Cách gieo ươm và chăm sóc mai
Nguồn: hoind.tayninh.gov.vn
Khi nở các cánh hoa màu vàng, khi cánh hoa rụng thì phần còn lại màu đỏ,
sau đó các hạt có màu xanh và cuối cùng các hạt có màu đen nhánh. Hạt mai tứ
quí rất dễ mọc, sinh trưởng nhanh nên người ta thường nhân giống bằng hạt hoặc
trồng bằng các cây con tìm được. Chọn những hạt mai đã già, có màu đen nhánh,
rụng dưới đất để làm giống là tốt nhất. Ngâm hạt trong nước ấm 50-520C (2 sôi, 3
lạnh) trong 8-10 giờ để kích thích hạt nhanh nẩy mầm. Chú ý thay nước vài lần,
vớt ra đem ủ trong cát ẩm hoặc vải ẩm vài ngày cho hạt nứt nanh thì đem gieo.
Đất ương hạt được làm kỹ, có trộn thêm phân chuồng hoai mục, lên luống
cao để chăm sóc khi cây mọc cao khoảng 10-15cm thì ra ngôi, tiếp tục chăm sóc
tới lớn mới đem trồng vào chậu được. Trong thời gian đầu chỉ tưới nước lã đủ ẩm
cho cây, không nên tưới đạm hoặc nước giải cây con dễ chết do bị xót rễ. thường
xuyên xới phá váng cho cây lớn nhanh. Đất ra ngôi cây con cũng làm kỹ, lượng
phân bón lót cho 1m2 gồm: 3-5kg phân chuồng + 300g lân + 150g đạm hoặc dùng
2kg phân hữu cơ vi sinh. Cũng có thể dùng 40% hỗn hợp này + 60% đất màu tơi
xốp để đóng bầu, ra ngôi với kích thước 8 x 15cm rồi xếp thành các luống tập
trung để dễ chăm sóc. Cứ 2 tháng bón thúc cho cây 1 lần bằng phân chuồng hoai
mục trộn thêm 5-7% đạm với khối lượng 1-2 kg/m2. Thời gian chăm sóc cây giai
đoạn ươm khoảng từ 6-8 tháng cây cao khoảng 40-50cm thì đem trồng vào chậu
được.
Mai tứ quí là cây lâu niên, trồng càng già càng lâu, càng cỗi mới càng đẹp
và càng quí do đó nên chọn các chậu lớn, có đường kính trên 30cm để trồng, đất
trồng mai nên chọn các loại đất màu, đất bùn ao đã được phơi khô nỏ lâu ngày để
bay hết các chất độc. Lót một lớp mỏng sỏi dưới đáy chậu cho dễ thoát nước rồi
xếp các cục đất nỏ có đường kính 2-3cm vào có trộn thêm phân chuồng hoai mục
hoặc phân hữu cơ vi sinh đến khoảng 2/3 chậu, đặt cây vào giữa chậu và tiếp tục
bổ sung đất nhỏ và phân cho tới gần miệng chậu. Sửa cây ngay ngắn, nện chặt và
tưới nước đủ ẩm. Thời gian đầu nên để cây nơi có bóng râm, sau đó đưa dần ra nơi
sáng và cuối cùng đưa ra nơi có nhiều ánh nắng thì mai sinh trưởng khoẻ, sớm ra
hoa và có màu hoa đẹp.
Thời gian cây mai còn nhỏ thì cứ 2-3 năm thay chậu 1 lần bằng các chậu
lớn hơn. Kết hợp với thay chậu là thay đất có bổ sung phân và cắt bỏ bớt các rễ
già, trồng lại vào chậu mới. Công việc này nên làm vào mùa xuân hàng năm là
thích hợp, tránh làm vào mùa khô sẽ gây hại cho cây. Mỗi năm nên bón thúc cho
cây trong chậu 3-4 lần, cách nhau 3-4 tháng. Trước mùa xuân giúp cho cây phát
triển cành lá; trước mùa thu giúp cho cây tăng cường dinh dưỡng để nẩy chồi, phát
nụ, trổ hoa v.v...