intTypePromotion=1

Bài giảng- Đăng ký và thống kê đất đai- chương 4

Chia sẻ: Norther Light | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:5

0
235
lượt xem
91
download

Bài giảng- Đăng ký và thống kê đất đai- chương 4

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Phần II: Thống kê đất đai Trang 82 PHẦN II THỐNG KÊ ĐẤT ĐAI Chương 4 SƠ LƯỢC VỀ NGUYÊN LÝ THỐNG KÊ 4.1 - KHÁI NIỆM, NHIỆM VỤ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU CỦA THỐNG KÊ 4.1.1 Khái niệm Thống kê là một môn khoa học xã hội nghiên cứu mặt lượng trong mối liên hệ mật thiết với mặt chất của hiện tượng (tự nhiên, kinh tế - xã hội) số lớn trong điều kiện thời gian và địa điểm nhất định Tại sao phải nghiên cứu mặt lượng trong mối quan hệ chặt chẽ với mặt chất ? - Lượng...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Bài giảng- Đăng ký và thống kê đất đai- chương 4

  1. Trang 82 Phần II: Thống kê đất đai PHẦN II THỐNG KÊ ĐẤT ĐAI Chương 4 SƠ LƯỢC VỀ NGUYÊN LÝ THỐNG KÊ 4.1 - KHÁI NIỆM, NHIỆM VỤ VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU CỦA THỐNG KÊ 4.1.1 Khái niệm Thống kê là một môn khoa học xã hội nghiên cứu mặt lượng trong mối liên hệ mật thiết với mặt chất của hiện tượng (tự nhiên, kinh tế - xã hội) số lớn trong điều kiện thời gian và địa điểm nhất định Tại sao phải nghiên cứu mặt lượng trong mối quan hệ chặt chẽ với mặt chất ? - Lượng và chất là 02 mặt của một sự vật không thể tách rời nhau. Chất giúp ta phân biệt hiện tượng này với hiện tượng khác, chất bộc lộ những khía cạnh sâu kín của hiện tượng. Nhưng chất không tồn tại độc lập mà được biểu hiện qua lượng. Sở dĩ cần phải xử lý mặt lượng mới tìm hiểu được mặt chất là vì chất thường bị che khuất bởi các yếu tố ngẫu nhiên. - Nghiên cứu số lớn : để triệt tiêu các yếu tố ngẫu nhiên, những hiện tượng cá biệt, rời rạc thường mang tính ngẫu nhiên. 4.1.2 Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu của thống kê là mặt lượng trong mối liên hệ mật thiết với mặt chất của các hiện tượng tự nhiên, kinh tế - xã hội trong điều kiện thời gian và địa điểm cụ thể 4.1.3 Nhiệm vụ của thống kê - Phục vụ cho việc lập kế hoạch phát triển nền kinh tế quốc dân - Phục vụ cho việc theo dõi và xây dựng các chủ trương chính sách của Đảng - Tổng kết những thành tựu kinh tế, văn hóa, xã hội của đất nước Chương 4: Sơ lược về nguyên lý thống kê
  2. Trang 83 Phần II: Thống kê đất đai 4.2 - ĐIỀU TRA THỐNG KÊ 4.2.1 Khái niệm và ý nghĩa của điều tra thống kê Thống kê nghiên cứu hiện tượng số lớn. Việc thu thập thông tin thường được tiến hành trên nhiều cá thể của tổng thể. Nó chỉ đem lại kết quả hữu ích nếu được tổ chức và thực hiện một cách khoa học và có kế hoạch thống nhất. Ví dụ : - Để tiến hành công tác tổng kiểm kê đất đai trên toàn quốc chúng ta phải tiến hành thu thập tài liệu, số liệu, bản đồ,…trên địa bàn từng xã, huyện, tỉnh do đó công tác chuẩn bị và tiến hành công tác này rất công phu. - Điều tra dân số trên quy mô toàn quốc, chúng ta phải tiến hành thu thập tài liệu về từng người dân như : họ tên, tuổi, giới tính trình độ văn hóa, dân tộc, tôn giáo,… Như vậy, điều tra thống kê là tổ chức, tiến hành việc thu thập tài liệu về các hiện tượng, quá trình kinh tế xã hội một cách khoa học và theo một kế hoạch thống nhất. Nhiệm vụ của điều tra thống kê là cung cấp tài liệu về các cá thể của tổng thể. Tài liệu điều tra thống kê phải đảm bảo các yêu cầu : chính xác, kịp thời và đầy đủ - Yêu cầu chính xác có ý nghĩa là tài liệu thống kê phải phản ánh trung thực thực tế. Đây là yêu cầu cơ bản nhất của điều tra thống kê. Do đó, đối với từng tổng thể cụ thể người ta áp dụng phương pháp quan sát, loại điều tra thống kê thích hợp và những người điều tra phải có kiến thức chuyên môn, có trách nhiệm. - Yêu cầu kịp thời có nghĩa là điều tra thống kê phải cung cấp tài liệu đúng lúc cho người sử dụng, nhất là đối với những nhà quản lý. - Yêu cầu đầy đủ có nghĩa là điều tra thống kê phải thu thập đúng nội dung và số lượng cá thể đã được quy định trong văn kiện điều tra. 4.2.2 Phân loại điều tra thống kê Tùy theo tính phức tạp của hiện tượng kinh tế - xã hội, mục đích nghiên cứu thống kê và khả năng thu thập tài liệu mà người ta áp dụng loại hình điều tra thống kê thích hợp. Chương 4: Sơ lược về nguyên lý thống kê
  3. Trang 84 Phần II: Thống kê đất đai a - Điều tra thường xuyên và điều tra không thường xuyên Tùy theo yêu cầu phản ánh tình hình các cá thể của tổng thể một cách liên tục hay không liên tục, người ta áp dụng điều tra thường xuyên hay không thường xuyên. - Điều tra thường xuyên : tiến hành thu thập tài liệu của các cá thể của tổng thể một cách liên tục, theo sát với quá trình phát sinh, phát triển của hiện tượng nghiên cứu. Ví dụ : người ta thường xuyên ghi chép biến động nhân khẩu (sinh, tử, số người chuyển đi, chuyển đến), đăng ký biến động đất đai. Điều tra thường xuyên tạo ra khả năng theo dõi được tỷ mỉ tình hình biến động của hiện tượng theo thời gian, thường dùng trong các đơn vị sản xuất, kinh doanh, lưu thông, dịch vụ. - Điều tra không thường xuyên tiến hành thu thập các tài liệu của các cá thể trong tổng thể không liên tục, không gắn với quá trình phát sinh, phát triển của hiện tượng. Tài liệu của điều tra không thường xuyên chỉ phản ánh trạng thái của hiện tượng ở một thời gian nhất định. Chẳng hạn, các cuộc điều tra năng suất, sản lượng cây trồng, điều tra vật tư hàng hóa tồn kho,… là điều tra không thường xuyên. Như vậy, điều tra không thường xuyên đáp ứng cho những trường hợp hiện tượng xảy ra không thường xuyên, cho những trường hợp không cần theo dõi thường xuyên hoặc điều kiện vật chất không cho phép điều tra thường xuyên. b - Điều tra toàn bộ và điều tra không toàn bộ Tùy theo mục đích điều tra phản ánh toàn bộ hay một bộ phận của tổng thể, có thể phân loại điều tra thống kê theo sơ đồ sau : Điều tra thống kê Điều tra không toàn bộ Điều tra toàn bộ Điều tra Điều tra Điều tra chọn trọng chuyên mẫu điểm đề Chương 4: Sơ lược về nguyên lý thống kê
