1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUẢNG BÌNH
TÀI LIỆU BỒI DƢỠNG THƢỜNG XUYÊN
- NỘI DUNG 2 -
GIÁO DỤC MẦM NON
Quảng Bình, tháng 10/2016
2
TÀI LIỆU NÔI DUNG BÔ
I DƢƠ
NG 2- GIÁO DỤC MẦM NON
NĂM HOC 2016- 2017
i dung 1. Hƣơ
ng dân tô chƣ
c cac hoa
t đô
ng giáo dục phát triển nhận thức
cho tre nhà trẻ
1. Mục tiêu
Học viên nắm được đặc điểm phát triển, mục tiêu, nội dung giáo dục phát
triển nhận thức cho trẻ; Nắm được cách thức tổ chức các hoạt động khám phá, trải
nghiệm nhằm phát triển nhận thức cho trẻ nhà trẻ; Biết vận dụng các kiến thức được
trang bị vào việc lựa chọn nội dung, phương pháp, biện pháp, hình thức tổ chức các
hoạt động khám phá, trải nghiệm cho trẻ nhà trẻ phù hợp với tình hình thực tế của
trường, của lớp.
2. Yêu cầu đối với học viên:
Mỗi học viên phải đủ các tài liệu sau: Chương trình GDMN, hướng dẫn
thực hiện chương trình theo độ tuổi...
Nghiên cứu kỹ Chương trình GDMN, căn cứ vào kết quả mong đợi của tr
độ tuổi nhà trẻ để xây dựng nội dung, lựa chọn hình thức tổ chức phù hợp, đặc biệt
quan tâm tăng cường các hoạt động khám phá, trải nghiệm nhằm phát huy tính
tích cực hoạt động của trẻ.
3. Thời gian: 10 tiết
Tự học 05 tiết; Học tập trung 05 tiết (lý thuyết 02 tiết, thực hành 03 tiết) .
4. Nội dung cụ thể:
4.1. Nhƣng vân đê chung vê phát triển nhận thức cho trẻ nhà trẻ từ 12 đến 36
tháng tuổi thông qua hoạt động khám phá, trải nghiệm.
4.1.1. Đc điểm phát triển nhận thức cho trẻ nhà trẻ từ 12 đến 36 tháng tuổi
qua các hoạt động khám phá, trải nghiệm.
a) Tr t 12- 18 thng tui
Giai đoa
n 12-18 thng tui, bươ
c đâu tre đa co thê di chuyên băng đô i chân
ca mnh. Tr thch đưc t mnh khm ph th gii xung quanh gn gi . Tr bt
đâu tri giac thuô
c tinh cua đô
t, m đươc cac môi quan hê
đơn gian nhât giưa
nhưng đô
t thông qua cac giac quan , thch chơi vi nhưng đô chơi co tinh chât
đô
ng như: qu bng lăn, con lâ
t đâ
t, thch xem tranh, nh c mu sc sc s, b vo,
y ra, đong mơ
,...Tuy nhiên, nhưng hanh đô
ng
i đô
t ca tr  đ tui ny cn
chưa chu đi
nh.
Nhu câu giao tiêp vơ
i ngươ
i lơ
n cua tret cao . tr bt đu ny sinh kh
năng băt chươ
c hnh đng ca ngưi ln . duy mang tinh trưc quan hanh đô
ng ,
tr đ bit s dng mi liên h gia cc đi tưng đ đt mc đch như: ko r đ ly
qu cam đng trong đ .
c du ngôn ngư mơ
i đươc hinh thanh nhưng tre 12- 18
thng tuôi c th gi tên mt s b phn cơ th như : t, mi, miê
ng, biêt tên go
i
ca bn thân, ca mt s đ dng, đô chơi quen thuô
c…Dân dân ngôn ngư trơ
thanh
3
mô
t trong nhưng phương tiê
n quan tro
ng đê mơ
ng kha năng giao tiêp cua tre. Kh
năng chu y, tr nh ca tr cn rt ngn v chưa bn vng.
