TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HỒ CHÍ MINH
KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH
MÔN HỌC: HÀNH VI TỔ CHỨC
ĐỀ TÀI:
VAI TRÒ CỦA VIỆC XÂY DỰNG
VĂN HÓA TRONG TỔ CHỨC

GVHD: ThS. NGUYỄN VĂN CHƯƠNG
SVTH: Nguyễn Phong Vũ
Thành Nữ Trọng Thủy
Đặng Khắc Di
Đặng Văn Vui
Trần Ngọc Chánh
Nguyễn Thu Giang
Nguyễn Hữu Tú
Nhóm : 7
TPHCM, Ngày 0 8/07/2012
1
Mục lục
Lời mở đầu trang 2
Chương 1: Tổng quan về văn hóa tổ chức trang 3
Chương 2: Vai trò của việc xây dựng văn hóa trong tổ chức trang 7
Kết luận trang 15
Tài liệu tham khảo trang 15
2
LỜI MỞ ĐẦU
Một quốc gia không thể tồn tại và phát triển nếu không bảo tồn, gìn giữ được nền văn hóa
truyền thống của mình. Một gia đình sẽ không đầm ấm sum vầy và đóng góp tích cực cho xã hội
nếu không có gia phong, gia giáo. Cũng như vậy, một doanh nghiệp sẽ không có một sự nghiệp
lâu dài nếu không có một nền văn hóa đặc thù cho mình.
Trong đời sống xã hội, con người bị ảnh hưởng bởi nền văn hóa trong đó bao gồm những
giá trị, niềm tin,và những hành vi mong đợi. Cũng như xã hội, một tổ chức cũng có một nền văn
hóa riêng gọi là văn hóa tổ chức, đó là một yếu tố rất quan trọng mà nhà quản lý cần xây dựng
và duy trì để đưa đơn vị của họ phát triển nhanh và bền vững. Các nhà nghiên cứu đều cho rằng
văn hóa tổ chức càng cao thì việc thực hiện chức năng của bộ máy quản lý càng đầy đủ và rõ
ràng hơn, uy tín của bộ máy quản lý do đó cũng được nâng lên. Vì thế ngày nay việc xây dựng
và duy trì văn hóa tổ chức là vấn đề được quan tâm hàng đầu ở các tổ chức.
Do đó, để biết được rõ hơn về vấn đề này, chúng ta cùng tìm hiểu đề tài tiểu luận “ Vai
trò của việc xây dựng văn hóa trong Doanh nghiệp”.
Mặc dù đã hết sức cố gắng, song bài viết khó tránh khỏi những hạn chế và sai sót, nhóm
chúng em rất mong nhận được ý kiến đóng góp của các thầy và các bạn.
Nhóm chúng em xin chân thành cảm ơn.
3
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VỀ VĂN HÓA TRONG
DOANH NGHIỆP
1.1 Khái niệm về văn hóa:
Từ năm 1952, hai nhà nhân loại học Mỹ là Alfred Kroeber và Clyde Kluckhohn đã thống
kê có tới 164 định nghĩa khác nhau về văn hóa trong các công trình nổi tiếng thế giới, điều này
cho thấy khái niệm về văn hóa rất đa dạng.
Theo UNESCO, khái niệm văn hóa hiểu theo nghĩa rộng thì “Văn hóa là một phức hệ -
tổng hợp các đặc trưng diện mạo về tinh thần, vật chất, tri thức và tình cảm… khắc họa nên
bản sắc của một cộng đồng gia đình, xóm làng, vùng, miền, quốc gia, xã hội… Văn hóa không
chỉ bao gồm nghệ thuật, văn chương mà còn cả lối sống, những quyền cơ bản của con người,
những hệ thống giá trị, những truyền thống, tín ngưỡng…”; còn hiểu theo nghĩa hẹp thì “Văn
hóa là tổng thể những hệ thống biểu trưng (ký hiệu) chi phối cách ứng xử và giao tiếp trong
cộng đồng, khiến cộng đồng đó có đặc thù riêng”
Theo chủ tịch Hồ Chí Minh, văn hóa được khái hiệm như sau: “Vì lẽ sinh tồn cũng như
mục đích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức,
pháp luật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, những công cụ cho sinh hoạt hằng ngày về
mặt ăn, ở và các phương thức sử dụng. Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn
hóa”.
Ngoài ra còn rất nhiều khái niệm khác về văn hóa, tuy nhiên chúng ta có thể tạm hiểu văn
hóa là sản phẩm của con người được tạo ra trong quá trình lao động (từ lao động trí óc đến lao
động chân tay), được chi phối bởi môi trường (môi trường tự nhiên và xã hội) xung quanh và
tính cách của từng tộc người. Nhờ có văn hóa mà con người trở nên khác biệt so với các loài
động vật khác; và do được chi phối bởi môi trường xung quanh và tính cách tộc người nên văn
hóa ở mỗi tộc người sẽ có những đặc trưng riêng.
