ở ầ ờ L i m  đ u

ệ ự ớ ẽ ọ  s  mang t ữ ữ ỹ ữ ụ ự ệ i cho các thày giáo, cô giáo,  ươ ng án ph c  ồ   ộ ươ ng trình (g m ọ ắ ệ ộ ọ ộ Các thí nghi m và bài th c hành sinh h c 6 ọ các em h c sinh có thêm nh ng thông tin, nh ng k  năng, nh ng ph ạ ụ v  bài d y, bài h c, làm các thí nghi m, th c hành trong toàn b  ch ự 7 bài th c hành b t bu c và 7 thí nghi m trong các bài h c). N i dung ọ ồ ệ ệ ươ ng trình sinh h c 7, Tài li u g m 14 bài th c hành, thí nghi m  trong ch ỗ ơ ả

ị ồ ẩ ứ ỏ ế ế ỏ ậ ệ ổ ợ ế ế ị ầ t b  c n  ậ ỗ c ti n hành. Câu h i­bài t p (sau m i bài có các câu h i và bài t p  ở ộ ự ậ ự lu n, có câu h i nâng cao, m  r ng, ệ ự ế ả ờ ở ộ ể ế ạ t thêm thông tin, t o ọ ự ỏ ỏ ắ  làm), câu h i tr c nghi m, t . ề ể ấ ơ ả ệ ế ữ ệ ệ ọ ặ ướ ế ẫ ể ạ ắ ọ ữ ệ ứ ữ ế ắ ẫ ầ ạ ớ ướ ự ợ ệ ọ ố t thí nghi m th c hành t ỏ ở i l p và  ế ấ ượ ữ ế ầ ồ ử ớ ệ ả ọ ế . M i ý ki n xin g i t c  i: Bùi Văn ườ ắ ỉ ng THCS Qu  Nham­Tân Yên­ B c Giang ự ộ m i bài có 3 n i dung c  b n: ụ 1­M c đích bài.  ộ 2­N i dung bài: chu n b  bài th c hành, b  tr  ki n th c, các đ  dùng thi ướ thi t, các b ọ cho h c sinh t ậ ụ v n d ng và liên h  th c t ọ ỏ i theo chuyên đ  giúp h c sinh m  r ng, hi u bi 3­H i ­ tr  l ọ ứ h ng thú môn h c và tìm hi u khoa h c.  ế ữ ấ  Tài li u còn cung c p cách pha ch  nh ng hoá ch t c  b n khi ti n hành thí  ứ ạ ở ự ế ọ nghi m sinh h c, k  h ach bài d y th c hành,  thí nghi m  nh ng ki n th c m   ề ộ ọ ắ ấ ng d n h c sinh  r ng giúp GV hi u sâu, n m ch c v n đ  khi d y h c ho c h ở ộ ọ ậ ỏ ự th c hành; nh ng câu h i, bài t p giúp h c sinh  rèn luy n, kh c sâu, m  r ng và  ỉ ệ ự ễ ậ ụ ng d n c m tay ch  vi c cho  v n d ng ki n th c vào th c ti n; nh ng g i ý, h ọ h c sinh giúp các em h c và làm t  nhà. ạ ầ L n đ u biên so n không tránh kh i nh ng sai sót, khi m khuy t, r t mong đ các đ ng nghi p đóng góp và ch  giáo cho tác gi ế Thêm­Tr buivanthembg@yahoo.com.vn ĐT: 0912.716.203.

ụ  Danh m c Các bài th c hành   và thí nghi mệ

ươ ọ ơ ả c  b n trong ch ng trình & sgk sinh h c 6

t trong

TT

N i dung

SGK trang

ử ụ Kính lúp, kính hi n vi và cách s  d ng

ạ ạ

TN, TH Th 1 TH 2 Quan sát t Th 3 Th 4

ế Ti CT 4 5 12 18

Bài, ph n ầ trong bài 5 6 12 18

17 21 40 57 ể ự ậ ế  bào th c v t. ế ế ự ậ ẫ Th 5 29 53 173

ư ậ ấ ị ủ ễ Quan sát bi n d ng c a r . ủ Quan sát bi n d ng c a thân ậ Bài t p th c hành: T p làm m u ép Lá  cây ẫ S u t p các m u N m, Đ a y TH 6 65

Th 7 Tham quan thiên nhiên. 68­69­70 53 173­176

ủ ễ ố

ự ự ậ ấ

c trong cây ầ ạ ả ệ tn­1 tn­2 tn ­3 tn­4 tn­5 tn­6 tn­7 ướ c và mu i khoáng c a r S  hút n ủ S  dài ra c a thân ể V n chuy n các ch t trong thân ợ ệ Các thí nghi m quang h p Hô h pấ ậ ể ướ V n chuy n n ề Đi u ki n  cho h t n y m m 10 14 17 23­24 26 27 42 11  14  17  21  23 24 35 35 46 54 68 77 80 113

Ữ Ầ Ạ Ả Ầ Ệ

Ề TN 7 ­  BÀI 35 : NH NG ĐI U KI N C N CHO H T N Y M M (SGK Tr 113)

ấ ượ ủ ạ ữ ề ệ ả ầ ụ c nh ng đi u ki n n y m m c a h t.

