v¨n phßng quèc héi c¬ së d÷ liÖu luËt viÖt nam LAWDATA
Th«ng t
cña Bé Tµi ch Ýn h sè 01/1998/TT-B T C ngµy 03 th¸ng 01 n¨ m 1998
híng dÉn thùc hiÖn chi ph Ý dÞch vô, hoa hång m «i giíi
trong doanh nghiÖp nhµ níc
Thi hµnh §iÒu 29 NghÞ ®Þnh sè 59/CP ngµy 3-10-1996 cña ChÝnh
phñ ban hµnh Quy chÕ qun lý tµi chÝnh vµ h¹ch to¸n kinh doanh ®èi víi
doanh nghiÖp Nhµ níc; Bé Tµi chÝnh híng dÉn thùc hiÖn chi phÝ dÞch vô,
hoa hång m«i giíi ¸p dông trong doanh nghiÖp Nhµ níc nh sau:
I. Nh÷n g quy ® Þ n h chun g
1. Nh÷ng thuËt ng÷ sau ®©y ® îc hiÓu lµ:
1.1. "Hoa hång m«i giíi" lµ khon tiÒn tr cho ngêi lµm m«i giíi cho c¸c
ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp.
1.2. "Chi phÝ dÞch vô t¹o viÖc lµm" lµ khon tiÒn tr cho ngêi lµm dÞch
vô mµ dÞch vô ®ã t¹o thªm viÖc lµm cho doanh nghiÖp, sau ®©y gäi t¾t lµ
chi phÝ dÞch vô.
Th«ng t nµy kh«ng ¸p dông ®èi víi c¸c doanh nghiÖp bo hiÓm, tæ chøc
m«i giíi b¶o hiÓm vµ ®¹i lý b¶o hiÓm ®îc phÐp ho¹t ®éng t¹i ViÖt Nam.
Hoa hång ®Ó tr cho nh÷ng ngêi lµm ®¹i lý kh«ng thuéc ph¹m vi ®iÒu
chØnh cña Th«ng t nµy.
2. Hoa hång m«i giíi, chi phÝ dÞch vô chØ ® îc chi khi ngêi lµm m«i giíi,
ngêi lµm dÞch vô thùc sù cung cÊp c¸c ho¹t ®éng m«i giíi, t¹o thªm viÖc lµm
cho doanh nghiÖp ®Ó c¸c ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp ®¹t hiÖu
qu¶ h¬n.
3. Møc chi hoa hång m«i giíi, møc chi phÝ dÞch vô phi c¨n cø vµo hiÖu
qu¶ kinh tÕ cña tõng ho¹t ®éng m«i giíi hoÆc dÞch vô mang l¹i.
II. N h÷ng quy ® Þ n h cô thÓ
1. X©y dùng quy chÕ vÒ chi hoa hång m«i giíi, chi phÝ dÞch vô ®Ó ¸p
dông trong doanh nghiÖp:
Mçi doanh nghiÖp nhµ níc c¨n cø vµo ®iÒu kiÖn vµ ®Æc ®iÓm cô thÓ
cña m×nh ®Ó x©y dùng quy chÕ chi hoa hång m«i giíi, chi phÝ dÞch vô ¸p
dông thèng nhÊt vµ c«ng khai trong doanh nghiÖp. Héi ®ång Qu¶n trÞ (®èi
víi doanh nghiÖp cã Héi ®ång qun trÞ), Gi¸m ®èc doanh nghiÖp (®èi víi
doanh nghiÖp kh«ng cã Héi ®ång qu¶n trÞ) phª duyÖt quy chÕ nãi trªn vµ
göi cho c¬ quan tµi chÝnh (c¬ quan qun lý vèn, c¬ quan thuÕ) ®Ó gi¸m s¸t
thùc hiÖn.
C¨n cø vµo quy chÕ ® îc duyÖt, tuú theo tõng nghiÖp vô mua b¸n hoÆc
cung øng dÞch vô ph¸t sinh trong ho¹t ®éng kinh doanh cña doanh nghiÖp
mµ Gi¸m ®èc doanh nghiÖp quyÕt ®Þnh chi hoa hång cho tõng ho¹t ®éng
m«i giíi, hoÆc tõng chi phÝ dÞch vô.
2. Nh÷ng néi dung c¬ b¶n ph¶i ® îc thÓ hiÖn trong quy chÕ cña doanh
nghiÖp:
a. §èi tîng ¸p dông:
§èi tîng ® îc hëng tiÒn chi hoa hång m«i giíi, chi phÝ dÞch vô lµ c¸c tæ
chøc, c¸ nh©n (trong vµ ngoµi níc) cã lµm m«i giíi hoÆc dÞch vô t¹o viÖc lµm
cho doanh nghiÖp.
