Phòng trừ sâu bệnh hại
cây sầu riêng trong lúc ra
hoa đậu trái
Đặc biệt thời điểm ra hoa, kết trái là giai đo
ạn rất mẫn
cảm với sâu bệnh, trong đó đáng kể nhất l
à sâu ăn bông
và sâu đục trái sầu riêng đã làm giảm năng suất nghi
êm
trọng nếu không phòng trừ kịp thời.
Sâu ăn bông:
- Là loài sâu hại khá phổ biến trong các vườn sầu ri
êng
đang ra bông. Sâu thu
ộc họ Limantridae, bộ Lepidoptera.
Thành trùng là một loại bướm màu vàng lợt, có chiều d
ài
sải cánh khoảng 28 - 30 mm, ấu trùng màu nâu nh
ạt, ở
giữa lưng có sọc đỏ, hai bên có sọc vàng, đầu có màu đ
ỏ,
sâu dài khoảng 10 mm. Bướm thường đẻ trứng tr
chùm bông, mỗi con có thể đẻ từ 50 - 60 tr
ứng. Sâu non
nở ra ăn phần cuống bông, đục v
ào bên trong bông, ăn
cánh bông, nhụy đực và nhụy cái làm cho bông bị h
ư và
rụng. Loại sâu ăn bông dễ dàng nh
ận biết qua những lỗ
đục và những đám phân màu nâu đen đư
ợc thải ra rất
nhiều ngay cuống bông. Sâu hóa nhộng tr
ên cây bên trong
kén bằng bông kết dính lại.
Sâu đục trái:
- Giai đoạn sầu riêng hình thành trái: Quan trọng nhất l
à
phòng trừ sâu đục trái gây hại giai đoạn trái non và c
ả
những trái lớn. Sâu đục trái có nhiều loài nhưng ph
ổ biến
nhất là loài Conogethes punctiferalis thu
ộc họ Pyralidae,
bộ Lepidoptera. Bướm sâu đục trái tương đ
ối nhỏ, thân
dài khoảng 12 mm, có màu vàng, trên cánh có nhi
ều chấm
đen. Trứng được đẻ rải rác
trên các trái non. Sâu non có
đầu nâu, thân mình sâu có màu tr
ắng ửng hồng. Sau khi
vũ hóa, con cái thư
ờng tiết ra Pheromone để hấp dẫn con
đực. Bướm hoạt động về đêm, ban ngày
ẩn trong tán lá.
Bướm thường bám trên chùm hoa để hút mật và đ
ẻ trứng
trên trái non. Mỗi bướm cái có thể đẻ từ 20 - 30 tr
ứng.
Sâu non khi nở bò rất nhanh và đục ngay vào trái.
- Đầu tiên sâu tấn công vỏ trái sầu riêng, sau đó khi tu
ổi
lớn, sâu tiếp tục đục vào phía trong trái. Sâu thư
ờng hóa
nhộng ngay trên đường đục, gần bề mặt của v
ỏ trái hoặc
sâu chui ra ngoài, nhả tơ, kết lá và phân thành kén r
ồi hóa
nh
ộng trong kén ngay giữa các gai của trái. Sâu có thể phá
hại từ khi trái còn non đến khi già sắp chín nhưng n
ặng
nhất khi trái bắt đầu có cơm.
- Sâu gây hại vào lúc trái nhỏ sẽ làm trái bị biến dạng v
à
bị rụng sau đó, nếu tấn công vào giai đoạn trái đ
ã phát
triển thì sẽ làm mất phẩm chất của trái. Bên c
ạnh đó, khi
bị sâu gây hại, trái thư
ờng bị các loại nấm bệnh tấn công
làm thối trái. Triệu chứng để nhận diện là t
ừng đám phân
màu nâu đậm do sâu thải ra bên ngoài lỗ đục. Thư
ờng
những giống sầu riêng trái chùm bị gây hại nhiều h
đơn.
Biện pháp phòng trừ:
- Phòng trừ sâu ăn bông và sâu đ
ục trái phải phối hợp
nhiều biện pháp:
- Trong tự nhiên, sâu đục trái có nhiều loài thiên địch nh
ư:
kiến sư tử và chim sâu tấn công sâu non khi ở b
ên ngoài
vỏ trái; bọ ngựa và nhiều loài nhện có khả năng bắt v
à ăn
thịt bướm sâu đục trái.
- Để phát hiện sâu ăn bông và sâu đ
ục trái sớm nhằm có
biện pháp phòng trừ kịp thời giảm thiệt hại, bà co
n nông
dân nên thăm vườn thường xuyên vào giai đo
ạn cây sầu
riêng ra hoa, kết trái. Thu gom và tiêu hủy những ch
ùm
hoa có sâu hoặc trái bị sâu gây hại.
- Tỉa cành hàng năm để tạo thông thoáng vư
ờn cây. Đồng
thời, bà con tỉa bỏ bớt những trái kém phát triể
n trong
chùm.
- Dùng bao gi
ấy bao trái sau khi thụ phấn khoảng 1 tháng
sẽ rất có hiệu quả.
- Trong chùm trái chưa bị nhiễm bệnh nên s
ử dụng miếng
giấy cứng chêm gi
ữa các trái để hạn chế sâu gây hại từ
trái này sang trái khác