BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HỒ CHÍ MINH
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP
NGHIÊN CỨU SỬ DỤNG VI KHUẨN BACILLUS
ĐỂ PHÂN GIẢI PROTEIN GÂY DỊ ỨNG
TRONG KHÔ DẦU ĐẬU NÀNH
VỚI PHƯƠNG PHÁP LÊN MEN BÁN RẮN
Ngành: CÔNG NGHỆ SINH HỌC
Chuyên ngành: CÔNG NGHỆ SINH HỌC
Giảng viên hướng dẫn : TS. Phạm Huỳnh Ninh
Sinh viên thực hiện : Lê Huỳnh Hoài Thương
MSSV: 1311100732 Lớp: 13DSH03
TP. Hồ Chí Minh, 2017
Đồ án tốt nghiệp
1
LỜI CAM ĐOAN
Đồ án tốt nghiệp này là công trình nghiên cứu của bản thân tôi dưới sự hướng dẫn
của TS. Phạm Huỳnh Ninh Bộ môn Dinh dưỡng và Thức ăn chăn nuôi, Phân viện chăn
nuôi Nam Bộ (IASVN).
Những kết quả có được trong đồ án này hoàn toàn không sao chép từ đồ án tốt
nghiệp của người khác dưới bất kì hình thức nào. Các số liệu trích dẫn trong đồ án này
là hoàn toàn trung thực. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về đồ án của mình.
TP.HCM, ngày 16 tháng 7 năm 2017
Sinh viên thực hiện
Lê Huỳnh Hoài Thương
Đồ án tốt nghiệp
2
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành đồ án tốt nghiệp, em xin gởi lời tri ân chân thành đến TS. Phạm
Huỳnh Ninh đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo em trong suốt thời gian xây dựng đề cương
và hoàn thành đồ án. Em xin cám ơn anh Lê Quang Trí và Vũ Minh đã động viên, giúp
đỡ và tạo mọi điều kiện tốt nhất cho em trong suốt quá trình thực hiện.
Đồng thời, em cũng gởi lời cám ơn đến quý Thầy, Cô khoa Công nghệ sinh học
– Thực phẩm – Môi trường đã tận tình truyền đạt kiến thức cho em trong suốt thời gian
dài học tập. Với những kiến thức mà em đã tiếp thu được không chỉ giúp cho em thực
hiện đồ án tốt nghiệp mà còn là nền tảng kiến thức cho công việc sau này.
Em xin gởi lời cám ơn sâu sắc đến gia đình đã luôn chăm sóc, tạo điều kiện cho
em đến trường theo đuổi ước mơ và là chỗ dựa vững chắc không chỉ về tinh thần mà cả
vật chất cho em trong suốt những năm qua.
Em cũng xin gởi lời cám ơn chân thành đễn các bạn cùng thực hiện đề tài trong
phòng thí nghiệm CNSH – Phân viện chăn nuôi Nam Bộ - những người luôn động viên,
sát cánh và giúp đỡ hết mình để em hoàn thành tốt đồ án tốt nghiệp này.
Cuối cùng, em xin cám ơn các Thầy Cô trong hội đồng phản biện đã dành thời
gian đọc và nhận xét đồ án này. Em xin gửi đến quí Thầy Cô lời chúc sức khỏe.
TP.HCM, ngày 16 tháng 7 năm 2017
Sinh viên thực hiện
Lê Huỳnh Hoài Thương
Đồ án tốt nghiệp
i
MỤC LỤC
MỤC LỤC ......................................................................................................................... i
DANH MỤC BẢNG ...................................................................................................... iii
DANH MỤC ĐỒ THỊ ..................................................................................................... iv
DANH MỤC HÌNH ......................................................................................................... v
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT .......................................................................................... vi
MỞ ĐẦU .......................................................................................................................... 1
CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN TÀI LIỆU .......................................................................... 4
1.1 Tổng quan về nghiên cứu sản xuất khô dầu đậu nành ........................................ 4
1.1.1 Lên men khô dầu đậu nành để giảm thiểu chất gây dị ứng ......................... 4
1.1.2 Vấn đề sử dụng khô dầu nành lên men ........................................................ 5
1.2 Tổng quan về Bacillus ........................................................................................ 6
1.2.1 Vi khuẩn Bacillus ......................................................................................... 6
1.2.2 Vi khuẩn Bacillus subtilis ............................................................................ 8
1.3 Tổng quan về protease ...................................................................................... 11
1.3.1 Khái niệm ................................................................................................... 11
1.3.2 Phân loại .................................................................................................... 11
1.3.3 Hoạt tính protease ở đậu nành ................................................................... 12
1.4 Giới thiệu về lên men bán rắn .......................................................................... 13
1.4.1 Những vấn đề cơ bản của lên men bán rắn ................................................ 13
1.4.2 Những ưu điểm của lên men bán rắn ......................................................... 13
1.4.3 Sự tạp nhiễm trong lên men bán rắn .......................................................... 14
1.4.4 Các giai đoạn của lên men bán rắn ............................................................ 15
CHƯƠNG 2. VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP ........................................................... 17
2.1 Vật liệu ............................................................................................................. 17
2.1.1 Nguyên vật liệu .......................................................................................... 17
2.1.2 Thiết bị và dụng cụ .................................................................................... 17
Đồ án tốt nghiệp
ii
2.2 Môi trường nghiên cứu ..................................................................................... 17
2.2.1 Môi trường phân lập và giữ giống Bacillus ............................................... 17
2.2.2 Môi trường khảo sát hoạt tính protease của các chủng vi khuẩn ............... 18
2.2.3 Hóa chất SDS-PAGE ................................................................................. 19
2.3 Các phương pháp nghiên cứu ........................................................................... 19
2.3.1 Phương pháp phân lập, giữ giống vi khuẩn Bacillus ................................. 19
2.3.2 Phương pháp định danh ............................................................................. 22
2.3.3 Phương pháp khảo sát hoạt tính protease .................................................. 27
2.3.4 Khảo sát các điều kiện thích hợp cho lên men khô dầu đậu nành ............. 31
CHƯƠNG 3. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN ................................................................. 40
3.1 Phân lập và định danh các chủng Bacillus ....................................................... 40
3.2 Khảo sát hoạt tính protease của vi khuẩn ......................................................... 42
3.2.1 Xác định dựa trên vòng phân giải .............................................................. 42
3.2.2 Xác định dựa trên cơ chất khô dầu đậu nành ............................................. 44
3.3 Khảo sát các điều kiện lên men ........................................................................ 46
3.3.1 Khảo sát độ ẩm thích hợp cho lên men ...................................................... 46
3.3.2 Khảo sát nhiệt độ thích hợp cho lên men ................................................... 48
3.3.3 Khảo sát độ dày thích hợp cho lên men cơ chất ........................................ 50
3.3.4 Khảo sát thời gian lên men thích hợp ........................................................ 51
CHƯƠNG 4. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ................................................................. 54
4.1 Kết luận ............................................................................................................. 54
4.2 Kiến nghị .......................................................................................................... 54
TÀI LIỆU THAM KHẢO .............................................................................................. 55
PHỤ LỤC ......................................................................................................................... 1