  4. Trang 85 Phần II: Thống kê đất đai Trước tiên điều tra thống kê phân thành 02 loại : điều tra toàn bộ, điều tra không toàn bộ - Điều tra toàn bộ : (hay còn gọi là tổng điều tra) tiến hành thu thập tài liệu về toàn bộ các cá thể của tổng thể, không bỏ sót bất cứ cá thể nào. Chẳng hạn, tổng điều tra dân số, tổng điều tra nông nghiệp, nông thôn, tổng kiểm kê đất đai,… là các cuộc điều tra toàn bộ. - Điều tra không toàn bộ : tiến hành thu thập tài liệu của một số cá thể được chọn ra từ tổng thể chung. Tùy theo mục đích nghiên cứu, điều tra không toàn bộ được phân loại như sau : điều tra chọn mẫu, điều tra trọng điểm, điều tra chuyên đề. + Điều tra chọn mẫu chỉ tiến hành điều tra một số cá thể được chọn ra từ tổng thể. Những cá thể được lựa chọn được gọi là mẫu điều tra, phải đại diện được cho tổng thể. Kết quả trên mẫu điều tra được tính toán suy rộng cho toàn bộ tổng thể. Chẳng hạn điều tra năng suất, sản lượng lúa,… + Điều tra trọng điểm chỉ điều tra ở bộ phận chủ yếu của tổng thể, khác với điều tra chọn mẫu điều tra trọng điểm không dùng để đại diện được cho toàn bộ tổng thể, chỉ cho phép nhận thức được tình hình cơ bản của tổng thể. Chẳng hạn, trong nông nghiệp có một số cây trồng tập trung thành vùng chuyên canh, đối với điều tra năng suất, sản lượng người ta tiến hành điều tra trọng điểm ở một số địa điểm cụ thể nào đó. + Điều tra chuyên đề chỉ tiến hành ở một số ít đơn vị, thậm chí chỉ trên một cá thể của tổng thể, nhưng lại đi sâu nghiên cứu rất nhiều đặc điểm của chúng. Mục đích của điều tra chuyên đề là nghiên cứu các nhân tố mới, xu hướng phát triển của hiện tượng, rút ra các bài học cho công tác quản lý, chỉ đạo. c - Báo cáo thống kê định kỳ và điều tra chuyên môn - Báo cáo thống kê định kỳ : là một hình thức điều tra thống kê thường xuyên, có định kỳ, theo nội dung, phương pháp và chế độ báo cáo thống nhất của cơ quan thẩm quyền quy định. Báo cáo thống kê định kỳ là hình thức tổ chức điều tra theo con đường hành chính bắt buột, bắt đơn vị báo cáo phải thực hiện đúng quy định, nếu sai là vi phạm kỹ luật báo cáo. - Điều tra chuyên môn là hình thức tổ chức điều tra không thường xuyên, được tiến hành theo một kế hoạch và phương pháp quy định riêng cho mỗi lần Chương 4: Sơ lược về nguyên lý thống kê
  5. Trang 86 Phần II: Thống kê đất đai điều tra. Chẳng hạn, điều tra dư luận xã hội là hình thức tổ chức điều tra chuyên môn. 4.3 - TỔNG HỢP THỐNG KÊ 4.3.1 Khái niệm Tổng hợp thống kê là tiến hành tập trung chỉnh lý và hệ thống hóa một cách khoa học các tài liệu thu thập được trong giai đoạn điều tra thống kê. 4.3.2 Phân tổ thống kê Là căn cứ vào một hay một số tiêu thức để tiến hành phân chia các đơn vị của hiện tượng nghiên cứu thành các tổ khác nhau. Ví dụ : - Nghiên cứu tình hình dân số căn cứ vào tiêu thức giới tính thì có thể chia thành 02 tổ : nam và nữ - Hiện trạng sử dụng đất (Phân theo vùng), gồm có : + Miền núi Trung du Bắc bộ + Đồng Bằng Bắc bộ + Khu IV cũ + Duyên hải miền trung + Tây nguyên + Đông Nam bộ + Đồng bằng sông Cữu Long 4.3.3 Bảng thống kê Bảng thống kê là một hình thức trình bày các tài liệu thống kê một cách có hệ thống, hợp lý và rõ ràng. Đặc điểm chung của tất cả các bảng thống kê bao giờ cũng có những con số bộ phận và con số chung, các con số này có liên hệ mật thiết với nhau. Chương 4: Sơ lược về nguyên lý thống kê
ADSENSE
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2