Chi hoa hång m«i giíi kh«ng ¸p dông ®èi víi c¸c ®èi tîng sau theo quy
®Þnh t¹i NghÞ ®Þnh 59/CP ngµy 3/10/1996 cña ChÝnh phñ:
+ §¹i lý nh÷ng m Æt hµng theo Hîp ®ång ®¹i lý hoÆc c¸c kh¸ch hµng ® îc
chØ ®Þnh cña doanh nghiÖp theo nh÷ng m Æt hµng ®∙ ® îc x¸c ®Þnh theo
hîp ®ång mua b¸n víi doanh nghiÖp.
+ C¸c chøc danh qu¶n lý cña doanh nghiÖp.
+ Nh÷ng nh©n viªn cña doanh nghiÖp lµm nhiÖm vô cung øng, tiªu thô
vËt t sn phÈm cho doanh nghiÖp.
b. Hîp ®ång hoÆc giÊy x¸c nhËn vÒ ho¹t ®éng m«i giíi, ho¹t ®éng dÞch
vô:
§èi víi c¸c tæ chøc kinh tÕ, c¸ nh©n ho¹t ®éng m«i giíi, ho¹t ®éng dÞch
vô chuyªn nghiÖp cã ®¨ng ký kinh doanh th× viÖc thùc hiÖn chi hoa hång
m«i giíi, dÞch vô ph¶i c¨n cø vµo Hîp ®ång hoÆc GiÊy x¸c nhËn gi÷a doanh
nghiÖp víi c¸c tæ chøc kinh tÕ, c¸ nh©n nãi trªn.
§èi víi c¸c tæ chøc kinh tÕ, c¸ nh©n ho¹t ®éng m«i giíi, dÞch vô kh«ng
chuyªn nghiÖp, ho¹t ®éng m«i giíi hay ho¹t ®éng dÞch vô cã tÝnh chÊt tù
ph¸t, kh«ng thêng xuyªn, hoÆc khon chi díi 50.000 ®ång/ngêi/ lÇn th× viÖc
chi phi c¨n cø vµo Hîp ®ång hoÆc GiÊy x¸c nhËn gi÷a doanh nghiÖp vµ ng-
êi lµm m«i giíi hoÆc ho¹t ®éng dÞch vô trong ®ã ghi râ tªn, ®Þa chØ cña ng-
êi nhËn tiÒn.
Hîp ®ång hoÆc GiÊy x¸c nhËn tèi thiÓu phi cã c¸c néi dung sau:
+ Néi dung ho¹t ®éng m«i giíi, ho¹t ®éng dÞch vô.
+ Møc chi.
+ Ph¬ng thøc thanh to¸n.
+ Thêi gian thùc hiÖn vµ kÕt thóc.
+ Tr¸ch nhiÖm cña c¸c bªn.
c. Khi kÕt thóc ho¹t ®éng m«i giíi, ho¹t ®éng dÞch vô doanh nghiÖp
ph¶i thanh lý hîp ®ång hoÆc cã x¸c nhËn kÕt thóc ho¹t ®éng m«i giíi, ho¹t
®éng dÞch vô víi ®¬n vÞ (hoÆc c¸ nh©n) lµm m«i giíi hoÆc ho¹t ®éng dÞch
vô. C¨n cø vµo thanh lý hîp ®ång hoÆc x¸c nhËn kÕt thóc ho¹t ®éng m«i giíi,
ho¹t ®éng dÞch vô, doanh nghiÖp h¹ch to¸n vµo chi phÝ ho¹t ®éng kinh
doanh theo sè tiÒn thùc chi.
3. Quy ®Þnh vÒ møc chi hoa hång m«i giíi, dÞch vô:
2
- ViÖc chi hoa hång m«i giíi, chi dÞch vô ph¶i c¨n cø vµo hiÖu qu do
ho¹t ®éng m«i giíi vµ dÞch vô mang l¹i.
- HiÖu qu ho¹t ®éng m«i giíi ® îc thÓ hiÖn mét trong c¸c chØ tiªu sau:
+ Gióp cho tiªu thô ® îc sn phÈm, hµng ho¸ ®Æc biÖt lµ sn phÈm
hµng ho¸ ø ®äng, gim mÊt phÈm chÊt hoÆc khã tiªu thô.
+ Lµm t¨ng sn lîng hoÆc gi¸ trÞ sn phÈm hµng ho¸ b¸n ra cho doanh
nghiÖp so víi kh«ng cã ho¹t ®éng m«i giíi, ho¹t ®éng dÞch vô.