b) Tr t 18- 24 thng tui
Cm gic, tri gic ca tr 18- 24 thng tui đ đưc pht trin nhơ
viê
c tre biêt
đi va thưc hiê
n đươc cac hanh đô
ng vơ
i đô
t. V
c xuât hiê
n ngôn ngư đa gip cho
cm gic ca tr tr nên chnh xc v c căn c hơn : tr phân bit đươc mau xanh ,
mu đ, kch thưc to- nh. Tr bt đu tri gic thuc tnh ca đ vt xung quanh ,
m đươc cac môi quan hê
đơn gian nhât cua đô
t. Tuy nhiên, tri giac cua tren
cn sơ si, tr mi ch nhn bit đưc cc du hiu c tnh cht ngu nhiên, ngoai
v chưa bit la chn đ vt theo hnh dng, kch thưc…Mc d cc hnh đng vi
đô
t con vu ng vê song tren rât hư
ng thu
i thao tac: tho, p, b đ vt nh
vo trong đ vt ln , y ra, t vao…Tr đ nhn bit đưc mt s b phn cơ th :
măt, mi, m
ng, tay chân; biêt go
i tên đô dung quen thuô
c như: tha, bt, đia v bit
cch s dng mt s đô
ng tac đơn gian: m tha, bt, m ca uông nươ
c. Tuy nhiên,
nhâ
n biêt cua tre con thiêu chu đi
nh.
Ngôn ngư noi đa hinh thanh va phat triên nhanh chong , cuôi 24 thng tui tr
biêt noi câu 2- 3
đơn gian, c th hiu nhiu hơn so vi nhng gi diên đa
t. Tr bt
đâu phat triên tư duy băng lơ
i bên ca
nh tư duy trưc quan hanh đô
ng , biêt sư
du ng
nhưng môi liên hê
con giưa cac sư
t quen thuô
c trong cac tinh huông.
Ở tr hnh thnh tr nh hnh nh , khi lm quen vi đi tưng mi tr tch ly
biêu tương vê mau săc , kch thưc khc nhau ca chng , n dân phat triên tri nhơ
n vơ
i ngôn ngư noi. Tuy nhiên, ghi nhơ
cua tre 12-24 thng tui cn mang tnh
không chu đi
nh, thơ
i gian ghi nhơ
ngăn.
c) Tr t 24-36 thng tui
Ở tr 24-36 thng tui, cm gic, tri giac đươc phat triên đây đu hơn nhơ
m
ng cac hanh đô
ng vơ
i đô
t va linh hô
i đươc phương thư
c sư
du ng cua đô
t.
Tr phn nh cc thuc tnh ca s vt , hiê
n tương xung quanh đa da
ng hơn , ph
p hơn. Tr tri gic r nt v mu sc , hnh dng v kch thưc ca đ vt (nhâ
n
biêt va phân biê
t đươc nhiêu mau hơn… ). Tuy nhiên, kh năng lnh hô
i chuân cam
gic vn cn hn ch v thưng gn vi kinh nghim thc t m chưa mang tnh
khi qut (tr gi hnh tam gic l hnh mi nh , hnh trn l hnh qu bng…). Kh
năng tri giac vê không gian, thơ
i gian mơ
i dư
ng ơ
mư
c lây ban thân tre lam chuân đê
xc đnh cc hưng không gian: trên - dươ
i, trươ
c - sau. Sư nhâ
n thư
c vê biêu tương
lương con chưa ro rang khi liên tươ
ng “nhiêu” đên “to”, “it” đên “be. Đên cuôi 3
tuôi, kiêu tri giac mơ
i- hnh đng đnh hưng bng mt đưc hnh thnh.
