để lòng bận bịu.
Ba nghĩ đi càng đông má càng nắm níu, nên vợ (hoặc chồng) con đã bỏ lại chao ngáo ở nhà.
Mà, không phải ai cũng gạt được lòng, diễn mặt tươi cười trước cảnh chia ly. Suốt đường đi, cả
ba cố làm như hào hứng. Hát hứa hẹn là một nơi dã ngoại tuyệt vời. Bãi Mũi Sói dài, nước biển
trong xanh, rồi Đá Động, hòn Ba Con cũng nên thơ, nhất là leo núi Dĩa Bò ngắm mặt trời mọc
lên từ mặt nước im sẫm của Tiêu Hồ, mộng mị phải biết. Lịch trình chơi coi bộ dày đặc, ờ, còn
phải qua chợ biên giới để về khoe với đồng nghiệp, "Mới đi nước ngoài về nè. Vui muốn chết".
Má ngồi nghe Ba lách chách, Một hậm hự, Hai tí tởn. Má nghĩ tới ngày mai, không được nghe
giọng chúng nữa rồi. Mà, coi bộ tụi nó vui...
Một bình thường mặt bì sì, hôm nay cũng cười, cũng nói. Nhiều khi cười lớn quá, anh giật mình,
điều chỉnh lại, cho giọng cười đừng quá bất thường. Anh giữ cho mình thật tỉnh táo, để nhiều khi
Hai nói mấy câu thiệt thà, thí dụ như "Hồi nào giờ má chưa đi đâu mà lâu như chuyến nầy...",
Một sẽ chận ngang, bằng mấy câu chuyện bông đùa (vừa đọc được trên báo hôm qua). Làm anh
cả cực lắm, bởi còn phải nhắc Ba luôn ngoác miệng cười trong khi chụp ảnh.
Ngôi chùa mà má tu hành nằm dưới chân núi Ông. Trong tiếng tụng niệm chiều, chùa trở nên
lay lắt, mong manh, như khói nắng, như sương trắng. Một bà sư già nắm tay má, mừng lắm
nhưng không thể hiện ra mặt, chỉ từ tốn niệm Nam mô. Bà nói, lễ cúng cho chiều mai đã chuẩn
bị xong rồi. Má nhắc lại, Dà, chiều mai... Ba đứa con cũng một thoáng thẩn thờ, lẩm bẩm như
cái máy, chiều mai...
- Vậy thì đây tới chiều mai nhà mình phải đi chơi giáp Hát mới được.
Một vỗ tay cười, xong dắt má đi loanh quanh. Chùa nhỏ nhưng vườn chùa thì rộng, cây thuốc
rậm rạp như mọc hoang. Một biểu má đứng giữa đám dây mỏ quạ chụp hình, bỗng thấy ống
kính nhoè đi, nom má lọt thỏm giữa mênh mông. Dường như lúc không có những đám con bên
mình, má trở nên lẻ loi hơn bao giờ hết.
Một đứng ngó trân trân, sợ lơ đãng, má sẽ tan mất. Hai, Ba lấy cùi tay lau mắt, nói khói nhang
ngộp quá trời, ho nảy giờ muốn chết đây nè. Một lườm lườm, giọng gầm gừ trong cổ họng, "Tao
đã dặn rồi..." Má vẹt anh qua một bên, rầy, "Em nó sợ khói, má không cho vô bếp nấu cơm.
Mấy đứa quên...?".
Không, có tan thành gió thì cũng không quên, những gì mà má đã làm. Thí dụ như bò ra sàn
Trang 2/5 http://motsach.info
Núi Ở Lại Nguyễn Ngọc Tư
nước giặt cho Hai những quần Jean nặng chịch, hay chạy đi lấy quần cộc, khăn mỗi khi anh
đứng trong phòng tắm gọi ới ơi. Hay những lần vợ chồng Một cãi nhau, chị bỏ về nhà, má phải
tất tả qua bên sui, nằn nì. Con dâu có bầu, chiều chiều má rủ dâu đi bộ để sinh mau, má lột vỏ
tỏi để dành xông trong giường khi chị ở cử. Lúc này đây, chuyện đã qua lại về, nguyên vẹn. Và
đám con chợt nhận ra, mình chẳng làm gì cho má. Nhưng muộn quá, mùa qua đi, không thể
thêm được tiếng chim kêu, chiếc lá rụng. Kỷ niệm là thứ không thể chỉnh sửa. Ba thắc thỏm
thương hoài, má đã cắt cái áo dài cưới để may thành áo mới, cho chị tới trường.
