28-Mar-20
1
CHƯƠNG IV: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
VỀ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
1
NỘI DUNG CHƯƠNG
I. QUAN NIỆM CỦA HỒ CHÍ MINH VỀ VAI
TRÒ VÀ BẢN CHẤT CỦA ĐCSVN
II. TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ XÂY DỰNG
ĐCSVN TRONG SẠCH, VỮNG MẠNH
KẾT LUẬN
2
I. QUAN NIỆM CỦA HỒ CHÍ MINH VỀ VAI TRÒ
VÀ BẢN CHẤT CỦA ĐCSVN
1. Về sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam
2. Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam
3. Bản chất của Đảng Cộng sản Việt Nam
4. Quan niệm về Đảng Cộng sản Việt Nam cầm quyền
3
1. Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam
-Theo Lênin: ĐCS là sự kết hợp giữa hai yếu tố
Chủ nghĩa Mác + phong trào công nhân
+
4
Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời ngày 3/2/1930 là sản
phẩm kết hợp của chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào
công nhân và phong trào yêu nước
1. Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam
-Theo Hồ Chí Minh:
5
HCM nêu thêm yếu tố PTYN vào quá trình
thành lập ĐCSVN vì:
1. Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam
Phong trào yêu nước có vị trí, vai trò cực kỳ to lớn trong
quá trình phát triển của dân tộc Việt Nam
Phong trào công nhân kết hợp được với phong trào yêu
nước bởi vì hai phong trào đó đều có mục tiêu chung
Phong trào nông dân kết hợp với phong trào công nhân
Phong trào yêu nước của trí thức Việt Nam là nhân tố quan
trọng thúc đẩy sự kết hợp các yếu tố cho sự ra đời của
ĐCSVN 6
28-Mar-20
2
2. Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam
Giáo dục, tuyên truyền, giác ngộ dân chúng để thức tỉnh họ
Tập hợp, tổ chức và đoàn kết ND thành một đội quân thật mạnh
Sự ra đời, tồn tại và phát triển của ĐCSVN phù hợp với quy luật
phát triển của xã hội Việt Nam
Vai trò lãnh đạo của Đảng đã được thực tế lịch sử chứng minh,
không có một tổ chức chính trị nào có thể thay thế được
Đề ra đường lối, phương châm, phương pháp CM đúng đắn
7
ĐCSVN là
Đảng của
GCCN, đội
tiên phong của
GCCN, mang
bản chất
GCCN
Từ sứ mệnh lịch sử của GCCNVN
Nền tảng lý luận và tư tưởng của Đảng
là chủ nghĩa Mác - Lênin, mục tiêu của
Đảng cần đạt tới là CNCS
Đảng tuân thủ một cách nghiêm túc,
chặt chẽ những nguyên tắc xây dựng
đảng kiểu mới của GCVS
Cơ sở
khẳng định
3. Bản chất của Đảng Cộng sản Việt Nam
8
Đảng không
những là Đảng
của GCCN mà
còn là Đảng
của NDLĐ và
của toàn DT
Lợi ích cơ bản của GCCN, của NDLĐ
và của toàn DT là một
Trong thành phần của Đảng, ngoài CN
còn có những người ưu tú thuộc
GCND, tầng lớp trí thức và các thành
phần khác
Sức mạnh của Đảng không chỉ bắt
nguồn từ GCCN mà còn bắt nguồn từ
các tầng lớp NDLĐ khác
Cơ sở
khẳng định
3. Bản chất của Đảng Cộng sản Việt Nam
9
a) Đảng lãnh đạo nhân dân giành chính quyền, trở thành
Đảng cầm quyền
-ĐCSVN “tận tâm”, “tận lực”, “phụng sự” và “trung thành”
với lợi ích của dân tộc.Đảng dìu dắt, lãnh đạo CMVN, xứng
đáng trở thành Đảng cầm quyền.
-Đảng đã lãnh đạo toàn thể dân tộc giành chính quyền, thành
lập nước VNDCCH (2/9/1945). Đó cũng là thời điểm ĐCSVN
trở thành Đảng cầm quyền.
4. Quan niệm về ĐCSVN cầm quyền
10
b) Quan niệm của HCM về Đảng cầm quyền
Khái niệm
“Đảng cầm quyền”
Mục đích, lý tưởng
của Đảng cầm quyền
Đảng cầm quyền vừa
là người lãnh đạo, vừa
là người đầy tớ trung
thành của nhân dân
Đảng cầm quyền,
dân là chủ
4. Quan niệm về ĐCSVN cầm quyền
11
b) Quan niệm của HCM về Đảng cầm quyền
4. Quan niệm về ĐCSVN cầm quyền
-Khái niệm “Đảng cầm quyền”:Đảng tiếp tục lãnh đạo sự
nghiệp CM trong điều kiện Đảng đã lãnh đạo quần chúng nhân
dân giành được quyền lực nhà nước và Đảng trực tiếp lãnh đạo
bộ máy NN đó để tiếp tục hoàn thành sự nghiệp ĐLDT, dân
chủ và CNXH.