ạ ỗ ạ ơ ệ ố t (h t đ , l c, ngô...), đã ph i khô.

ướ ạ ệ ­M c đích: Qua thí nghi m th y đ ẩ ị 1­Chu n b  thí nghi m: ố ộ ố ạ ­ M t s  h t gi ng t ỷ ố ­3 c c thu  tinh. ạ ­Bông s ch, n c s ch

ướ ế 2­Các b ệ : c ti n hành thí nghi m

ố ỗ ố

c) ậ ạ . ỷ ỏ t, khô b  vào 3 c c thu  tinh, m i c c 10 h t ế ướ  (thi u n ả ạ ư c cho ng p h t kho ng 6 ­7 cm (có n ướ ạ ỗ ộ ớ ẽ ả ướ i nh ng h t đ  m t l p bông  m (có c  n ế c nh ng s  thi u không khí) c và không khí) ố ở ỗ ố ố ể ả ừ ộ ố ạ ỗ ố ọ B1­ Ch n m t s  h t đ  t ỏ ố B2­ C c 1 không b  gì thêm  ­C c 2 đ  n  ­C c 3 lót xu ng d  ­Đ  3 c c ổ ướ ố  ch  mát, nhi ữ ệ ộ t đ  kho ng t 20 ­>30 ướ ẩ oC.

ố ạ ả ầ ở ỗ ố ế ế ệ ả m i c c, vi t k t qu  thí nghi m vào ế B3­ Sau 3­> 4 ngày, đ m s  h t n y m m  b ng ả ả ề ệ ệ STT Đi u ki n thí nghi m ầ ế ố ạ ả ạ ả ầ ệ K t qu  thí nghi m (s  h t n y m m ) Các h t không n y m m C c 1ố c)

ầ ạ ả Các h t không n y m m C c 2ố

ẩ ạ ề ả ầ 10 H t đ u n y m m C c 3ố

ề ế ướ ạ ỗ ể 10 h t đ   đ  khô (thi u n ướ ạ ỗ 10 h t đ   ngâm trong n c  ế (thi u không khí) ạ ỗ ể 10 h t đ  đ  trên bông  m ả ướ c và không khí) (có c  n ề ậ ế ậ ệ ộ ướ ế ệ ầ ầ ầ ạ ả t cho h t n y m m?  ự ả ế t cho s  n y m m ệ ầ ề t đ  là các đi u ki n c n thi

ờ ỏ 3­Câu h i­bài t p ụ ấ ơ ượ ư ề ặ ặ ư ề ặ ờ ề ầ ụ ấ ọ ầ c lúa m c m m r t ít? ả B4­Th o lu n và k t lu n v  các đi u ki n c n thi ậ ế K t lu n: N c, không khí, nhi ủ ạ c a h t.   ặ c  1.Vì sao trong v  chiêm (tháng 5­6) khi g t lúa v  g p tr i m a không ph i đ ọ lúa m c m m r t nhi u; v  mùa (tháng 10­11) khi g t lúa v  g p tr i m a không  ơ ượ ph i đ ả ờ Tr  l i:

ồ ả ạ ầ

ạ ố

2­Khi gieo h t cây tr ng c n ph i: ờ ụ a­Gieo đúng th i v . ấ ơ ố i x p. b­Làm đ t t ố ố c­Ch ng úng, ch ng h n, ch ng rét. ả d­C  a,b,c. ả ờ Tr  l i:

ạ ấ ạ ầ ả ấ ả ồ ề t c  các h t kh  năng n y m m đ u gi ng nhau? Vì sao h t g c sau  ả ố ầ ả ả ả ờ ả 3­Có ph i t ẫ khi cho vào “đ  chín” mà v n còn kh  năng n y m m? Tr  l i:

ộ ụ ế t ố ả ể ả ả ạ ượ ụ ầ c  không? ạ  trong b ng  các h t na này có th  n y m m đ ả ờ 4­M t em bé ăn qu  na chín, đã nu t c  các h t na vào trong b ng, em hãy cho bi ở Tr  l i:

ủ ề ả ả ầ ỏ H i đáp v  kh  năng  n y m m c a

ự ư ế ả ẫ ầ ở ệ Vi t Nam h tạ  H iỏ :   Th c h  th  nào v  h t thóc 3000 năm v n n y m m  ề ạ Tr  l iả ờ :

ạ ọ

Đ u ầ tháng 4 năm 2010, đoàn công tác  ộ ả ổ ọ  thu c B  môn Kh o c   ả ổ ộ kh o c  h c ườ ử Tr ị ọ h c, Khoa L ch s ,  ng Đ i h c  ộ ọ ạ ọ Khoa h c Xã h i và Nhân văn, Đ i h c  ộ  k t h p v i  ả ớ B o tàng  ế ợ Qu c gia Hà N i ỉ ậ ạ Hà N iộ  khi khai qu t t i di ch  Thành

ạ ạ ế ấ ộ ố ố

ề ở ộ ớ

ầ ấ ố ằ

ộ ầ

ượ ạ c Ả ả ạ ầ nh các h t thóc 3000 năm  đã n y m m ả c đ  b o qu n, 10 h t ả ầ

ả ầ ề ể ữ ề D n đã tìm th y nh ng h t thóc và g o  ạ i m t s  h  rác b p.  cháy t ạ ằ ấ ả ữ          T t c  nh ng h t này đ u n m  ầ ặ ằ ộ  đ  sâu g n  trong cùng m t m t b ng  ả ổ ặ ấ 1 mét so v i m t đ t. Các nhà kh o c   ọ ự ấ ở ẫ   h c d a vào các m u g m tìm th y  ấ ớ ầ cùng t ng đ t đã cho r ng t ng đ t v i  ả ạ ộ đ  sâu này có niên đ i cách đây kho ng  văn hóa Đ ng ồ 3000 năm, thu c t ng  Đ uậ .             Khi mang các h t thóc tìm đ ạ ướ ể ả ề v  ngâm n thóc trong đó đã n y m m đâm lá.          ữ ạ            Nh ng h t thóc n y m m đã  ệ ượ ể c chuy n cho  đ Vi n Di truy n nông  ấ nghi pệ  đ  nuôi c y, chăm sóc và nghiên c u. ứ

ể ệ ấ   ệ  đ  nuôi c y ạ

ầ ữ ọ ầ ờ ạ ủ ả ự ổ ạ ẫ ể i v n n y m m và phát tri n. ộ ế ư ệ ả ổ ọ ặ ị ỹ ạ ệ ả ư ệ ế ế ư ư ừ ế ị ệ ạ ế ậ ạ ứ ầ c, đóng th t kín l ệ ầ ể ố ư ả ệ ệ ế ề ạ ệ ệ , Ti n s  Lê  ế ỹ ể ồ ạ i ề ờ ố ề Vi n Di truy n nông nghi p ừ các cây lúa t  các h t thóc 3000 năm ự Thu hút s  chú ý ả ạ Nh ng h t thóc n y m m đã thu hút s  chú ý c a dân chúng và các nhà khoa h c vì không ai ng  h t thóc 3000 năm tu i l ủ ế ỹ Phó giáo s , Ti n s  Lâm Th  M  Dung ­ ch  nhi m b  môn kh o c  h c nói trên ­   ệ   ạ ề t vi c phát hi n các h t thóc, g o không ph i là đi u hi m g p, nh ng vi c cho bi ạ ả ầ ạ ạ ế ứ h t thóc có niên đ i vài nghìn năm l i n y m m thì h t s c hi m có.  Giáo s  nông  nghi p ệ Đào Th  Tu n ằ ấ  kh ng đ nh r ng theo các tài li u chính th c, ch a t ng có  ệ ẳ ả ư ẫ ế ớ phát hi n nào trên th  gi i mà sau 3.000 năm h t lúa v n n y m m. Theo Giáo s   ạ ớ ướ nông nghi pệ  Võ Tòng Xuân: "H t thóc không ti p xúc v i n i  ạ ữ có th  s ng 100 năm. Vi c nh ng h t thóc n y m m sau 3000 năm là chuy n hy  ư ừ ưở Vi n Di truy n nông nghi p ữ ng  h u, x a nay ch a t ng có". Vi n tr ự ễ ằ Huy Hàm, nói r ng, v  lý thuy t và th c ti n, khó có h t thóc nào có th  t n t trong su t 3000 năm tr i.