Tư duy cua tre 24- 36 thng tui n chă
t
i hoa
t đô
ng va ngôn ngư. Nhơ
lnh hi đưc ngôn ng tiêng me
đe tr đ c thê nhăc la
i băng lơ
i noi vê
t sô thao
tc, chuôi thao tac như :
a mă
t, đi dep,... nhâ
n biêt đươc tư
4-8
phâ
n cơ thê.
tr hnh thnh  ngha khi qut ca t , v d “qu bng” không ch gi th đ chơi
c th ca tr m cn ch tt c cc qu bng khc. Tuy nhiên, kh năng đ ca tr
n con sơ đăng, ch da trên nhng du hiu ngu nhiên, bên ngoai. Tr đ bit xc
p cc mi quan h chưa c sn gia cc đ vt đ gii quyt nhim v đơn gin v
t đâu biêt sư
du ng cac thao tac cua tư duy như : so sanh, phân tich, ng hơp, phân
loi, khi qut ha dưi hnh thc sơ đng nht như : so sanh cai nay to hơn cai kia ,
4
biêt căt banh ra thanh nhiêu phân . Đên cuôi 3 tuôi, trên cơ sơ
tư duy trưc quan hanh
đô
ng, tr bt đu hnh thnh mt s yu t ca kiu tư duy trc quan- hnh tưng.
tươ
ng tương cua tre đươc xuât hiê
n trên nên tang cua biêu tương vê cac sư
t, hiê
n tương…ma tre co đươc nhơ
san phâm cua tri giac. Tuy nhiên, tươ
ng tương
ca tr l s phn nh không đy đ ca hin thc khch quan v đôi khi mang tnh
“bi
a đă
t chu quan”.
c du chu y, tr nhơ
cua tre đa tăng lên so vơ
i giai đoa
n trươ
c song chu y,
tr nh ca tr vn mang tnh cht không ch đnh , chưa bên vưng va bi
chi phôi
i cam xuc. Tr thưng ch ghi nh v ch  đưc đi vi nhng tc nhân kch
thch sinh đng , p dân ta
o ra . Đc biê
t, tr rt nh nhng đ vt đưc thao tc ,
đươc trai nghiê
m trưc tiêp băng tât ca cac giac quan.
4.2. Mục tiêu,
i dung giao du
c phát triển nhận thức cho trẻ từ 12-36 tháng
tuôi thông qua các hoạt động km phá, trải nghiệm.
4.2.1. Mục tiêu giáo dục phát triển cho trẻ từ 12-36 tháng tuổi
- Thch tm hiu, khm ph th gii xung quanh.
- C s nhy cm ca cc gic quan.
- C kh năng quan st, nhn xt, ghi nh v diễn đt hiu bit bng nhng
câu ni đơn gin.
- C mt s hiu bit ban đu vbn thân v cc s vt, hin tưng gn gi
quen thuc.
4.2.2.
i dung giao du
c phat triên cho tre từ 12-36 tháng tuổi
a) Luyn tp v phi hp cc gic quan:
Th gic, thnh gic, xc gic, khu gic, v gic.
b) Nhn bit
- Tên gi, chc năng mt s b phn cơ th ca con ngưi.
- Tên gi, đc đim ni bt, công dng v cch s dng mt s đô dung , đô
chơi, phương tiê
n giao thông quen thuc vi tr.
- Tên gi v đc đim ni bt ca mt s con vt, hoa, qu quen thuc vi tr.
- Mt s mu bn (đ, vng, xanh), kch thưc (to - nh), hnh dng (trn,
vuông), s lưng (mt - nhiu) v v tr trong không gian (trên - dưi, trưc - sau) so
vi bn thân tr.
- Bn thân v nhng ngưi gn gi.
4.3. c hoạt động khám phá, trải nghiệm nhằm phát triển nhận thức cho tre
từ 12-36 tháng tuổi
Thông qua 2 hot đng: Hot đng chơi-
p va hoa
t đô
ng khac
4.3.1. Hoạt động chơi-
p
Hot đng chơi -
p la hoa
t đô
ng luyê
n tâ
p mang yêu tô chơi co
i dung nhe
nhng ph hp vi tr 12- 36 thng tui. Hiê
n nay, trong Chương trinh GDMN, hot
5
đô
ng chơi -
p cua tre đươc thưc hiê
n 2 n trong ngay (buôi sang va buôi chiêu ).
i dung hoa
t đô
ng chơi-
p hươ
ng vao 4 lnh vc pht trin ca tr.
