Làm gì khi mâu thuẫn nội bộ phát
sinh?
Các nhà lãnh đạo thường đưa ra câu hỏi về cách giải quyết công
việc trong có tình huống mâu thuẫn nội bộ. Tuy nhiên, hiếm khi
họ đòi hỏi những phản hồi về lí do tại sao mâu thuẫn nảy sinh và
họ có thể làm gì để phòng tránh và kiểm soát nó.
Tháng 11 năm ngoái, quản lý ngân hàng người Pháp, 33 tuổi,
Philip rời Paris tới Luân Đôn đảm nhiệm một vị trí mới, một thách
thức mới. Anh nghĩ rằng công việc quản lý mới tại một ngân hàng
đầu tư hàng đầu Anh Quốc sẽ mang lại cho anh những kinh
nghiệm lãnh đạo quốc tế đầy giá trị và phát triển những kỹ năng
mới. Mức lương và những khoản tiền thưởng đầy hứa hẹn cũng
là một động lực khuyến khích anh.
Một năm sau, Philip có cách nhìn khác hẳn về công việc, về quyết
định của anh. Anh giải thích rằng một năm vừa qua quả là một
thảm hoạ và công việc của anh đang rơi vào vùng nguy hiềm khi
mà các nhân viên cấp dưới thẳng thừng đưa ra những khiếu nại
chính thức về phong cách quản lý của anh. Anh thấy quả là khó
khăn đề điều chỉnh vai trò mới, nhưng anh không nhận ra rằng
chính phong cách quản lý của anh đã tạo ra những mâu thuẫn
trong nhóm của anh.
Philip cảm thấy anh đã hành động rất đúng đắn, nhưng các đồng
nghiệp và thành viên trong nhóm lại cảm thấy anh hành động
không nhất quán, thiên vị một số thành viên và coi nhẹ một số
những người khác. Ban lãnh đạo công ty đề nghị anh nên tham
gia một khoá đào tạo quản lý nhằm giúp anh cải thiện kỹ năng
giao tiếp, hiểu biết về văn hoá và phát triển các kỹ năng con
người.
Anh đồng ý theo học một khoá đào tạo của công ty nhưng thực
sự không cảm thấy hài lòng, anh cảm thấy ngân hàng không
chuẩn bị cho anh đầy đủ những kỹ năng cần thiết để đảm nhiệm
vai trò mới. Anh cho rằng vấn đề chính là do cơ cấu tổ chức kiểu
ma trận của ngân hàng và ngân hàng chỉ tập trung vào vấn đề tạo
lợi nhuận - có nghĩa là chỉ tập trung vào khuyến khích người quản
lý “chiến đấu” cho lĩnh vực hoạt động và nguồn lực thay vì xây
dựng các nhóm và phát triển con người. Tóm lại, ngân hàng đã
cố ý tạo ra một môi trường văn hoá mang tính “chiến đấu” chứ
không phải là văn hoá hợp tác.
Tất nhiên cả hai bên đều có lỹ lẽ riêng của mình. Philip cần phải
thay đổi, nhưng môi trường anh đang lãnh đạo cũng cần phải
thay đổi theo. Thật sự thì ở cấp quản lý bậc tổ chức, có rất ít
những hành động được đưa ra nhằm làm dịu bớt những mâu
thuẫn này.
Mâu thuẫn tổ chức đang phát sinh như là một vấn đề quan trọng
nơi công sở. Phần lớn các nhà quản lý bị rơi vào những mâu
thuẫn thế này đều cho rằng họ thiếu kỹ năng và sự sẵn sàng để
đương đầu với tình huống. Từ một sự xao nhãng không mong
đợi, mâu thuẫn trong nội bộ nhóm hay phòng ban có thể nhanh
chóng “lan toả” như một thứ dịch bệnh, phá huỷ các mối quan hệ,
làm giảm năng suất làm việc và nguy hại tới vấn đề đạo đức công
sở, và trong một số những trường hợp cực đoan, nó có thể dẫn
tới sự vắng mặt, phá hoại ngầm, tranh chấp, kiện tụng nhau và
thậm chí cả bãi công.
Thứ nhất, cơ cấu ma trận ở rất nhiều các tổ chức, công ty dẫn tới
việc báo cáo kết quả hoạt động không rõ ràng, làm tăng cạnh
tranh về nguồn lực và mối quan tâm và những sự lộn xộn, rối
loạn chung xảy ra khi các nhà quản lý cố gắng tạo ra một phong
cách quản lý thích hợp.
Thứ hai, quá trình toàn cầu hoá đã và đang gây ra những thanh
đổi và tái cơ cấu vì thế các công ty có phương thức hoạt động
linh hoạt hơn. Phương thức làm việc nhóm phát triển nhanh
chóng với các thành viên có trình độ, nền tảng và văn hóa khác
nhau, đến từ các khu vực địa lý khác nhau. Thư điện tử và trao
đổi thông tin qua phương tiện điện tử là những cách thực tế và
hiệu quả nhất, nhưng vì vậy sự hiện đại này cũng có thể dẫn tới
những bức thư nặc danh và sự hiểu lầm.
Bên cạnh phương thức quản lý ma trận và quá trình toàn cầu hóa
đang ngày càng phát triển nhanh chóng hơn, thì còn có một số
những nguyên nhân khác dẫn tới mâu thuẫn nội bộ như:
- Sự khác biệt về văn hóa và quan niệm về trách nhiệm.
- Sự khác biệt về giá trị, quan niệm và tín ngưỡng.
- Thiếu sự nhạy cảm đối với vấn đề sắc tộc, nòi giống, tuổi tác,
địa vị xã hội, giáo dục và khả năng.