-Mục đích, lý tưởng của Đảng cầm quyền:Đảng ta không có
lợi ích nào khác ngoài lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân.
12
28-Mar-20
3
b) Quan niệm của HCM về Đảng cầm quyền
4. Quan niệm về ĐCSVN cầm quyền
-Đảng cầm quyền vừa là người lãnh đạo, vừa là người đầy tớ trung
thành của nhân dân.
+Đảng cầm quyền là người lãnh đạo.
+Đảng cầm quyền là người đầy tớ trung thành của nhân dân.
+Hai khái niệm “người lãnh đạo”, “người đầy tớ” tuy khác nhau nhưng
gắn bó thống nhất trong mối quan hệ biện chứng với nhau.
-Đảng cầm quyền, dân là chủ.
+Đảng lãnh đạo cách mạng là để thiết lập và củng cố quyền làm chủ
của nhân dân.
+Dân muốn làm chủ thực sự thì phải đi theo Đảng.Mỗi người dân phải
biết lợi ích và bổn phận của mình là tham gia vào xây dựng chính
quyền.
13
II. TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ XÂY DỰNG
ĐCSVN TRONG SẠCH, VỮNG MẠNH
1. Xây dựng Đảng -quy luật tồn tại và phát triển của
Đảng
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt
Nam
14
Tính tất yếu khách quan của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng dựa
trên các căn cứ:
Xây dựng, chỉnh đốn Đảng bị chế định bởi quá trình phát
triển liên tục của sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo
Do ảnh hưởng, tác động của MTXH,các QHXH đến cán
bộ, đảng viên và tổ chức Đảng
XDĐlà cơ hội để mỗi cán bộ, đảng viên tự rèn luyện, giáo
dục và tu dưỡng tốt hơn
Khi trở thành Đảng cầm quyền, việc XDĐ phải tiến hành
thường xuyên hơn vì bản thân quyền lực mang tính hai mặt
1. Xây dựng Đảng -quy luật tồn tại và phát triển của Đảng
Xây dựng, chỉnh đốn Đảng là một nhiệm vụ tất yếu, thường xuyên,
vừa cấp bách, vừa lâu dài
15
a) Xây dựng Đảng về tư tưởng, lý luận
Chủ nghĩa Mác - Lênin trở thành cái cốt, trở thành nền
tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho mọi hành động của
Đảng Cộng sản Việt Nam
Những điểm lưu ý trong việc tiếp nhận và vận dụng
chủ nghĩa Mác - Lênin
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
16
b) Xây dựng Đảng về chính trị
Bao gồm nhiều nội dung: xây dựng đường lối chính
trị, bảo vệ chính trị, xây dựng và thực hiện nghị quyết,
xây dựng và phát triển hệ tư tưởng, chính trị,...
Đường lối chính trị là một vấn đề cốt tử trong sự tồn
tại và phát triển của Đảng.
Những điểm lưu ý trong xây dựng Đảng về chính trị
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
17
c) Xây dựng Đảng về tổ chức, bộ máy, công tác cán bộ
Xây dựng Đảng về tổ chức
Các nguyên tắc tổ chức sinh hoạt Đảng
Cán bộ, công tác cán bộ của Đảng
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
18
28-Mar-20
4
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
c) Xây dựng Đảng về tổ chức, bộ máy, công tác cán bộ
* Xây dựng Đảng về tổ chức:
Sức mạnh của Đảng bắt nguồn từ tổ chức. ĐCSVN được tổ
chức theo một hệ thống từ trung ương đến cơ sở rất chặt chẽ
và có tính kỷ luật cao
Trong hệ thống tổ chức của đảng, Hồ Chí Minh rất coi trọng
vai trò của chi bộ
19
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
c) Xây dựng Đảng về tổ chức, bộ máy, công tác cán bộ
* Các nguyên tắc tổ chức sinh hoạt đảng
Tập
trung
dân
chủ
Tập thể
lãnh đạo,
cá nhân
phụ
trách
Tự phê
bình và
phê bình
Kỷ luật
nghiêm
minh, tự
giác
Đoàn kết
thống
nhất
trong
Đảng
20
Tập trung
dân chủ
Là nguyên tắc tổ chức cơ bản của Đảng
Tập trung: là sự thống nhất về tư tưởng, tổ
chức và hành động.Thiểu số phải phục tùng đa
số, cấp dưới phải phục tùng cấp trên và các
đảng viên phải chấp hành nghị quyết của Đảng
Dân chủ:là đối với mọi vấn đề, mọi người
được quyền tự do bày tỏ ýkiến của mình, góp
phần tìm ra chân lý
Mối quan hệ:khắng khít, là hai vế của một
nguyên tắc. TT trên nền tảng của DC,DC dưới
sự chỉ đạo của TT
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
21
Tập thể
lãnh đạo,
cá nhân
phụ trách
Là nguyên tắc lãnh đạo của Đảng
Tập thể lãnh đạo vì:một người dù khôn ngoan
tài giỏi mấy cũng không thể trông thấy và xem
xét được tất cả mọi mặt của một vấn đề.