Mặc dù văn hóa là sản phẩm của loài người, văn hóa được tạo ra và phát triển trong quan
hệ qua lại giữa con người và xã hội. Song, chính văn hóa lại tham gia vào việc tạo nên con
người, duy trì sự phát bền vững, ổn định và đảm bảo trật tự xã hội. Văn hóa được truyền từ thế
hệ này sang thế hệ khác thông qua quá trình xã hội hóa. Văn hóa được tái tạo và phát triển
trong quá trình hành động và tương tác xã hội của con người. Văn hóa là trình độ phát triển
của con người và của xã hội được biểu hiện trong các kiểu và hình thức tổ chức đời sống và
hành động của con người cũng như trong giá trị vật chất và tinh thần mà do con người tạo ra.
1.2 Khái niệm về văn hóa doanh nghiệp:
Văn hóa doanh nghiệp là hệ thống các giá trị, niềm tin, các nguyên tắc kinh doanh, các
truyền thống, các phương pháp hoạt động và môi trường làm việc trong nội bộ tổ chức. Các
4
thành phần của văn hóa doanh nghiệp có mối quan hệ với nhau và tác động đến suy nghĩ và
hành vi của các thành viên trong doanh nghiệp.
Văn hóa doanh nghiệp gắn liền với văn hóa xã hội, vừa mang bản sắc của văn hóa truyền
thống theo khu vực địa lý, vừa thể hiện tính thích nghi với môi trường hoạt động của doanh
nghiệp hay thể hiện cả bản sắc của văn hóa giao lưu và sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật thế giới
theo thời gian.
Văn hóa doanh nghiệp bắt nguồn từ con người, do con người hình thành và phát triển, là
một nguồn lực vô hình có ảnh hưởng đến khả năng phát triển lâu dài của từng doanh nghiệp.
1.3 Nguồn gốc của văn hóa doanh nghiệp:
Về nguồn gốc, các giá trị văn hóa của doanh nghiệp ban đầu do các thành viên đầu tiên
mang vào doanh nghiệp, thông qua những giá trị văn hóa mà họ tiếp nhận từ những lực lượng xã
hội. Trong quá trình phát triển, do có sự giao lưu với môi trường xã hội, các giá trị văn hóa ban
đầu được các thành viên của tổ chức bổ sung thêm các giá trị mới (tri thức mới, nhận thức mới,
hành vi mới) hoặc loại bỏ các yếu tố hay những tư tưởng không còn thích nghi với xu hướng
phát triển của thời đại nhằm nâng cao mức độ bền vững của văn hóa doanh nghiệp.
1.4 Các yếu tố cấu thành văn hóa doanh nghiệp:
Văn hóa doanh nghiệp được hình thành từ những yếu tố sau:
1.4.1 Yếu tố 1: Môi trường của doanh nghiệp
Là bối cảnh về kinh tế, xã hội mà doanh nghiệp đang phải hoạt động trong nó, cùng tồn tại
với nó. Môi trường doanh nghiệp có môi trường chung và môi trường riêng.
Môi trường chung là điều kiện kinh tế, chính trị, xã hội của đất nước trong từng thời kỳ, có
tác động rất lớn tới sự hình thành văn hóa doanh nghiệp. Nói chung, các doanh nghiệp rất khó có
thể xây dựng được văn hóa doanh nghiệp của mình nếu hoạt động trong một môi trường chung kém
văn hóa và ở đó, tham nhũng, lật lọng, thôn tính lẫn nhau đang ngự trị và ngược lại.
Môi trường riêng là điểm xuất phát của doanh nghiệp; tính đặc thù về nghề nghiệp, sản
phẩm… Môi trường riêng tùy thuộc vào sự hình thành và phát triển của từng doanh nghiệp.
1.4.2 Yếu tố 2: Quan niệm giá trị
Quan niệm giá trị tạo ra ý thức hành động của cá nhân trong doanh nghiệp. Nếu quan niệm
giá trị doanh nghiệp chỉ là tiền thì tất yếu sự hợp tác sẽ không bền vững. Do đó, trong việc xây dựng
văn hóa doanh nghiệp không thể quá nhấn mạnh tác động bằng vật chất, càng không thể tạo ra tâm
lý "sùng bái đồng tiền". Ngược lại, nếu quan niệm giá trị doanh nghiệp còn bao gồm thương hiệu,
uy tín kinh doanh, sự phát triển toàn diện của từng thành viên trong doanh nghiệp thì sự hợp tác sẽ
bền vững hơn. Đây là yếu tố quan trọng nhất hình thành văn hóa doanh nghiệp.