Nhưng hồi tưởng sợ không cầm được lòng, Hai trợn trạo nuốt nước miếng than đói bụng quá.
Mới đó mà sắp tối rồi, trời ơi! Cả nhà ngó về phía chân núi, thấy nặng nề như mặt trời đang kéo
mình theo, dìm xuống đêm. Làm như tiếc mặt trời này quá. Như ngày mai nó không mọc nữa.
May sao, vào tới bữa cơm tiếng cười rộn rã trở lại. Những câu chuyện Hai kể hơi tục tĩu, tếu táo,
nhưng rất duyên dáng, chuyện trong mâm nhậu mà. Má ăn không được nhiều, má cười đến nỗi,
quặn cả lòng, vì đám con vui quá. Còn bọn trẻ thì hùng hục vào những món ăn chay mà thường
ngày chúng ớn tới cổ. Làm như chỉ cần dừng đũa, rảnh tay, chúng sẽ khóc òa lên, không biết
chừng...
Buối tối vàng vọt trên các ngã đường Hát. Bằng lăng ngủ lịm trên các vỉa hè. Trồng loại cây đến
màu bông cũng buồn day diết, người ở Hát thật là... Hai liên tục bật chuyển kênh ti vi, bồn chồn
nói không có chương trình nào hay hết. Thật khó chịu khi không có việc gì để gởi mình vào, để
bận rộn, để tếu táo... Ngày ngày họ diễn đủ mọi vai, ra vẻ yêu mến, bợ đỡ người mà lòng đang
căm ghét, buồn giả bộ vui, bực bội lại cười hề hề... Nhưng chưa lúc nào lại khó diễn như vầy. Ba
rủ, hay là mua bộ bài về đánh "tiến lên". Má ngồi xếp mớ quần áo bị quăng vung vãi, lại quặn
lòng, vì đám con rộn rã đôi co. Tối nay, chúng nó rất vui, vui hơn mọi ngày...
Điều đó là mình buồn sao, má tự hỏi. Và ngơ ngẩn thấy mình không chuẩn bị để nhìn con say
ngủ, thở đều, quên cả ngáy. Tại sao lại buồn, không phải như thế này ngày mai mình dễ rứt
chúng ra sao, dễ đoạn tuyệt với thế tục sao, má trằn trọc. Nếu ngủ chỉ đơn giản là nhắm mắt thì
cả nhà có vẻ ngon giấc. Đám con nằm ngay ngắn, thẳng thớm, đến nỗi má không có cơ hội để
kéo mền đắp lại cho chúng. Có khi má không còn dịp nào nữa, kiếp sau xa lắm... Cái đồng hồ
củ kỹ trong khách sạn củ kỹ một chốc lại báo giờ, è è như sắp hết pin. Mấy cái kim hình tháp
chạy rột rẹt khô khốc như tiếng bửa củi. Ba nhổm dậy thấy má vẫn ngồi ráo hoảnh, chị lại vùi
mặt vào gối, giọng nhừa nhựa, sao con muốn đập cái đồng hồ nầy chết ngắc cho rồi quá, má.
Nhưng việc đó không phải vô ích lắm sao...
Dù không còn chiếc đồng hồ nào nữa, thì ngày mai cũng đến. Mặt trời cũng mọc từ phía Tiêu
Hồ một vầng đỏ rực. Cả nhà lục tục dậy sớm, để kịp đứng trên đỉnh núi Dĩa Bò, trầm trồ, hớn
hở, "cảnh đẹp quá chừng, cảnh đẹp quá tay". Nhưng trời ơi, đây không phải mặt trời của ngày
hôm qua, tuyệt đối không phải.
Nụ cười đậu trên môi người ta bỗng trở nên run rẩy, héo hắt, như được nặn một cách vô hồn.
Má thoáng thấy không khí hơi chùng xuống, như một cái thở dài não nuột, bỗng xấu hổ vì sự hài
lòng, như thể đây là cảnh mình chờ đợi, đã lâu. Nhưng cảm giác đó không kéo dài, Một lại kể
một chuyện vui. Khủng khiếp, Ba nghĩ, lần thứ năm anh kể đi kể lại chuyện nầy, mà mình buộc
phải cười nắc nẻ.
Má chua xót nhớ ra, những đứa con mình, có đứa đã sắp vào tuổi bốn mươi. Chúng lăn lộn giữa
Trang 3/5 http://motsach.info