Trên hoa
t đô
ng chơi-
p, tr đưc to cc cơ hi hot đng trc tip bng tt
c cc gic quan qua quan st , tc hanh, luyê
n tâ
p vơ
i đô
t, đươc đap ư
ng nhu
u tim hiêu, khm ph th gii xung q uanh. Hot đng ny đưc coi l mt trong
nhưng hoa
t đô
ng cơ ban đê giao du c phat triên nhâ
n thư
c cho tre nha tre noi chung
v tr 12- 36 thng tui ni riêng . Hot đng chơi-
p co hai hinh thư
c tô chư
c đo
l: Chơi-
p co chu đi
nh cua giao viên va chơi tư cho
n theo y thich cua tre.
a) Hot đng chơi-
p co chu đi
nh cua giao viên
- hot đng mang yu t chơi đưc t chc , sp xp c muc đich , c kê
hoch ca GV nhm gip tr đưc tm ti, khm ph, luyn tp v phi hp cc gic
quan, c nô
i dung nhẹ nhng ph hp vi tr.
- Hot đng chơi - tâ
p co chu đi
nh co ưu thê trong giao du c phat triên nhâ
n
thư
c cho tre 12- 36 thng tui. Cc ni dung gio dc nhn thc cho t r trong hot
đô
ng nay cân đam bao tich hơp đươc nô
i dung luyê
n tâ
p va phôi hơp cac giac quan ,
nhâ
n biêt thê giơ
i gân gui xung quanh thông qua cac hanh đô
ng , thao tac trưc tiêp
i đô
t, trên cơ sơ
nhưng hiêu biêt va kinh nghiê
m đa co cua tre phup vơ
i đă
c
điêm tâm- sinh li. Trên hoa
t đô
ng chơi- tâ
p co chu đi
nh, cc hot đng ca gio viên
mang tinh chu đô
ng, c k hoch v tp trung ch yu vo vic hnh thnh hay cung
p nhưng biêu tương mơ
i, nhưng ky năng hay thai đô
n thiêt cua tre trong linh
c giao du c nhâ
n thư
c, cn cc hnh thc t chc gio dc khc s thc hin nhim
v: cng c v m rng , nâng cao cac kêt qua đa
t đươc ơ
tr  thông qua chơi-
p co
ch đnh.
- Thi lưng v hnh thc t chc hot đng chơi-
p co chu đi
nh ty thuc
vo tng đ tui, vo ni dung gio dc c th, vo shng th ca tr, vo đc
điêm nhâ
n thư
c va kha năng hanh đô
ng cua c hng. Thông thưng thơ
i lương chơi -
p co chu đi
nh danh cho tre theo cac đô
tuôi cu t như sau:
+ Tr 12-18 thng khong 6-7 phút.
+ Tr 18-24 thng khong 8-10 phút.
+ Tr 24-36 thng khong 12-15 phút.
Thơ
i gian tô chư
c hoa
t đô
ng chơi-
p co chu đi
nh cua giao viên co thê linh
hot ph thuc vo hng th ca tr . Tuy nhiên, trnh ko di v dễ gây nh hưng
đn sc khe ca tr v nh hưng đn thi gian ca cc hot đng tip theo.
Hnh thc t chc hot đng chơi -
p co chu đi
nh cua giao viên đươc thưc
hiê
n theo quy mô ca
p hoă
c theo nhom tuy thuô
c vao tư
ng đô
tuôi cua tre,
ng nô
i
dung giao duc.
Gio viên n dưa vao ưu thê ca hot đng chơi -
p c ch đnh v đc
điêm, kh năng ca tr  tng đ tui đ t chc gio dc mt cch ph hp . Thông
thươ
ng chư
c chơi-
p co chu đi
nh cua giao viên tuân theo 4 bươ
c sau:
Bƣớc 1: To hng th cho tr đn vi hot đng chơi- tp