ệ ễ ệ ả ạ ế ỹ ữ ọ  cho r ng ằ ậ ấ ạ ệ ầ ư ả ổ ọ Nguy n Lân C ng ậ ủ Vi n Vi sinh v t và Công ngh  sinh h c ạ ị ơ ờ ằ ậ ễ ố ư ấ c chu t mang xu ng t ng đ t khai qu t, nh ng sau khi đi quan sát t ạ ạ i ạ ừ ả Ti n s  Nguy n Lân Dũng c a  ầ ệ ể nh ng h t thóc n y m m có th  là thóc hi n đ i b  r i vào t ng đ t khai qu t. Phó  ữ ườ  nghi ng  r ng nh ng h t thóc hi n đ i có giáo s  kh o c  h c  ầ ộ ượ ể th  đã đ ỗ ch  ông đã lo i tr  kh  năng này.

ẳ ể ể ả ạ ữ ẽ ượ ử ỏ ấ ủ ể i ủ ị ố ư ầ ạ ườ ủ ệ ổ ầ ạ ả ự ị Đ  có th  kh ng đ nh chính xác nh ng h t thóc đã n y m m qu  th c có niên đ i  ậ ả .  Trong khi  ạ Nh t B n c g i đi ki m tra t 3000 năm, các v  tr u c a chúng s  đ ộ ằ ệ ồ t Nam ­ cho r ng,  đó, Giáo s  Tr n Đình Long ­ Ch  t ch H i Gi ng cây tr ng Vi ể ệ ớ ng có th   v i 62 tính tr ng hình thái c a cây lúa, vi c phân bi t lúa c  hay lúa th

ắ ự ườ ệ ượ ằ ị c b ng m t th ườ ổ ng, có th  đ i đ n khi ra h t đ  xác đ nh. Lúa c   ạ ể ợ ế ườ ạ ể ng thân lùn, h t dài. ệ ạ ủ ề ạ ạ ạ ắ ủ ư ạ ng tròn, trong khi lúa th ấ ệ ớ t đ i. Đây là cũng là hình d ng c a các lo i  ươ ấ ở ư ệ ế th c hi n đ ạ cây dài, h t th ư i, theo quan sát c a Giáo s  Tu n, các h t này có hình d ng ng n, b  ngang Hi n t ứ ộ r ng ch  không thon dài nh  lúa nhi ổ ư lúa c  x a nh t t Nam nh  lúa n ng, lúa n p. Vi

ủ  thuy t v  s c s ng c a "h t thóc 3000 năm" ế ả ả ư ầ i vì sao h t thóc  ủ ự cháy c a các h t thóc và ạ ạ ệ ố ấ ộ ế ả ớ ổ ẫ ề ả ủ ế ả ầ ơ nh  ư canxi cacbonat (CaCO3), K2CO3, KCl,  ả ộ ố ạ ọ ả ạ ế ề ứ ố ả Các gi ả ọ ộ ố  thuy t khác nhau lý gi M t s  nhà khoa h c đã đ a ra các gi ằ ư 3000 năm tu i v n n y m m. Giáo s  Tu n cho r ng s   ế ườ ạ ệ ạ g o trong đi u ki n chôn vùi đã t o ra m t môi tr ng y m khí tuy t đ i có tác  ế ằ ạ ụ d ng b o qu n các h t thóc. Có gi  thuy t cho r ng tro b p v i các thành ph n  hóa h cọ  ch  y u là các  ố mu i vô c kim lo iạ  nh  ư s tắ , k mẽ ... đã bao b c các h t thóc và b o  phosphat và m t s  các  qu n chúng.

ộ ố ệ ề ấ ạ ệ ằ ự ạ ạ ố ề ề ạ ộ ố ệ ế ụ ứ ể ằ ầ ọ ậ ự D a vào các tiêu chí v  hình thái cây lúa và vào phân tích ADN, m t s  nhà khoa  ả ơ ọ ủ h c c a Vi n Di truy n Nông nghi p ­ n i nuôi c y các h t thóc Thành D n n y  ầ m m ­ cho r ng các h t thóc "3000 năm" th c ra là h t lúa hi n đ i gi ng Khang  Dân 18. Tuy nhiên, m t s  nhà khoa h c cho r ng c n ti p t c nghiên c u đ  có  ế k t lu n chính xác.

ế ạ ộ ậ ả ố ị ệ ạ ỉ t phía Nh t B n đã không xác đ nh đ ẫ   c niên đ i hi u ch nh c a m u ượ ỉ ử ế ả ậ ữ ơ ư ứ ế ạ ọ ọ ậ ủ K t lu n c a các nhà khoa h c ị ỹ ị ả ổ ọ T i h i ngh  thông báo kh o c  h c toàn qu c ngày 30/9/2010, bà Lâm Th  M   ủ ế Dung cho bi ế ệ t Nam g i sang phân tích. Phân tích ASM ch  cho k t qu  chính xác n u  mà Vi ậ ượ ả ố ẫ m u là v t h u c  đã ch t, ch  không ph i s ng nh  các h t thóc h  nh n đ c.