Tóm tắt Luận án Tiến sĩ: Quản lý nhà nước về tài chính dự án đầu tư xây dựng hạ tầng giao thông đường bộ theo hợp đồng xây dựng - kinh doanh - chuyển giao tại Việt Nam

Hạ tầng giao thông đường bộ đóng vai trò thiết yếu trong phát triển kinh tế-xã hội, nhưng nguồn ngân sách nhà nước khó có thể đáp ứng hoàn toàn nhu cầu đầu tư khổng lồ. Vì vậy, các dự án đầu tư theo hình thức Xây dựng – Kinh doanh – Chuyển giao (BOT) đã trở thành giải pháp quan trọng để huy động vốn từ khu vực tư nhân. Tuy nhiên, việc quản lý nhà nước về tài chính đối với các dự án BOT tại Việt Nam vẫn còn tồn tại nhiều bất cập, dẫn đến hiệu quả chưa cao và tiềm ẩn rủi ro. Nghiên cứu này ra đời nhằm đánh giá thực trạng, xác định các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý tài chính trong lĩnh vực này, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của hạ tầng giao thông.

Các nhà hoạch định chính sách, nhà quản lý dự án, học giả, nghiên cứu sinh và chuyên gia trong lĩnh vực quản lý xây dựng, tài chính và phát triển hạ tầng giao thông tại Việt Nam.

Luận án tập trung nghiên cứu hoạt động quản lý nhà nước về tài chính đối với các dự án đầu tư xây dựng hạ tầng giao thông đường bộ theo hợp đồng Xây dựng – Kinh doanh – Chuyển giao (BOT) tại Việt Nam. Mục tiêu chính là hệ thống hóa cơ sở lý luận và pháp lý, phân tích thực trạng, xác định các nhân tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp hoàn thiện hoạt động này. Nghiên cứu đã chỉ ra những hạn chế trong quản lý tài chính dự án BOT như thiếu minh bạch, cơ chế chia sẻ rủi ro chưa rõ ràng và giám sát chưa hiệu quả. Phương pháp nghiên cứu kết hợp cả định tính và định lượng, bao gồm phân tích, tổng hợp lý thuyết, so sánh, phỏng vấn chuyên gia, thu thập dữ liệu thứ cấp và xử lý số liệu bằng phần mềm SPSS để kiểm định mô hình hồi quy. Luận án đề xuất 05 nhóm giải pháp thiết thực, bao gồm hoàn thiện tổ chức bộ máy, tăng cường công khai minh bạch, thành lập quỹ bù đắp thiếu hụt tài chính, hoàn thiện quản lý doanh thu và giám sát thực hiện các quy định pháp luật. Những đóng góp của nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn quan trọng, hỗ trợ các cơ quan quản lý nhà nước trong việc ban hành chính sách phù hợp, thu hút nhà đầu tư, nâng cao hiệu quả và tính minh bạch của các dự án BOT, đồng thời đóng góp vào công tác nghiên cứu và đào tạo trong lĩnh vực quản lý dự án PPP.