Nhiều người thì nhiều kinh nghiệm, người thì
thấy rõ mặt này, người thì thấy rõ mặt khác
của vấn đề đó
Cá nhân phụ trách vì: như thế mới có chuyên
trách, công việc mới chạy
Cần khắc phục tệ độc đoán chuyên quyền, đồng
thời phải chống lại tình trạng dựa dẫm tập thể,
không dám quyết đoán, không dám chịu trách
nhiệm
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
22
Tự phê bình
và phê bình
Là nguyên tắc sinh hoạt của Đảng,là luật phát
triển Đảng
Mục đích: làm cho cán bộ, đảng viên phát huy
được ưu điểm, khắc phục hạn chế, vươn tới
chân, thiện, mỹ
Thái độ, phương pháp: phải tiến hành thường
xuyên như rửa mặt hàng ngày; phải thẳng thắn,
chân thành, trung thực, không nể nang, không
giấu giếm, không thêm bớt khuyết điểm;phải
có tình thương yêu lẫn nhau.
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
23
Kỷ luật
nghiêm
minh, tự
giác
Sức mạnh của Đảng và của mỗi đảng viên bắt
nguồn từ ýthức tổ chức kỷ luật nghiêm minh, tự
giác
Tính nghiêm minh: đòi hỏi tất cả mọi tổ chức đảng,
mọi đảng viên đều phải bình đẳng trước Điều lệ
Đảng, trước pháp luật của NN, trước mọi quyết
định của Đảng
Tính tự giác: mọi cán bộ, đảng viên và tổ chức của
Đảng tự nguyện phấn đấu cho lý tưởng CSCN
Tính nghiêm minh, tự giác đòi hỏi đảng viên phải
gương mẫu trong cuộc sống, công tác
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
24
28-Mar-20
5
Đoàn kết
thống nhất
trong Đảng
Là nguồn gốc tạo nên sức mạnh cho Đảng
Phải dựa trên cơ sở lý luận của Đảng là CN
Mác - Lênin; cương lĩnh, điều lệ Đảng;đường
lối, quan điểm của Đảng;nghị quyết của tổ
chức các cấp
Biện pháp: phải thực hành dân chủ rộng rãi,
thường xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và
phê bình, thường xuyên tu dưỡng đạo đức cách
mạng, chống CNCN, phải sống với nhau có
tình, có nghĩa
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
25
c) Xây dựng Đảng về tổ chức, bộ máy, công tác cán bộ
* Cán bộ, công tác cán bộ của Đảng
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
Vị trí, vai trò của cán bộ:là cái dây chuyền của bộ máy,
muôn việc thành công hay thất bại là do cán bộ tốt hay kém
Công tác cán bộ là công tác gốc của Đảng, bao hàm các mắt
khâu liên hoàn: tuyển chọn cán bộ; đào tạo, huấn luyện, bồi
dưỡng cán bộ; đánh giá đúng cán bộ; ...
26
d) Xây dựng Đảng về đạo đức
Đạo đức tạo nên uy tín, sức mạnh của Đảng, giúp
Đảng đủ tư cách lãnh đạo, hướng dẫn quần chúng nhân
dân
Đạo đức của Đảng ta là đạo đức mới, đạo đức cách
mạng, đạo đức cộng sản chủ nghĩa mà nội dung cốt lõi
là chủ nghĩa nhân đạo chiến đấu
Giáo dục đạo đức cách mạng là một nội dung quan
trọng trong việc tu dưỡng, rèn luyện cán bộ, đảng viên
nhằm làm cho Đảng luôn luôn thật sự trong sạch
2. Nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam
27
KẾT LUẬN
Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng ta cần phải đẩy mạnh hơn
nữa công tác xây đựng Đảng trên tất cả các mặt sau:
Công tác xây dựng Đảng
Về chính trị Về tư tưởng Về tổ chức Về đạo đức,
lối sống
28
Về chính trị
Xây dựng đường lối chính trị đúng đắn, bản lĩnh chính
trị vững vàng trong mọi tình huống phức tạp, bước
ngoặt hiểm nghèo, mọi giai đoạn cách mạng khác nhau
Trên cơ sở kiên định mục tiêu ĐLDT và CNXH, Đảng
biết tập trung giành thắng lợi cho từng bước đi lên của
cách mạng
Có đường lối cứng rắn về chiến lược, mềm dẻo về sách
lược, linh hoạt về biện pháp đấu tranh,...
KẾT LUẬN
29
Về tư tưởng
Tư tưởng cách mạng triệt để, tư tưởng cách mạng tiến
công, chống chủ nghĩa cơ hội, xét lại, giáo điều, bảo
thủ
Trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí
Minh, Đảng kế thừa và phát huy những truyền thống
tốt đẹp của dân tộc, thâu hái tinh hoa văn hóa nhân loại
KẾT LUẬN
30