+ Gióp cho doanh nghiÖp mua ® îc vËt t hµng ho¸ cã chÊt lîng tèt, gi¸
mua rÎ h¬n gi¸ thÞ trêng.
- HiÖu qu¶ cña ho¹t ®éng dÞch vô lµ t¹o thªm ® îc viÖc lµm cho doanh
nghiÖp.
- Møc chi hoa hång m«i giíi hoÆc chi phÝ dÞch vô cã thÓ lµ sè tiÒn
tuyÖt ®èi, cã thÓ tÝnh theo tû lÖ % trªn doanh thu, hoÆc trªn sè chªnh lÖch
gi¸ trÞ t¨ng thªm do ho¹t ®éng m«i giíi vµ dÞch vô mang l¹i.
Møc chi cô thÓ do Gi¸m ®èc doanh nghiÖp quyÕt ®Þnh. Trêng hîp
doanh nghiÖp lµm ®¹i lý uû quyÒn cho chñ hµng, th× møc chi do chñ hµng
quyÕt ®Þnh.
Møc chi hoa hång m«i giíi, chi phÝ dÞch vô ® îc khèng chÕ kh«ng qu¸
3% doanh thu nÕu lµ c¸c ho¹t ®éng m«i giíi hay dÞch vô kh«ng thÓ tÝnh ® îc
phÇn gi¸ trÞ t¨ng lªn b»ng sè tiÒn tuyÖt ®èi; hoÆc kh«ng qu¸ 30% trªn gi¸ trÞ
t¨ng thªm, nÕu x¸c ®Þnh gi¸ trÞ tuyÖt ®èi t¨ng thªm. Nhng tæng møc chi phÝ
dÞch vô, chi hoa hång m«i giíi vµ c¸c khon chi giao dÞch tiÕp kh¸ch, ®èi
ngo¹i... phi trong ph¹m vi khèng chÕ theo quy ®Þnh cña chÕ ®é hiÖn hµnh.
Trêng hîp ®Æc biÖt, c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng chñ yÕu b»ng c¸c ho¹t
®éng m«i giíi, chi phÝ dÞch vô, tiÕp thÞ qu¶ng c¸o, ®èi ngo¹i cÇn ph¶i chi ë
møc cao h¬n th× doanh nghiÖp phi lµm ph¬ng ¸n b¸o c¸o Bé Tµi chÝnh xem
xÐt quyÕt ®Þnh.
4. Quy ®Þnh vÒ chøng tõ chi:
Chøng tõ chi phÝ dÞch vô, hoa hång m«i giíi ph¶i ®m bo ®ñ c¸c yÕu
tè cña chøng tõ chi theo quy ®Þnh cña chÕ ®é kÕ to¸n hiÖn hµnh.
VÒ nguyªn t¾c mäi chøng tõ chi phi ®m b¶o cã ch÷ ký cña ngêi nhËn
tiÒn. Trêng hîp kh«ng thÓ cã ch÷ ký cña ngêi nhËn tiÒn th× phi ghi râ tªn,
®Þa chØ cña ngêi nhËn tiÒn.
Trêng hîp chi b»ng chuyÓn khon qua Ng©n hµng còng ph¶i ®m b¶o
®ñ c¸c yÕu tè nh néi dung chi, sè tiÒn, tªn ®¬n vÞ hoÆc c¸ nh©n nhËn. 5.
Tr¸ch nhiÖm cña doanh nghiÖp Nhµ níc trong viÖc thùc hiÖn chi phÝ dÞch
vô, hoa hång m«i giíi:
Trong mäi trêng hîp, ngêi ®Ò nghÞ chi vµ ngêi quyÕt ®Þnh chi hoa
hång m«i giíi, chi phÝ dÞch vô phi chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ quyÕt ®Þnh cña
m×nh. NÕu l¹m dông chÕ ®é ®Ó chi sai môc ®Ých, chi kh«ng ®óng ®èi tîng
th× ngêi ra quyÕt ®Þnh chi phi chÞu tr¸ch nhiÖm tríc ph¸p luËt.
III. §iÒu khon thi hµnh
3
Th«ng t nµy cã hiÖu lùc thi hµnh sau 15 ngµy kÓ tõ ngµy ký, trong qu¸
tr×nh thùc hiÖn nÕu cã víng m¾c ®Ò nghÞ c¸c ®¬n vÞ, c¸ nh©n kÞp thêi
ph¶n ¸nh víi Bé Tµi chÝnh ®Ó nghiªn cøu gii quyÕt.
4